Τα σκόπιμα "λάθη" του ΔΝΤ και η θυσία της Ελλάδας στο βωμό της απόκρυψης της διεθνούς κρίσης

Λάθη, σου λέει η Λαγκάρντ...Ας όψονται αυτοί που μας πρόσφεραν ως αμνόν επί σφαγήν με την υπερχρέωσή μας. Δια πάσαν νόσον και πάσαν μαλακίαν εκάστου εξ'αυτών.

της Κατερίνας Πάντα*

Φυσικά και ΔΕΝ ήταν λάθος οι "προβλέψεις" του ΔΝΤ για ανάπτυξη, χρέος & πρωτογενές ισοζύγιο τότε.. (πίνακας 1)

Ήταν ένα σκόπιμο "λάθος" & η Ελλάδα με την ευγενική χορηγία των πρόθυμων πολιτικών της που επέμεναν μέχρι τέλους για το δήθεν βιώσιμο χρέος, θυσιάστηκε στο βωμό της διεθνούς κρίσης.

Είτε για να κρύψει τα τεράστια προβλήματα των τραπεζών, είτε για να κρύψει τα συνολικά ελλείμματα & χρέη των προηγμένων κρατών που ήταν πολύ μεγαλύτερα.

Το χρέος ΔΕΝ ήταν βιώσιμο εξ'αρχής & παραμένει. 

Χαρακτηρίσθηκε όμως βιώσιμο από τον φόβο των αγορών που είχαν πάθει υστερία, θέτοντας θηριώδη ετήσια πλεονάσματα & στόχους, εν γνώσει τους ότι δεν είναι δυνατόν να επιτευχθούν & εν γνώσει τους ότι οι πολλαπλασιαστές της ύφεσης δεν ήταν λάθος.

Διότι μια τέτοιου μεγέθους δημοσιονομική προσαρμογή μόνο σε τεράστια ύφεση μπορούσε να οδηγήσει & ας "πρόβλεπαν" ανάπτυξη (my ass) από το 2012.
Το ΔΝΤ τώρα δηλώνει ότι σοβαρεύτηκε, ψηφίζοντας μάλιστα σχετική διάταξη στο καταστατικό του περί βιώσιμων χρεών.

Θα φανεί και στην πράξη, αν αφήσει τον Σόιμπλε να τραγουδάει για αδύνατες επιπλέον & εγκληματικές προσαρμογές για το χρέος η όχι.

Πάντως η χώρα έκανε μακράν τις μεγαλύτερες δημοσιονομικές προσαρμογές ever (πίνακας 2).

πηγή: σχόλιο στο ΣΥΡΙΖΑ Τμήμα Βιομηχανίας

Έχει λύσεις το underground κίνημα των ’70s για την σημερινή κρίση;

από το art noise

Ναι.. Ήταν η εποχή της αμφισβήτησης, της κοινωνικής εξέγερσης, της ελευθεριότητας, του ροκ, της ανυπακοής, του χιππισμού, της ανάδυσης των ρευμάτων εναλλακτικότητας, της οικολογίας, του φεμινισμού, της μοντερνιστικής ρωγμής στην τέχνη, της ανατρεπτικής έκφρασης στο θέατρο, του πειραματισμού στο σινεμά και την μουσική, η εποχή της τζαζ, των drugs, των ξέφρενων πάρτυ, του εσωτερισμού και της ανατολικής σκέψης… και τόσων άλλων! Στην σημερινή εποχή που γίνονται άρδην αναπροσδιορισμοί σε αξίες αλλά και ιδέες μια ματιά σε εκείνη την υπεργόνιμη εποχή αποκτά ένα νέο, επίκαιρο ενδιαφέρον!!

Γιατί σήμερα ζούμε υποχρεωτικά, όσα εκείνοι αναζήτησαν συνειδητά.. Ανταλλακτικά και χαριστικά παζάρια ρούχων, επαναξιολόγηση της αλληλεγγύης, του ακερδούς, της αυτοοργάνωσης, της ρομαντικής αξίας, του εθελοντισμού, της ατομικής φιλευσπλαχνίας, της νέας συλλογικότητας της βάσης.. Κι όλα αυτά γιατί κακά τα ψέματα.. Ευτυχώς (ή δυστυχώς για άλλους) η επιστροφή στον στρασάτο γκλαμουροπαράδεισο και στο καταναλωτικό του ξεσάλωμα δεν προβλέπεται για πολλά πολλά χρόνια ακόμη..




Έτσι, παράλληλα με την δεδομένη κατά καιρούς τάση του art noise να ψηλαφίσει τις ρίζες του ελληνικού underground όπως επίσης την ελληνική και διεθνή street & graffiti art διαλέξαμε μια επιλεκτική, ενδιαφέρουσα περιήγηση σε διάφορα underground έντυπα που έκανε ο Βλάσσης Ρασσιάς και την αναδημοσιεύουμε με συνοδεία pop αλλα και ψυχεδελικών αφισών της εποχής. Η έρευνα, επιχειρεί να παρουσιάσει όσο το δυνατόν περισσότερα έντυπα από τον αχανή ουρανό του «υπόγειου τύπου» των δεκαετιών 1960, 1970 και 1980 την θεματολογία, τον εντελώς αντισυμβατικό τρόπο που λειτούργησαν αλλά και τις λυσσαλέες επιθέσεις που δέχτηκαν από το κατεστημένο της εποχής που τους απείλησε μέχρι και με ισόβιες ποινές! Ναι, ναι .. η ελευθερία έκφρασης ειδικά στον underground Τύπο κατακτήθηκε με πολύ κόπο και αγώνες κι ας ακούγεται σαν ξύλινο σύνθημα...

Για να δούμε τι επιφυλάσσουν οι δικές μας μέρες ακόμα.. οι μέρες που άνθρωποι σαν τον Snowden ζουν ακόμα σε transit γιατί τόλμησαν να υψώσουν την φωνή τους στο δικαίωμα της ιδιωτικότητας και του ασύλου της ατομικής έκφρασης.. (Βασιλίκα Σαριλάκη)

Του Βλάση Γ. Ρασσιά

«MAINMISE» («ΠΑΡΕΜΒΑΣΗ», 1970 - 1978)

Αντεργκράουντ γαλλόφωνο περιοδικό του Κεμπέκ (Quebec) του Καναδά, μέλος του «Συνδικάτου Υπόγειου Τύπου» («Underground Press Syndicate», UPS) που ίδρυσαν οι Linda Gaboriau, Christian Allegre, Jean Basile Bezroudnoff, Kenneth Chalk, Georges Kahl και Denis Vanier. Το πρώτο τεύχος του περιοδικού κυκλοφόρησε τον Οκτώβριο του 1970, αυτοσυστηνόμενο ως «Organe québécois de la pensée magique».

Η θεματογραφία του «Mainmise» περιστρεφόταν γύρω από την κλασική «Αντικουλτούρα», την κοινωνική επανάσταση, την μουσική ροκ, την ουτοπία, τους εναλλακτικούς τρόπους ζωής, τα ευφορικά και τα παραισθησιογόνα, το ελεύθερο σχολείο, την οικολογία, το γυναικείο κίνημα, την μαγεία και την ελεύθερη σεξουαλικότητα, ενώ το κάθε τεύχος του φιλοξενούσε σχεδιοϊστορίες των μεγάλων αντεργκράουντ δημιουργών (Greg Irons, Robert Crumb, Ron Cobb, Trina, Corben, S. Clay Wilson, Jeff Jones, Guynard, M. Pouliot, Baloune, κ.ά.) σε αναδημοσίευση από αμερικανικές αλλά και ευρωπαϊκές αντεργκράουντ εφημερίδες.
Σε αναδημοσίευση από την «Georgia Straight» του Βανκούβερ, το «Mainmise» φιλοξένησε και τις γνωστές αντεργκράουντ σχεδιοϊστορίες του ο Ραντ Χολμς (Rand Holmes, 1942 - 2002) με πρωταγωνιστή τον μακρυμάλλη, ερωτύλο, κανναβικό και περιθωριακό «Harold Hedd», ενώ τα τελευταία 5 χρόνια του βίου του έγινε το αποκλειστικό όργανο έκφρασης των αντεργκράουντ σχεδιαστών του Μοντρεάλ.
Το περιοδικό φιλοξένησε επίσης κείμενα των Raymon Lavallée, Buckminster Fuller, Marshall McLuhan, L. Clark Steven, Timothy Leary, Alan Watts, κ.ά. και έκλεισε τελικά το καλοκαίρι του 1978 αφήνοντας πίσω του μία ακόμη αντεργκράουντ εποποϊα 78 τευχών. Στην διάρκεια της ζωής του, το «Mainmise» πήρε διάφορες μορφές και σχήματα, αρχικά είχε μικρό («digest») μέγεθος σε φθηνό χαρτί, που αργότερα εξελίχθηκε σε τετράχρωμες εκτυπώσεις σε λευκό χαρτί, και εν συνεχεία μεγάλωσε σε διαστάσεις κανονικού περιοδικού για να καταλήξει στα δύο τελευταία χρόνια σε ταμπλόϊντ εφημεριδίστικο σχήμα.

«ΟΖ» (1967 - 1973)

Αγγλικό αντεργκράουντ ψυχεδελικό και χίπικο περιοδικό, που εξέδιδαν στο Λονδίνο οι Αυστραλοί Ρίτσαρντ Νεβίλ (Richard Neville, 1941 - ), Τζιμ Άντερσον (Jim Anderson, 1937 - ), Μάρτιν Σαρπ (Martin Sharp, 1942 - ) και αργότερα ο Φήλιξ Ντένις (Felix Dennis, 1947 - ).Ξεκίνησε να εκδίδεται από τους φοιτητές Νεβίλ, Ρίτσαρντ Ουώλς (Richard Walsh) και Μάρτιν Σαρπ, ως σατιρικό περιοδικό την πρωταπριλιά του 1963 στο Σίδνεϋ (Sydney) της Αυστραλίας, όπου συνέχισε μέχρι το 1969, έχοντας ωστόσο στο ιστορικό του μία δίκη για παραβίαση του νόμου περί «ασέμνου» το 1964. Το 1967 οι Νεβίλ και Σαρπ μετέφεραν τον τίτλο στο Λονδίνο, ιδρύοντας ένα διαφορετικό «ΟΖ», με «ψυχεδελικό και χίπικο» προσανατολισμό, το οποίο εξελίχθηκε, όπως και το «International Times» ή «ΙΤ», σε ναυαρχίδα της λονδρέζικης αντικουλτούρας μέχρι το 1973 που κυκλοφόρησε το τελευταίο τεύχος του.

Μέσα από τις εκπληκτικές σε ομορφιά όφσετ σελίδες του που συνέθετε ο Σαρπ, παρέλασαν μεγάλα ονόματα της αντικουλτούρας της εποχής, όπως λ.χ. οι Αυστραλές συγγραφείς Ζερμαίν Γκρηρ (Germaine Greer, 1939 - ) και Λίλιαν Ρόξον (Lillian Roxon, 1932 - 1973), ο επίσης Αυστραλός κινηματογραφιστής Φίλιπ Μόρα (Philippe Mora, 1949 - ), ο επίσης Αυστραλός ποιητής, φιλόσοφος και καρτουνίστας Μάϊκελ Λιούνιγκ (Michael Leunig, 1945 - ), ο Ιταλός αναρχικός συγγραφέας και ποιητής Άντζελο Κουατρότσι (Angelo Quattrocchi, 1945 - 2009), ο τροτσκιστής δημοσιογράφος και συγγραφέας Νταίηβιντ Ουϊντζερυ (David Widgery, 1947 – 1992), ο φωτογράφος Ρόμπερτ Ουϊτέηκερ (Robert Whitaker, 1939 - ), κ.ά.

Η εκπληκτική σε ομορφιά τέχνη του Σαρπ, γνωστού και ως δημιουργού των εξωφύλλων δύο δίσκων του rock συγκροτήματος«Cream», άφησε εποχή στον «ψυχεδελικό» Τύπο της δεκαετίας του 1960, το δε 16ο τεύχος του «ΟΖ» με τίτλο «Magic Theatre», από κοινού έργο των Σαρπ και Μόρα, έμεινε στην Ιστορία ως... 

(Διαβάστε την συνέχεια εδώ)

Θεός και σκουπιδάκι: Όσα μου έμαθε η μανιοκατάθλιψη

Ήθελα να γράψω έναν πρόλογο. Να πω ότι τα συμπτώματα της "διπολικής διαταραχής", της μανιοκατάθλιψης, της επιθετικότητας ή του κλεισίματος στο κλουβί της θλίψης τα βλέπουμε πια παντού γύρω μας και μέσα μας. Να πω ότι αυτό επηρεάζει κάθε όψη της κοινωνικής μας ζωής μέσα στο αποκορύφωμα της κρίσης κι ότι οι στατιστικές ψεύδονται προσπαθώντας να πνίξουν μια πραγματικότητα στην πολιτική ορθότητα. Αλλά δεν μπορώ να το κάνω - η προσφορά (και το θάρρος) του κειμένου που ακολουθεί με ξεπερνά. Δεν έχω να πω τίποτα άλλο παρά "διαβάστε το". 
Πάρτε ότι θέλετε από αυτό, στραγγίξτε το, εκμεταλλευτείτε το - μόνο κολλητοί/ές σας θα μπορούσαν να σας πουν τέτοια πράγματα - κι ίσως δεν έχουν την εμπειρία... (ΓΠ)
-----------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------

Είμαι μανιοκαταθλιπτική. Γράφω αυτό το κείμενο για να βοηθήσω κάποιον άλλον σε αντίστοιχη κατάσταση. Να του πω: Μπορεί τώρα τίποτα να μη σου δίνει χαρά και ο θάνατος να μοιάζει η μόνη λύση. Όλο αυτό όμως θα περάσει.

της Αριάδνης Λουκάκου 

από το andro.gr*

Η Kay Redfield Jamison είναι καθηγήτρια ψυχιατρικής στο Johns Hopkins School of Medicine, αναγνωρισμένη παγκοσμίως αυθεντία σε θέματα μανιοκατάθλιψης και μανιοκαταθλιπτική η ίδια. Το βιβλίο της «An Unquiet Mind» είναι μια συγκλονιστική προσωπική μαρτυρία της δικής της μάχης με τη μανιοκατάθλιψη. «Διατηρώ πολύ σοβαρές επιφυλάξεις για το αν μπορεί κανείς να κατανοήσει πραγματικά αυτή την ασθένεια, αν δεν υποφέρει ο ίδιος από αυτή», γράφει. 

Εγώ νομίζω ότι μπορώ να την κατανοήσω. Είμαι μανιοκαταθλιπτική. Βέβαια, τώρα πια, δεν χρησιμοποιούν τον όρο μανιοκατάθλιψη. Έχει αντικατασταθεί με τον λιγότερο τρομακτικό (και ίσως περισσότερο ακριβή) όρο διπολική διαταραχή (bipolar disorder). Πρόκειται για μια ψυχική διαταραχή που επηρεάζει τη διάθεση. Επηρεάζει τη ζωή σου και αυτή των γύρω σου, επηρεάζει τις σχέσεις σου, τη δουλειά σου, το σώμα σου, την υγεία σου. Απειλεί τη ζωή σου. Η μανιοκατάθλιψη είναι από τις ασθένειες με τα υψηλότερα ποσοστά θνησιμότητας στις νεαρές ηλικίες παγκοσμίως. Αυτοκτονίες όταν είσαι down, ατυχήματα όταν είσαι high. 

«Η βοήθεια που θα λάβεις και η επικοινωνία που θα έχεις με τον θεραπευτή σου, είτε αυτός είναι γιατρός είτε ψυχοθεραπευτής, είναι πάρα πολύ σημαντική. Μπορεί να σε σώσει, αλλά μπορεί και να σε καταστρέψει». 

Τα καλά νέα είναι ότι αντιμετωπίζεται φαρμακευτικά. Μπορείς να ζήσεις μια απόλυτα φυσιολογική ζωή, αρκεί να παίρνεις τα φάρμακά σου. Χωρίς σοβαρές παρενέργειες σημειωτέον. Τα κακά νέα είναι ότι πολλές φορές δεν θες να την αντιμετωπίσεις φαρμακευτικά. Για την ακρίβεια, όχι απλώς δεν θες, θες –αντίθετα– να κρυφτείς από αυτούς που σε καταλαβαίνουν και να τη ζήσεις ως το τέλος. Να την επιτείνεις. 

Τη μανία. Θες κι άλλο, θες λίγο ακόμα. 

Εγώ, όσες φορές έχω πάθει μανία, έχω τσακωθεί με όλο μου το περιβάλλον, γιατί αισθάνομαι ότι είμαι καλά, πολύ καλά, πάρα πολύ καλά, ότι το ελέγχω απόλυτα και αρνούμαι να πάρω τηλέφωνο το γιατρό μου ή να πάρω τα φάρμακά μου. Το συναίσθημα είναι υπέροχο, είναι μαγικό και δεν υπάρχει κανένα ναρκωτικό η επίδραση του οποίου να είναι έστω και κοντινή σε αυτό. 

Στην αρχή νιώθεις ευφορία, εγρήγορση, αισιοδοξία. Νιώθεις γεμάτος ενέργεια και χρειάζεσαι πολύ λιγότερες ώρες ύπνου, ενώ καταπιάνεσαι επιτυχώς με πολλά διαφορετικά πράγματα ταυτόχρονα. Το μυαλό σου τρέχει γρήγορα, όλα σου φαίνονται εύκολα, ενθουσιάζεσαι με τα πάντα, είσαι δημιουργικός, ευχάριστος, φλερτάρεις και μιλάς πολύ. Μέχρι εδώ όλα καλά. Αργά ή γρήγορα όμως, το κοντέρ πιάνει τα 200 και τα φρένα σπάνε. 
Και αφού κάνεις πράγματα επικίνδυνα, αφού πληγώσεις ανθρώπους που αγαπάς, καταστρέψεις σχέσεις, δουλειές κτλ, ξαφνικά κρασάρεις. Και σκέφτεσαι όλα αυτά που έλεγες και έκανες τότε που νόμιζες ότι είσαι θεός και τώρα νιώθεις ακριβώς το αντίθετο. Ένα σκουπιδάκι. 

Όταν αρχίζει η κατάθλιψη ζητάω αμέσως βοήθεια. Όπως λέγαμε με μια φίλη που τραβάει τα ίδια, η κατάθλιψη της μανιοκατάθλιψης είναι άλλη πίστα. Τα αντικαταθλιπτικά δεν κάνουν τίποτα απολύτως. Ο καθένας τα βιώνει διαφορετικά αυτά τα πράγματα. Εγώ, σε περιόδους βαριάς κατάθλιψης, είμαι σχεδόν νεκρή. Κουλουριασμένη στο κρεββάτι, δεν τρώω, δεν κοιμάμαι παρά μόνο με ηρεμιστικά, φοβάμαι τα πάντα, φοβάμαι τον κόσμο, φοβάμαι να βγω έξω, πονάει όλο μου το σώμα, έχω τύψεις και ντρέπομαι για όλα, νιώθω άσχημη και χαζή. Η πλάκα είναι ότι όντως «χαζεύω». 
Το μυαλό μου κινείται αργά και οι σκέψεις μου μπλέκονται σε έναν ατέρμονο αρνητισμό που με αποτρέπει από τα πάντα. Η δημιουργικότητά μου χάνεται. Η πιο απλή κίνηση, η πιο απλή πράξη, γίνεται βουνό. Τίποτα δεν μου δίνει χαρά. Ο θάνατος μοιάζει η μόνη λύση. 

Ο βασικός λόγος που γράφω αυτό το κείμενο είναι για να βοηθήσω κάποιον άλλο, έστω και έναν, που βρίσκεται σε αντίστοιχη κατάσταση και να του πω κάτι πολύ απλό, αλλά πολύ σημαντικό. Θα περάσει. Πάντα περνάει. 

Η μανιοκατάθλιψη είναι ύπουλη –μπορεί να κρυφτεί για ένα μεγάλο διάστημα και μετά να έρθει πάλι καβάλα στο άλογο. Στην πραγματικότητα δεν φεύγει ποτέ, απλώς κάνει κύκλους. Είναι χρόνια ασθένεια. Συνήθως εμφανίζεται λίγο πριν ή λίγο μετά τα 30, αν και μερικές φορές μπορεί να εμφανιστεί στην εφηβεία ή σε πολύ μεγαλύτερη ηλικία. Λένε, ότι μετά τα 50 αρχίζει να υποχωρεί και κάποια στιγμή φεύγει, μαζί με τη νεότητα. Πάντως, η θεραπεία δεν είναι για ένα διάστημα, αλλά για πάντα. Φυσικά προσαρμόζεται, είσαι καλύτερα μειώνεις τη δόση, είσαι χειρότερα παίρνεις κάτι ακόμα. 

Πρέπει να έχεις έναν πάρα πολύ καλό γιατρό (ψυχίατρο, όχι ψυχολόγο) που να τον εμπιστεύεσαι απόλυτα και να μπορείς να του λες τα πάντα. Πολύ βασικό. Πρέπει να είσαι σε επικοινωνία, όχι συνεχή, αλλά σταθερή. Μπορεί να μην τον έχεις δει για δύο μήνες, αλλά αν ένα βράδυ δεν κοιμηθείς καθόλου, (μανία), πρέπει να τον πάρεις κατευθείαν τηλέφωνο. Έχεις πάντα το κινητό του κι ας μην το χρησιμοποιήσεις ποτέ. (Θα το χρησιμοποιήσεις). Συνήθως παίρνεις ένα κοκτέιλ φαρμάκων, αφού το αντικαταθλιπτικό σε ανεβάζει και μπορεί να σου προκαλέσει μανία κι αυτό που σε ηρεμεί μπορεί να σε ρίξει στην κατάθλιψη. 

«Αν μου έλεγε κανείς ότι θα μπορούσα να ζήσω τη ζωή μου, από τα 26 μου μέχρι σήμερα χωρίς να έχω αρρωστήσει, θα το σκεφτόμουν πολύ σοβαρά. Γιατί, ενώ υπέφερα πολύ, έγινα καλύτερος άνθρωπος. Νιώθω ευγνωμοσύνη γι’ αυτό το ”ταξίδι”». 

Ο τελευταίος μου γιατρός, ο τρίτος στη σειρά, είναι κορυφαίος. 

Την πρώτη φορά που πήγα, high as a kite, μου έδωσε μια σειρά από φάρμακα. Αν θυμάμαι καλά, έπρεπε να παίρνω έξι διαφορετικά χάπια μέσα στη διάρκεια της μέρας. Εγώ σιχαίνομαι τα φάρμακα, δεν παίρνω ούτε ασπιρίνη. Φρίκαρα. Άλλωστε ήμουν ήδη φρικαρισμένη, άυπνη επί μέρες, πτώμα και τσακωμένη με το σύμπαν. Του λέω: «Τόσα πολλά;» και μου απαντάει ατάραχος: «Πώς φαίνεται ότι δεν ξέρεις να μαγειρεύεις». «Ξέρω!», αναφώνησα προσβεβλημένη, γιατί όταν είσαι χάι τα ξέρεις όλα. «Ωραία», μου λέει. «Και πώς κάνεις το βραστό; Ρίχνεις το κρέας στο νερό και το αφήνεις να βράσει; Δεν θα βάλεις κρεμμυδάκι; Πατατούλα, καρότο; Καρυκεύματα;». Με έπεισε, με ηρέμησε και ξεκίνησα να τα κουμπώνω. Ένιωσα αμέσως καλύτερα. 

Τώρα, ένα χρόνο μετά, παίρνω το ένα δέκατο από αυτά που μου έδωσε τότε και θα συνεχίσω να το παίρνω μέχρι να μου πει να το αλλάξω. Τον εμπιστεύομαι απόλυτα. Νιώθω μια χαρά. Κανονική. Όπως πριν αρρωστήσω. Στεναχωριέμαι, χαίρομαι, πέφτω, ανεβαίνω, όπως όλοι. Όταν υποστώ ένα σοκ, κλονίζομαι. Όπως όλοι. Το εκκρεμές μου σταμάτησε να γυρνάει σαν τρελό, διανύει τώρα τη σωστή απόσταση. Μετά από 12 χρόνια φριχτής ταλαιπωρίας, νιώθω επιτέλους αισιόδοξη. Νομίζω ότι είμαι σε καλό δρόμο. 

Μέχρι να φτάσω σ’ αυτό το σημείο, έχω αλλάξει τρεις ψυχιάτρους και τρεις ψυχολόγους. 

Η πρώτη μου ψυχολόγος ήταν μια πανάκριβη κυρία μεγάλης ηλικίας γαλλοσπουδασμένη και υπέρμαχος της ψυχαναλυτικής ψυχοθεραπείας. Επί δύο χρόνια προσπαθούσε να με πείσει ότι δεν έχω τίποτα, εκτός από ένα φουσκωμένο εγώ, που ... (η συνέχεια εδώ)

*πηγή http://www.andro.gr/zoi/theos-kai-skoupidaki/

Μπλοκάρισμα του νου φέρνει η κρίση

Προπαγανδιστική αφίσα της "συμμορίας των τεσσάρων" (Φαήλου, Χρύσανθου, Μάκη και Αντώνη)
με σκοπό το πλήρες εγκεφαλικό μπλοκάρισμα του μουδιασμένου λαού... (ΑΣ)

του Νίκου Σιδέρη*

Ένα πένθιμο μούδιασμα ορίζει το ψυχολογικό στίγμα της κρίσης. 

Η πένθιμη χροιά οφείλεται στις πολλαπλές απώλειες που βιώνουν οι άνθρωποι: Χάνουν υλικές απολαβές. Χάνουν το σύμπλεγμα διασκεδαστικής αυταπάτης που καλλιεργούσε ο καταναλωτικός ναρκισσισμός, δηλαδή φαντασιακές ευχαριστήσεις. Χάνουν την εμπιστοσύνη τους στον κόσμο, στον άλλον και σε ό,τι καλό κι αγαπητό έβλεπαν στον εαυτό τους. Η απώλεια τόσο της υλικής κατάστασης όσο και της ηδονικής αυταπάτης προκαλεί ένα βίαιο πένθος. 

Ωστόσο, η δεσπόζουσα ψυχολογική ιδιαιτερότητα της παρούσας κρίσης αντιστοιχεί στο μούδιασμα της σκέψης, του λόγου και της πράξης, που ορίζει τη στάση των ανθρώπων, ιδιαίτερα όσων πλήττονται εξοντωτικά από την κρίση.

Ο κύριος ψυχοδιανοητικός μηχανισμός του μουδιάσματος ονομάζεται "διπλός δεσμός". 

Αντιστοιχεί στην εμπλοκή της σκέψης, που προκύπτει όταν οι άνθρωποι γίνονται στόχος παράδοξων μηνυμάτων που αλληλοακυρώνονται, χωρίς να επιτρέπεται να σκεφτείς σχετικά μ’ αυτό το παράδοξο. 

Στην Ελλάδα της κρίσης, αυτή η επικοινωνιακή μηχανή παραγωγής διανοητικής εμπλοκής συνίσταται στο εξής σύμπλεγμα: 

• Ένα πρώτο μήνυμα λέει "Αν αντισταθείς, χάθηκες" (=πτώχευση, καταστροφή…). 
• Ένα δεύτερο μήνυμα λέει "Αν υποκύψεις, χάθηκες" (=ανεργία, φτώχεια, μιζέρια, απόγνωση…). 
• Κι ένα τρίτο απαγορεύει τη σκέψη, εφ΄ όσον "Είναι μονόδρομος" γιατί "Το είπε η τρόικα". 

Με απλά λόγια: Αν πεις ναι, χάθηκες. Αν πεις όχι, χάθηκες. Και απαγορεύεται να σκεφτείς και να σχολιάσεις αυτό το παράδοξο κλουβί της σκέψης.

Η παρατεταμένη εμβάπτιση των ψυχών σ’ αυτό το παράδοξο περιβάλλον επικοινωνίας τελικά εσωτερικεύεται και λειτουργεί ως φίλτρο/κώδικας ανάγνωσης και αναπαράστασης της πραγματικότητας, ανεξάρτητα από την άμεση παρουσία όλων των προηγούμενων συστατικών: Εδώ οφείλεται και η κοινή αίσθηση ότι "οι άνθρωποι είναι τρελαμένοι / τα ‘χουν παίξει/είναι ζαλισμένοι" κ.τ.ό.

Ο διπλός δεσμός, ως ακραίο υπόδειγμα παράδοξης επικοινωνίας και επίθεσης στους ίδιους τους μηχανισμούς της σκέψης, δεν παράγει μόνο αίσθηση παραφροσύνης των πνευμάτων και των πραγμάτων. Αλλά και υπονόμευση, εμπλοκή και αδρανοποίηση της ικανότητας των ανθρώπων να ...

Περισσότεροι φόροι, περισσότερη κρίση

του Τάσου Αβραντίνη*

Προχθές η Ελληνική Στατιστική Αρχή (ΕΛΣΤΑΤ) ανακοίνωσε την πρώτη εκτίμησή της για το Ακαθάριστο Εγχώριο Προϊόν του 2012. 

Σύμφωνα με τα στοιχεία που δημοσιοποίησε προκύπτει ότι το ΑΕΠ μειώθηκε το 2012 σε σχέση με το 2011 κατά 7,1%. Σε ονομαστικούς όρους ανήλθε σε 193,7 δισ. ευρώ έναντι 208,5 δισ. ευρώ το 2011.

Σ’ αυτό συνετέλεσε σημαντικά και η δραματική συρρίκνωση της οικοδομικής δραστηριότητας κατά το 2012. Η οικοδομική δραστηριότητα μειώθηκε σε σχέση με τον προηγούμενο χρόνο κατά 29%, ενώ ο βιομηχανικός δείκτης υποχώρησε τον Ιανουάριο του 2013 κατά 4,8%.
Μια πολύ κρίσιμη παράμετρος είναι ότι τα έσοδα από τη φορολογία μειώθηκαν, σύμφωνα με τα στοιχεία της ΕΛΣΤΑΤ, περίπου κατά 8% (φόροι επί των προϊόντων, της παραγωγής και των εισαγωγών). Αν ανατρέξουμε στα απολογιστικά στοιχεία του Υπουργείου Οικονομικών για το 2011 διαπιστώνουμε ότι η φορολογία φυσικών και νομικών προσώπων παρά την πρωτοφανή φοροκαταιγίδα απέδωσε μόλις 14 δισ. ευρώ, δηλαδή μόλις 7%.

Το 2013 τα πράγματα θα χειροτερέψουν. Τα έσοδα του κράτους από τη φορολογία θα παρουσιάσουν μεγάλη απόκλιση από τα προϋπολογισθέντα, όπως εμμέσως ή αμέσως καταλαβαίνει κανείς από τις δηλώσεις των διαφόρων κυβερνητικών αξιωματούχων. Ίσως υπάρξει μια αύξηση των εσόδων από τη φορολογική αφαίμαξη των ιδιοκτητών ακινήτων (έχουν προϋπολογισθεί 3,8 δισ. ευρώ), η οποία όμως ευθύνεται για την καθίζηση της οικοδομικής δραστηριότητας. Αλλά και γενικότερα η υπέρμετρη φορολόγηση της ακίνητης περιουσίας θα έχει συνολικά για την οικονομία καταστροφικά αποτελέσματα.

Η μεγάλη φορολόγηση της ακίνητης περιουσίας, σε συνδυασμό με τη μεγάλη και άδικη φορολογία εισοδήματος, οδηγεί σε απόγνωση μεγάλο αριθμό ιδιοκτητών και περισσότερο απ’ όλους τους πιο συνεπείς φορολογούμενους. 

Δεδομένου ότι η δυνατότητα ρευστοποίησης ακινήτων εξαιτίας της κατάρρευσης της αγοράς είναι εξαιρετικά δύσκολη και ότι στη συντριπτική πλειονότητα των φορολογουμένων δεν προκύπτει πλέον κανένα κέρδος από την εργασία τους, αυτοί θα αναγκαστούν να αποπληρώσουν τους φόρους από το πλεόνασμα του εισοδήματος προηγουμένων ετών. Να αποσύρουν δηλαδή αναγκαστικά τις τραπεζικές καταθέσεις τους. 

Για την οικονομία της συζήτησης ξεπερνώ το γεγονός ότι κατ’ αυτόν τον τρόπο το κράτος φορολογεί το εισόδημα των συνεπών φορολογουμένων για πολλοστή φορά, αφού έχει προηγηθεί η κανονική φορολόγησή του, η περαίωση, η έκτακτη εισφορά, η εισφορά αλληλεγγύης κ.ο.κ.

Το χειρότερο είναι ότι η απόσυρση των καταθέσεων για να πληρωθούν φόροι θα επιφέρει νέα μεγάλη μείωση στην παραγωγή και στο ΑΕΠ της χώρας, κυρίως διότι τα υπολείμματα των καταθέσεων (σήμερα ανέρχονται περίπου στα 165 δισ. ευρώ) χρησιμοποιούνται, κατά ένα μέρος, από το τραπεζικό σύστημα για τον δανεισμό των επιχειρήσεων, για να υπάρχει δηλαδή πραγματική οικονομία. Επιπροσθέτως, εάν αφαιρεθεί (στην καλύτερη περίπτωση) 1 με 1,5 δισ. ευρώ από τις τραπεζικές καταθέσεις, οι τράπεζες θα ...

Αυτό που παρουσιάζεται σαν µια χρηµατοπιστωτική κρίση είναι µια κρίση µετάβασης σε άλλη εποχή: Κανένας δεν ξέρει ακόµα πώς να διοικήσει έναν παγκοσµιοποιηµένο κόσµο

...στο μεταξύ, σε μια μικρή χώρα της Μεσογείου...

Αγωνία στην ευρωζώνη, άγχος στην Αµερική, αβεβαιότητα στην Ασία και οργή στους αραβικούς δρόµους...Πόσο άσχηµα είναι τα πράγµατα;

του Roger Cohen*

Η Ιταλία, µια πλούσια χώρα, επιβιώνει µετά τον ανίκανο Σίλβιο Μπερλουσκόνι, κατά τον ίδιο τρόπο που το Βέλγιο τα πάει µια χαρά µετά την παρατεταµένη ανικανότητα να σχηµατίσει την οποιαδήποτε κυβέρνηση.
Καθώς ο κόσµος ξεπερνάει το ορόσηµο των 7 δισ. κατοίκων, υπάρχουν περισσότεροι παχύσαρκοι παρά πεινασµένοι άνθρωποι στον πλανήτη. Πολλοί από αυτούς τους παχύσαρκους είναι φτωχοί. Οι προηγούµενες γενιές µπορούσαν µόνο να ονειρευτούν τέτοια προβλήµατα.
Τεράστιος αριθµός ανθρώπων βγήκε από τη φτώχεια την περασµένη δεκαετία.
Η αύξηση του πληθυσµού επιβραδύνεται.
Οι χειρότερες προβλέψεις για λιµούς, θανατηφόρες ασθένειες και µια δηλητηριασµένη ατµόσφαιρα αποδείχθηκαν υπερβολικές.
Η Κίνα, η Ινδία, και η Βραζιλία δεν είναι οι µόνες που αισθάνονται ότι το ρεύµα της ιστορίας κινείται προς το µέρος τους.

Πόσο άσχηµα είναι λοιπόν στην πραγµατικότητα τα πράγµατα; 

Εξαρτάται από το πού κάθεσαι. 

Ο κόσµος µοιάζει ιδιαιτέρως απρόβλεπτος επειδή αυτό που παρουσιάζεται σαν µια χρηµατοπιστωτική κρίση στη Φραγκφούρτη και στη Νέα Υόρκη είναι σε ένα βαθύτερο επίπεδο µια κρίση µετάβασης σε άλλη εποχή. 

"Εχουµε συνηθίσει να κάνει κουµάντο µία µικρή οµάδα δηµοκρατιών που έχουν ίδιες ιδέες, αλλά αυτές οι δηµοκρατίες ασκούν τώρα όλο και µικρότερη επιρροή στην παγκόσµια πολιτική' είπε ο Τσαρλς Κάπτσαν, καθηγητής ∆ιεθνών Σχέσεων στο Πανεπιστήµιο Georgetown στην Ουάσιγκτον. 

"Κατευθυνόµαστε προς τον κόσµο του κανενός, έναν κόσµο αλληλοεξαρτώµενο και παγκοσµιοποιηµένο, χωρίς ένα κυρίαρχο πολιτικό κέντρο ή µοντέλο".

∆εν είναι περίεργο που η οργή κατοικεί στο µεγαλύτερο µέρος της ∆ύσης. 

Για τους πολίτες της ευρωζώνης (των 17 κρατών που έχουν κοινό νόµισµα το ευρώ) τα πράγµατα είναι σκούρα. Ο Νικολά Σαρκοζί, ο πρόεδρος της Γαλλίας, λέει τώρα ότι ήταν "σφάλµα" η ένταξη της Ελλάδας στο ευρώ. 

Ευρωπαϊκή λύση στην κρίση χρέους ζητούν 97 Ευρωπαίοι με επιστολή στους ηγέτες της Ευρωζώνης

Η επιστολή 

Η κρίση του ευρώ απαιτεί λύση τώρα. Τα υφιστάμενα μέτρα είναι μηδαμινά και πολύ καθυστερημένα, ενώ επιταχύνουν την παγκόσμια χρηματοπιστωτική αναταραχή.
Το ευρώ είναι κάθε άλλο παρά τέλειο, όπως αποκάλυψε η κρίση. Ομως, η απάντηση είναι να διορθωθούν τα σφάλματά του και όχι να του επιτραπεί να υποσκάψει, ίσως ακόμη και να καταστρέψει, το παγκόσμιο χρηματοπιστωτικό σύστημα.
Εμείς, οι Ευρωπαίοι που εκδηλώνουμε την ανησυχία μας καλούμε τις κυβερνήσεις της Ευρωζώνης να συμφωνήσουν κατ’ αρχήν στην ανάγκη μιας νομικά δεσμευτικής συμφωνίας, η οποία:
1) Θα θεσμοθετήσει ένα κοινό ταμείο, το οποίο θα μπορεί να συγκεντρώνει κεφάλαια για την Ευρωζώνη συνολικά και να διασφαλίζει ότι τα κράτη-μέλη τηρούν τη δημοσιονομική πειθαρχία.
2) Θα ενισχύσει την κοινή επίβλεψη, ρύθμιση και διασφάλιση των καταθέσεων εντός της Ευρωζώνης.
3) Θα αναπτύξει μια στρατηγική, η οποία θα οδηγήσει ταυτόχρονα στην οικονομική σύγκλιση και ανάπτυξη, καθώς το πρόβλημα του χρέους δεν μπορεί να επιλυθεί χωρίς ανάπτυξη.
Ενώ μια νομικά δεσμευτική συμφωνία θα τελεί υπό διαπραγμάτευση και επικύρωση, οι κυβερνήσεις της Ευρωζώνης θα πρέπει στο μεσοδιάστημα να εξουσιοδοτήσουν τον Ευρωπαϊκό Μηχανισμό Χρηματοπιστωτικής Σταθερότητας (EFSF) και την Ευρωπαϊκή Κεντρική Τράπεζα (ΕΚΤ) να συνεργαστούν για να θέσουν την κρίση υπό έλεγχο.
Τα εν λόγω θεσμικά όργανα θα μπορούσαν κατόπιν να εγγυηθούν και ενδεχομένως να ανακεφαλαιοποιήσουν το τραπεζικό σύστημα και να δώσουν τη δυνατότητα στις χώρες που το έχουν ανάγκη να αναχρηματοδοτήσουν το χρέος τους, εντός προσυμφωνηθέντων ορίων, ουσιαστικά χωρίς κανένα κόστος, εκδίδοντας ομόλογα τα οποία θα μπορούν να προεξοφλούνται εκ νέου από την ΕΚΤ.
Καλούμε τα νομοθετικά σώματα των χωρών της Ευρωζώνης να αναγνωρίσουν ότι το ευρώ απαιτεί μια ευρωπαϊκή λύση. Η επιδίωξη εθνικών λύσεων μπορεί να οδηγήσει μόνο στη διάλυση.

Το ρεπορτάζ (της Κατερίνας Σώκου από την Καθημερινή)

Με ανοιχτή επιστολή στους ηγέτες της Ευρωζώνης, 97 ανησυχούντες Ευρωπαίοι απευθύνουν σήμερα μια «έκκληση για την Ευρώπη». Με αυτή, πολιτικοί, ακαδημαϊκοί και επιχειρηματίες ζητούν από τους ηγέτες της Ευρωζώνης δραστικά μέτρα για την αντιμετώπιση της κρίσης του ευρώ.
Προτείνουν την άμεση «επιστράτευση» του EFSF και της Ευρωπαϊκής Κεντρικής Τράπεζας, για την παροχή εγγυήσεων στο τραπεζικό σύστημα και την αναχρηματοδότηση του χρέους των αδύναμων χωρών. 

Μεσοπρόθεσμα, ζητούν μια νέα Συνθήκη που θα θεσμοθετεί κοινό ταμείο για την Ευρωζώνη, θα διασφαλίζει τη δημοσιονομική πειθαρχία και τις καταθέσεις και θα υιοθετεί στρατηγική για την ανάπτυξη.
Η πρωτοβουλία ανήκει στον επενδυτή Τζορτζ Σόρος και υποστηρίχθηκε αρχικά από μέλη του European Council on Foreign Relations, ενώ γρήγορα επεκτάθηκε και εκτός αυτού. Σύμφωνα με τον κ. Σόρος, υπάρχει μια «στενή διέξοδος» από τις δύο πηγές προβλημάτων της Ευρωζώνης: την ελλιπή κεφαλαιοποίηση των τραπεζών και το κρατικό χρέος. 

Ειδικά η Ελλάδα, τόνισε, «βρίσκεται σε τρομερή κατάσταση και αντιμετωπίζει πιθανή χρεοκοπία». Οπως προειδοποίησε στη διάρκεια τηλεδιάσκεψης με κάποιες από τις μεγαλύτερες ευρωπαϊκές εφημερίδες, «αν υπάρξει μη ελεγχόμενη χρεοκοπία της Ελλάδας, αυτό θα προκαλούσε κατάρρευση του χρηματοπιστωτικού συστήματος και θα οδηγούσε σε παγκόσμια ύφεση». 

Σε ερώτηση της «Κ» για το αν η έκκληση προβλέπει τη στήριξη της Ελλάδας ακόμη και μετά ένα ενδεχόμενο μεγαλύτερο «κούρεμα» του χρέους, ο κ. Σόρος τόνισε ότι το ελληνικό χρέος «χρειάζεται να αναδιαρθρωθεί, διότι είναι πολύ μεγάλο» και εκτίμησε ότι πρέπει να μειωθεί «κατά τουλάχιστον 50%». 

Όπως πρόσθεσε, όμως, «αυτό είναι εφικτό να γίνει συντεταγμένα, ώστε να μην υπάρξει χρεοκοπία, με την προσφορά εγγυήσεων για τα νέα ομόλογα από το EFSF». Ο ίδιος διευκρίνισε ότι σε ένα τέτοιο ενδεχόμενο «η Ελλάδα θα παραμείνει μέλος της Ευρωζώνης, αλλά θα πρέπει βέβαια να λάβει επιπλέον μέτρα».

Δύο από τους υπογράφοντες, η πρώην επίτροπος της Ιταλίας Εμα Μπονίνο και ο πρώην υπουργός Εξωτερικών της Γερμανίας Γιόσκα Φίσερ τόνισαν ότι η μέχρι τώρα απάντηση των ηγετών της Ευρωζώνης στην κρίση είναι «πολύ μικρή και πολύ καθυστερημένη». 

'Οπως προειδοποίησαν, «διακυβεύεται όχι μόνο το ευρώ, αλλά και το ίδιο το ευρωπαϊκό οικοδόμημα». 

Σύμφωνα με την κ. Μπονίνο η επιστολή θα πιέσει τους ηγέτες να αντιληφθούν ότι η κρίση απαιτεί τη δημιουργία ενός υπουργείου Οικονομικών της Ευρωζώνης. 

Όσο για τον κ. Φίσερ, εκτίμησε ότι η Ελλάδα πρέπει να βοηθηθεί, αλλά παράλληλα τόνισε ότι «είναι απαραίτητο να χτίσουμε έναν αντιπυρικό τείχο όπου οι μεγαλύτερες οικονομίες δεν θα επηρεάζονται αρνητικά από εξελίξεις στο μέλλον».

Στους υπογράφοντες περιλαμβάνονται ακόμη ο πρώην πρόεδρος της Φινλανδίας Μάρτι Αχτισάαρι, οι πρώην πρωθυπουργοί του Βελγίου Ζαν Λικ Ντεάν και Γκι Φερχόφσταντ, ο πρώην υπουργός Οικονομικών της Γερμανίας Χανς Αϊχελ, οι πρώην Ευρωπαίοι επίτροποι Πέδρο Σόλμπες, Ανα Παλάθιο και Αντόνιο Βιτορίνο, καθώς και ο πρώην υπεύθυνος της Kοινής Eξωτερικής Πολιτικής και Πολιτικής Aσφαλείας Χαβιέ Σολάνα. Από την Ελλάδα υπέγραψαν ο πρόεδρος του ΕΛΙΑΜΕΠ Λουκάς Τσούκαλης και ο επενδυτής Στυλιανός Ζαββός, ενώ από την Κύπρο ο πρώην πρόεδρος της Κύπρου Γιώργος Βασιλείου και ο επιχειρηματίας Γιώργος Δαβίδ.

Όσοι αναγνώστες επιθυμούν να προσθέσουν την υπογραφή τους στη διπλανή έκκληση μπορούν να το κάνουν στον ιστότοπο www. appealforeurope.org

Η κρίση θέλει ...καρπούζι

Ευτυχώς που είμαστε στα μέσα Αυγούστου. Εννοώ, χωρίς Αυτιά, Χατζηνικολάου, Τράγκα και τα άλλα παιδιά των ΜΜΕ. Θα μας είχαν πεθάνει με την "επίθεση των αγορών", το νέο κραχ που έρχεται, τον Αρμαγεδώνα, τις πύλες της κόλασης που ανοίγουν να μας υποδεχτούν...

Υπάρχει βέβαια η Αριστερά με τους αυτοματισμούς της για να απαγγείλει μια ακόμη κοινότοπη ανάγνωση των εξελίξεων και να καταγγείλει την μεγάλη αναδιανομή πλούτου που γίνεται πίσω από τις κουρτίνες των μνημονίων. Και φυσικά έχει δίκιο! Ναι, σε κάθε κρίση γίνεται και μια αναδιανομή υπέρ όσων είναι στην σωστή οικονομική θέση την συγκεκριμένη στιγμή - η παραγωγή χρεοκοπεί οι κερδοσκόποι πλουτίζουν. Αλλά αυτό είναι όλο;

Ποιος πραγματικά οφελείται από αυτήν την κρίση; Είναι αναπόφευκτη όπως μας λένε οι μαρξιστές σε όλους τους τόνους ή σχεδιασμένη από τις "αγορές"; Γιατί οι Οίκοι δεν αφήνουν τα πράγματα να χαλαρώσουν αλλά επιβάλλουν με τον τρόπο τους γοργά βήματα αλλαγών στην ΕΕ και τις ΗΠΑ; Μήπως ακριβώς για να αντιμετωπιστεί η κρίση;

Οι κλασσικές αναγνώσεις δεν μας έχουν προσφέρει τίποτα μέχρι σήμερα. Ακόμη δεν καλοκαταλαβαίνουμε τι γίνεται. Αν οι ημιτελείς προσπάθειες ενοποίησης στην ΕΕ είναι η μια αιτία, δεν είναι προς όφελος των λαών το πρέσσινγκ των αγορών προς αυτήν την κατεύθυνση ή την κατάρρευση; Υπάρχει πειστικότερος τρόπος για να ξεκολλήσει η Ευρώπη από τα ελλείμματα πολιτικής βούλησης και να προχωρήσει εδώ και τώρα; Αν δεν κάνω λάθος αυτό δεν είναι και το διαχρονικό αίτημα της έχουσας σώας τας φρένας της Αριστεράς, της λεγομένης και "ευρωπαϊκής"; Γιατί τότε γκρινιάζει για τις "αγορές" και τρομοκρατεί τον κόσμο;

Ότι και να συμβεί, ένα είναι το βέβαιο. Ότι οι εξελίξεις επιταχύνονται. Και την ώρα που πολλοί από μας γεύονται κοντά στις παραλίες μια δροσερή φέτα καρπούζι, όλα αλλάζουν στην γηραιά ήπειρο. Ο νέος κόσμος μοιάζει να ξυπνά και να επιστρέφει στις αποφάσεις και την πολιτική ευθύνη την ώρα που οι λιμοκτονία στο κέρας της Αφρικής, οι πολεμικές εστίες που πολλαπλασιάζονται και η κρίση του καταναλωτικού προτύπου ζωής του αναπτυγμένου κόσμου δεν αφήνουν άλλα περιθώρια αναβολών. Εύχομαι η κρίση (τουλάχιστον στην υστερική φάση της) να υποχωρήσει πριν αποτελειώσουμε την φέτα μας.

Η τρέλα του άυλου καπιταλισμού και η υλικότητα της αδήριτης πια ανάγκης για πολιτική ευρωπαϊκή ενοποίηση

Οι άυλοι τίτλοι, η προεξόφληση μελλοντικών εσόδων, η δήθεν ανάπτυξη των παραγώγων και η παγκόσμια οικονομική φούσκα έχει οδηγήσει στην απελπισία και τον παραλογισμό τους οικονομικούς αναλυτές παγκοσμίως.
Ο αμερικανός υπουργός οικονομικών ευελπιστεί ότι η οικονομία των ΗΠΑ (με χρέη πάνω από 4 τρις) δεν θα χρεοκοπήσει ...αυτό το καλοκαίρι, το CNN δείχνει σε απευθείας σύνδεση την διαδικασία ψήφου εμπιστοσύνης στην ελληνική κυβέρνηση λες και πρόκειται για τον πόλεμο του Κόλπου, οι κινέζοι και τα ασφαλιστικά ταμεία της Ευρώπης παρακαλούν να βρεθεί λύση στο πρόβλημα χρέους της ευρωζώνης με ευρωομόλογα, οι κερδοσκόποι ποντάρουν σε χρεοκοπίες και ασφάλιστρα κινδύνου κλπ κλπ. Σκέτη τρέλα... 

Σε μια πλασματική οικονομία της χρηματοπιστωτικής φάσης του καπιταλισμού (υπολογίζεται ότι η πραγματική οικονομία είναι πια μικρό μόνο μέρος της) οι μόνοι που νοιώθουν στο πετσί τους τις αναταράξεις στα εφιαλτικά όνειρα των αναλυτών είναι οι άνθρωποι χωρίς εργασία και εισόδημα. 

Οι ωφελημένοι είναι οι κερδοσκόποι που καταστρέφουν τις παραγωγικές δομές για το άμεσο κέρδος και οι βολεμένοι του πελατειακού κράτους (σίγουρα στην μικρή μας χώρα) που χαίρονται τις με παρασιτικό τρόπο αποκτημένες παράνομες περιουσίες τους. 

Ο φόβος απλώνεται στους εργαζόμενους της Ευρώπης, οι εθνικισμοί στρέφουν τον ένα λαό κατά του άλλου και οι ηγέτες της ΕΕ παλινωδούν μπροστά στην μόνη φυγή προς τα εμπρός, την στενότερη πολιτική ενοποίηση. 

Πως είναι όμως αλήθεια η κατάσταση των πραγμάτων, όσο τουλάχιστον μας αφορά; Ας δούμε πως απαντούν οι πρώτοι διδάξαντες και κάτοχοι του σχετικού "εγχειριδίου κρίσης":

Η Wall Street Journal καταρρίπτει πέντε μύθους για την ελληνική κρίση

Πηγή: capital.gr

Την απομυθοποίηση ορισμένων πεποιθήσεων που προσφάτως κυριαρχούν αναφορικά με την ελληνική κρίση χρέους επιδιώκει η Wall Street Journal σε σημερινό της δημοσίευμα.

Ζητούνται καθαρές απαντήσεις (από την Αριστερά)

Επειδή ακόμη και μέσα στην κορύφωση της κρίσης, συγκεκριμένες προτάσεις εξόδου δεν έχουμε ακούσει από την αριστερά –παρά μόνο αντιφατικές «τελικές» προτάσεις παύσης πληρωμών, άρνησης του χρέους, επιμήκυνσης της αποπληρωμής, μείωσης του επιτοκίου κλπ χωρίς σαφή οικονομοτεχνική κοστολόγηση και υπολογισμό επιπτώσεων και προοπτικών –που δεν απέχουν πολύ από προπαγανδιστικά πυροτεχνήματα, καλό είναι να καταλάβουμε κάποια στιγμή τι συμβαίνει ακριβώς. Υπάρχει ανάλυση ή τα αναλυτικά της μέσα δεν επαρκούν; Κι αν υπάρχει γιατί δεν παρουσιάζεται; Για μικροπολιτικούς λόγους (πχ δεν συμφέρει γιατί θίγει παραδοσιακές σχέσεις με το ακροατήριο) ή γιατί υπάρχει σύγχυση και αμφιβολία για την εγκυρότητά της (μην πούμε και καμιά ανοησία...);

Παραθέτω κάποιες ερωτήσεις που μου έρχονται καθημερινά στο μυαλό όταν ακούω μισές αλήθειες και αντιφατική τεκμηρίωση. Ελπίζω να έχω κάποιες απαντήσεις. Κάτι σαν ακτινογραφία του τρόπου σκέψης της αριστεράς… μήπως και καταλάβουμε επιτέλους το γιατί η κρίση δεν γίνεται ευκαιρία.

Ερωτήματα προς αριστερούς:

1. Η ελληνική κρίση είναι κάτι το υπαρκτό ή ήρθε από το εξωτερικό λόγω της γενικής κρίσης; Είναι εισαγόμενη η κρίση ή αποκαλύφθηκε μια σοβούσα ελληνική κρίση λόγω της συγκυρίας;

Στρατιωτικές Δαπάνες: ποιοι Διατηρούν τη Θηλιά στο Λαιμό της Χώρας;

Επικίνδυνη θηλιά στο λαιμό της χώρας θεωρούν οι Οικολόγοι Πράσινοι τη συνεχιζόμενη διατήρηση υψηλών στρατιωτικών δαπανών. 

Πρόσθετους λόγους ανησυχίας δημιουργούν:

• Τα δημοσιεύματα για αγορά νέων οπλικών συστημάτων αξίας 14,5 δις που ουσιαστικά αποτελούν εξαγωγή θέσεων εργασίας.
• Η εξαγγελία ότι, από τα εκατοντάδες στρατόπεδα που είχαν αρχικά εξαγγελθεί ότι θα κλείσουν, καταργούνται μόνο επτά Κέντρα Εκπαίδευσης του Στρατού Ξηράς.

Ακόμη μία φορά η κυβέρνηση άγεται και φέρεται από τοπικά μικροσυμφέροντα και αποδεικνύεται διστακτική μπροστά σε απαραίτητες τομές, που θα έπρεπε να είχαν γίνει εδώ και δεκαετίες, ανεξάρτητα από το Μνημόνιο.

Κινητοποίηση άλλου τύπου: Συνεννόηση και νέες συλλογικότητες για να γίνει δυνατή η υπέρβαση της κρίσης

της Ελίζας Παπαδάκη*

Πυρετωδώς ετοιµάζεται αυτές τις µέρες το "µεσοπρόθεσµο πλαίσιο δηµοσιονοµικής στρατηγικής".
Και είναι κρίµα που ένα τόσο χρήσιµο εργαλείο πρωτοδοκιµάζεται στη χώρα µας στις τωρινές, αφόρητα πιεστικές συνθήκες: αντί να αποτελέσει έναυσµα για µια αναγκαία δηµόσια συζήτηση προτεραιοτήτων (ποια δηµόσια αγαθά θέλουµε να αναπτύξουµε τα επόµενα τέσσερα χρόνια 2012-15, πόσο κοστίζουν, µε ποιους πόρους θα τα χρηµατοδοτήσουµε, µε πρόσθετους φόρους που θα πληρώσουν ποιοι, ή µήπως από εξοικονοµήσεις, και πάλι, σε ποιους τοµείς, πότε θα ελέγξουµε την απόδοση κάθε δαπάνης ως προς τον σκοπό της;), υπακούει στο ένα, αµείλικτο ερώτηµα: "πώς θα αποφύγουµε τη χρεοκοπία;"

Αβέβαιο το παιχνίδι στην Ε.Ε.

της Ελίζας Παπαδάκη*

Απόλυτα δικαιολογηµένη ήταν η αγανάκτηση της κυβέρνησης µετά την προχθεσινή απόφαση του οίκου Moody’s να υποβαθµίσει κατά τρία σκαλοπάτια τα ελληνικά κρατικά οµόλογα – από απλά "σκουπίδια" σε χαρτιά αποκλειστικά για "ακραία κερδοσκοπία", στο επίπεδο όπου έως τώρα κατατάσσονταν χώρες εξαιρετικά ασταθείς και αποµονωµένες.
Το υπουργείο Οικονοµικών δεν αντέκρουσε µόνο τα επιχειρήµατα ένα προς ένα. Τούτη τη φορά αποφάσισε να τα πει έξω από τα δόντια για το ποιόν των οίκων αξιολόγησης.
Σε όλα δίκιο είχε, ακόµα, δυστυχώς, και στην επισήµανση του κινδύνου αξιολογήσεις αυτού του είδους να µετατρέπονται σε αυτοεκπληρούµενες προφητείες µε βαριές συνέπειες.
Το πικρό ερώτηµα είναι: πόσο ωφελεί;

Την ελληνική διαµαρτυρία αναπαρήγαγαν ανά τον κόσµο οι εφηµερίδες που ασχολούνται µε τη σχετική ειδησεογραφία.
Ταυτόχρονα σηµείωναν την άνοδο των spreads: όχι των δικών µας που ήταν αναµενόµενη, αλλά και σε νέο ρεκόρ της Πορτογαλίας, την ηπιότερη της Ισπανίας, της Ιταλίας και του Βελγίου. Και δεν παρακάµπτεται ως συνηθισµένη νευρική αντίδραση των αγορών σε ξαφνικές ειδήσεις.
Μήνες τώρα κρατάει η φηµολογία του ντόµινο για τις ευρωχώρες µε υψηλό δηµόσιο χρέος, συντηρώντας παράλογα υψηλές τις αποδόσεις των οµολόγων τους· αυτό είναι το κυρίως πρόβληµα που γεννά νέες εξάρσεις µε κάθε αφορµή. Καθιστά τόσο ακριβό τον δανεισµό τους, ώστε να στραγγαλίζει την οικονοµική µεγέθυνση που θα οδηγούσε στη βαθµιαία υποχώρηση του χρέους.

Ελεγε το Σάββατο ένας κατ’ εξοχήν αρµόδιος Ευρωπαίος, ο επικεφαλής του Ταµείου Χρηµατοοικονοµικής Σταθερότητας Κλάους Ρέγκλινγκ:
«Μάθαµε µε επώδυνο τρόπο στη χρηµατοοικονοµική κρίση ότι οι αγορές δεν έχουν πάντα δίκιο. Πιστεύω ότι και πάλι οι αγορές αξιολογούν στραβά την κατάσταση και αυτός είναι ο λόγος που τα spreads είναι τόσο υψηλά».

Η ευρωπαϊκή Δημοκρατία στο απόσπασμα

περιμένοντας τον eurobatman να φανεί... μήπως ξεχνάμε κάτι;

του Γιάνη Βαρουφάκη*

Περιμένουμε λοιπόν. Να μαζευτεί το κονκλάβιο την Παρασκευή, να συσκεφτεί, να αποφασίσει και να βγουν όλοι με το κονκορδάτο ανά χείρας, να το φωτογραφίσουν οι παπαράτσι και να το διαβάσουμε κι εμείς: Την Συνολική Διευθέτηση της κρίσης της ευρωζώνης που μας έταξαν. Το περιεχόμενο του κονκορδάτου θα το κρίνουμε την Παρασκευή. Και δυστυχώς όχι μόνον εμείς, αλλά και οι αγορές στις οποίες το Κονκλάβιο έχει υποσχεθεί μια διευθέτηση που θα προσπεράσει τις εξελίξεις και θα θέσει τέλος στην κρίση του ευρώ. Ίδομεν.

Τα Ευρωπαϊκά μέσα ενημέρωσης ήδη φωτογραφίζουν τρεις βασικές κατευθύνσεις του κονκορδάτου. Πρόκειται για νέα τρία γερμανικά nein. Πριν πάμε όμως στα νέα nein, ας αναλογιστούμε τα τρία περσινά nein που εισέπραξε η Ελλάδα: Nein στην οικονομική ενίσχυση, nein σε χαμηλότοκα δάνεια, nein στην αναδιάρθρωση του χρέους μας.

Το αποτέλεσμα αυτών των τριών nein ήταν μία χαμένη χρονιά για όλη την Ευρώπη. Μία χρονιά όπου η κρίση χρέους-ύφεσης όχι μόνο βάθυνε εδώ, στην Ελλάδα, αλλά και επεκτάθηκε και αλλού. Σήμερα, παρά τα χαρμόσυνα κηρύγματα που ακούγονται από την Πλατεία Συντάγματος, η παραγωγική δύναμη της Ελλάδας είναι μικρότερη από πέρσι, το κράτος μας είναι το ίδιο αναποτελεσματικό, και το χρέος μας έχει διογκωθεί σε βαθμό που κανείς πλέον να μην το θεωρεί διαχειρίσιμο άνευ κάποιας έξωθεν παρέμβασης. Καθώς τα τρία nein οδήγησαν στην εξάπλωση αυτής της ασθένειας και αλλού, τώρα η Γερμανία αναγκάζεται να πάρει πίσω τόσο το δεύτερο όσο και το τρίο περσινό nein. Μήπως είναι αργά; Αυτό να το συζητήσουμε μετά την Παρασκευή και αφού δούμε το κονκορδάτο.

Για τώρα, αρκεί μια επισήμανση: Απ' ό,τι φαίνεται, η Γερμανική πολιτική εξουσία πιστεύει ακράδαντα στην Αρχή της Διατήρησης της Άρνησης (όπως ο Νεύτωνας πίστεψε στην Αρχή της Διατήρησης της Ενέργειας). Είναι σαν το πολιτικό σύστημα της μεγάλης αυτής χώρας να απαιτεί ένα σταθερό αριθμό nein! Έτσι, για να αποδεχτεί την αναίρεση δύο εκ των περσινών nein προτείνει την αναπλήρωσή τους από νέα nein, μεγαλύτερα, πιο ηχηρά και, εν δυνάμει, περισσότερο καταστροφικά για ολόκληρη της υπόθεση της Ευρωπαϊκής Ένωσης από τα υπό αναίρεση περσινά.

Τα τρία νέα nein τα οποία φέρονται ως επικρατέστερα είναι τα εξής: Πρώτον, nein στην αντιμετώπιση της συνολικής τραπεζικής κρίσης ως αναπόσπαστο μέρος της κρίσης χρέους της περιφέρειας. Δεύτερον, nein στην αναδόμηση του ευρωπαϊκού χρέους σε ορθολογική βάση και με την χρήση θεραπευτικών, αντί τοξικών ομολόγων. Τρίτον, nein στην παραδοχή των πραγματικών αιτίων της κρίσης.

Όλα αυτά θα τα δούμε αναλυτικά μετά την Παρασκευή. Μακάρι κάποια από αυτά τα nein να μην περάσουν στο τελικό Κονκλάβιο. Γιατί μακάρι; Επειδή αν περάσουν ατόφια, θα έχει πληγεί αποφασιστικά η έννοια της Δημοκρατικής Ευρώπης. Πριν ένα χρόνο, αντίθετα με την κοινή πεποίθηση σχεδόν όλων, θεώρησα ότι η κρίση, τόσο εδώ όσο και στην Ευρώπη γενικότερα, δεν ήταν πραγματικά κρίση χρέους αλλά κρίση του τραπεζικού συστήματος της οποίας σύμπτωμα ήταν η έξαρση των spreads, η κρίση του ελληνικού δημόσιου χρέους, και κατόπιν η εξάπλωση του προβλήματος παντού. Ακόμα το πιστεύω αυτό. Όμως τελευταία αρχίζω να βλέπω μια άλλη, μεγαλύτερη, σκοτεινότερη, πιο απειλητική διάσταση της κρίσης στης οποίας την σκιά εξαφανίζεται τόσο η κρίση του χρέους όσο και η κρίση των τραπεζών: Την Κρίση της Ευρωπαϊκής Δημοκρατίας. Ας εξηγηθώ:

Γνωρίζω καλά ότι στο Κονκλάβιο που θα συσκεφτεί την Παρασκευή, υπάρχουν σημαντικοί εκλεγμένοι εκπρόσωποι λαών της Ευρώπης που διαφωνούν πλήρως με την πολιτική των nein. Άνθρωποι με πλήρη γνώση των πραγματικών αιτίων της κρίσης. Πολιτικοί εξουσιοδοτημένοι από τους εκλογείς τους να θέσουν στην ημερήσια διάταξη πραγματικές, ορθολογικές λύσεις που θα έλυναν το πρόβλημα άνευ θυμάτων, σαν αυτές που έχουμε συζητήσει και εδώ στο protagon του τελευταίους μήνες. Αυτό το γνωρίζω πρώτο χέρι. Όπως γνωρίζω ότι την Παρασκευή θα εισπράξουν ένα ηχηρό nein όταν θα ζητήσουν να συζητηθούν οι προτάσεις τους.

Αφήνοντας λοιπόν τα τεχνικά θέματα του κονκορδάτου κατά μέρος, η παντελής κατάργηση του θεσμικού διαλόγου σε επίπεδο κορυφής για το μεγαλύτερο ζήτημα από το οποίο θα κριθεί το μέλλον της Ευρώπης θέτει ζήτημα Ευρωπαϊκής δημοκρατίας. Μην ξεχνάμε ότι οι λαοί της Ευρώπης από καιρό απαξιώνουν την Ευρωπαϊκή Ένωση ακριβώς επειδή δεν πείθονται για την δημοκρατική της δόμηση. Θυμάστε άραγε τα περίφημα δημοψηφίσματα για την Συνθήκη της Λισαβόνας; Τότε, ολόκληροι λαοί ψήφισαν όχι επειδή διαφωνούσαν με τα ανιαρά αυτά κείμενα αλλά επειδή ένιωσαν πως οι κυβερνήσεις τους έπαιρναν αποφάσεις πίσω από την πλάτη τους, χωρίς να τους συμβουλεύονται.

Προσέξτε που φτάσαμε σήμερα: Οι λαοί να βλέπουν ότι ακόμα και οι πρωθυπουργοί ή οι υπουργοί τους φιμώνονται εντός κονκλαβίου σε μια συζήτηση που θα κρίνει το κοινό μας, Ευρωπαϊκό μέλλον. Τι νομίζετε ότι θα προκύψει έτσι; Η ακόμα μεγαλύτερη απαξίωση της ΕΕ στα μάτια των ευρωπαίων. Σε μία εποχή που οι θεσμοί της Ευρώπης τρίζουν, μια τέτοια απαξίωση τους καθιστά εξαιρετικά αδύναμους και ανίκανους να σηκώσουν το Ευρωπαϊκό εγχείρημα σε ένα διεθνές περιβάλλον όπου η αβεβαιότητα και οι επερχόμενες θύελλες όλο και θα γιγαντώνονται.

Κλείνω με ένα απλό ερώτημα: Έστω ότι υπήρχε ένα κουμπί το οποίο θα μπορούσε να πατήσει η κυρία Μέρκελ σήμερα και, πατώντας το, να σταματήσει άμεσα και χωρίς κόστος για κανέναν την κρίση χρέους και τραπεζικού συστήματος. Θα το πάταγε; Δεν είμαι καθόλου σίγουρος. Φανταστείτε ότι το πάταγε και, έτσι, εισερχόμενη στο Κονκλάβιο την Παρασκευή το πρωί, αντίκριζε τα χαμογελαστά πρόσωπα όλων, έτοιμοι να κάνουν πάρτυ. Μετά το πάρτυ, θα ξεκινούσαν οι σοβαρές συζητήσεις για όλα τα θέματα της επόμενης μέρας. Τότε, η κα Μέρκελ θα ήταν, απλώς, μία μεταξύ των ευρωπαίων ηγετών. Συγκρίνετε εκείνη την υποθετική θέση της με αυτή που πραγματικά θα έχει την Παρασκευή: Αντιμέτωπη με τρομοκρατημένους πρωθυπουργούς και προέδρους, με ένα nein μπορεί να σταματήσει κάθε συζήτηση που δεν της αρέσει.

Πολύ φοβάμαι λοιπόν ότι, όπως θα έλεγε και ο Αλεξανδρινός, η κρίση είναι μια λύση. Και η ελεγχόμενη διατήρησή της με ένα νέο οχετό nein αποτελεί, ίσως, μέρος μιας στρατηγικής μεγιστοποίησης ισχύος. Το μόνο πρόβλημα είναι ότι, πρώτον, οι κρίσεις δεν ελέγχονται τόσο εύκολα και, δεύτερον, η στρατηγική μεγιστοποίησης της ισχύος του ενός έχει ως κόστος την κατάλυση της δημοκρατίας των πολλών. (Ας ρωτήσουμε τον λαό της Αιγύπτου να μας το θυμίσει αυτό, σε περίπτωση που το ξεχάσαμε.)

Όταν λοιπόν την Παρασκευή δούμε το κονκορδάτο, ας μην αναλωθούμε στα τεχνικά ζητήματα αλλά να προσπαθήσουμε να διακρίνουμε αν η ευρωπαϊκή Δημοκρατία, που στήνεται αυτές τις μέρες στο απόσπασμα, επιβίωσε ή όχι.

*πηγή: protagon.gr

Η ελληνική αριστερά το 2011: θα συνεχίσει τρελή κι αδέσποτη παρ' όλη την αγάπη;

Ανανέωση παντού: στην δημιουργική σύνθεση, στον ρηξικέλευθο λόγο, στην ακομπλεξάριστη προσέγγιση

...μήπως πρέπει ν' αλλάξουμε και Κλασικούς;

Η ελληνική αριστερά πέρασε το 2010 μέσα στην προγραμματική σύγχυση και την απόλυτη ιδεολογική πολυδιάσπαση. Παρ' όλη την κρίση και την άτεγκτη εφαρμογή του μνημονίου με τους σημερινούς πιστωτές μας, και την ύφεση και την ανεργία από τις κάθετες πολιτικές λιτότητας, η αριστερά, φάνηκε εκτός τόπου και χρόνου. Χρόνια επικαλούνταν το αναπόφευκτο της καπιταλιστικής κρίσης αλλά όταν αυτή ήρθε απέτυχε να την "διαβάσει". Ειδικά το ελληνικό της πρόσωπο, τις αιτίες και τα ζητούμενα της ελληνικής κρίσης.

Μπλοκαρισμένη στο δικό της πελατειακό σύστημα και στο δικό της πολιτικό κόστος, κατρακύλησε σε δογματικές αναλύσεις με γαρνιρίσματα άμεσης λαϊκής εξέγερσης και εργατικού Δεκέμβρη, υιοθετώντας ελλείψει προτάσεων και ρεαλιστικών εναλλακτικών προσεγγίσεων τυφλές προοπτικές πτώχευσης και "ανατροπής" - χωρίς πρόγραμμα, χωρίς οδηγό. 

Αποτέλεσμα; Η ενίσχυση της κυβέρνησης Παπανδρέου και της πολιτικής της ως μονοδρόμου...

Στις 27 Ιουνίου, και σαν συνισταμένη της αντίδρασης στην κρίση και την αφωνία της "ανανεωτικής και ριζοσπαστικής" αριστεράς, δημιουργήθηκε το νέο εγχείρημα της δημοκρατικής αριστεράς γύρω από τέσσερα ζητούμενα: τον δημοκρατικό σοσιαλισμό, τον αριστερό ευρωπαϊσμό, την οικολογική εγρήγορση και την μεταρρυθμιστική στρατηγική. Το εγχείρημα βρέθηκε αμέσως στα βαθιά με την συμμετοχή του στις αυτοδιοικητικές εκλογές, όπου παρουσίασε δυναμική παρέμβασης αντίστοιχη της κοινωνικής/κριτικής αριστεράς με πρωτοβουλίες που άλλαξαν τον πολιτικό χάρτη.

Φέτος, εν μέσω της τρίμηνης "μεταρρυθμιστικής" καταιγίδας για την απόσπαση της επόμενης δόσης του δανείου και του πραγματικού προσώπου της "ελληνικής" κρίσης, προχωρά στο ιδρυτικό της συνέδριο (1-3 Απριλίου) με σκοπό την προγραμματική και καταστατική της συγκρότηση. Τι περιμένουμε από αυτό το τρίμηνο διαλόγου εν μέσω καταιγιστικών εξελίξεων;

Πρώτα απ' όλα Τόλμη. 

Καθαρές προτάσεις συνοδευόμενες με ρηξικέλευθο λόγο για την ανάγκη ανανέωσης και σε ποια κατεύθυνση της ελληνικής κοινωνίας. Υποστήριξη των αναγκαίων μεταρρυθμίσεων, απόκρουση των προσχηματικών για εξυπηρέτηση ταξικών συμφερόντων - κρίση ευκαιρία για ποιόν; Υποστήριξη της καινοτομίας και της παραγωγικής ανόρθωσης με εφαρμογή αρχών όπως του ελάχιστου εγγυημένου εισοδήματος, για να διατηρηθεί η κοινωνική συνοχή.

Προγραμματική όσμωση με τον οικολογικό χώρο αλλά και καταστατική, με την αποδοχή των αρχών της άμεσης δημοκρατίας, της οργάνωσης δικτύου, της συναινετικής λειτουργίας με θητείες, ανακλητότητα και εναλλαγή. Την κριτική υιοθέτηση του καταστατικού των Οικολόγων Πρασίνων.

Όμως θα χρειαστεί ακόμη η καθοριστική προσέλκυση της συμμετοχής της κοινωνικής αριστεράς στο εγχείρημα. Χωρίς αυτήν η αριστερά θα συνεχίσει να περιπλανιέται στον κόσμο της, τρελή κι αδέσποτη. Ανανέωση λοιπόν της συμμετοχής, ανανέωση του διαλόγου, της συνεισφοράς νέων ιδεών. Ανανέωση στα πρόσωπα και τις διαδικασίες. 

Συμμετοχή και Ανανέωση παντού.

Δες σχετικά:

Η νέα ομάδα μήπως έχει ανάγκη από παλτά;

Σοσιαλιστικό να 'ναι κι ό,τι να 'ναι;

Τρία εμπόδια στην έξοδο από την κρίση

...παντού και πάντα το δύσκολο είναι να πεις όχι τι θέλεις να γίνει αλλά πως θα το πετύχεις. Πως θα πας από την εικόνα που έχεις στο μυαλό σου για το τώρα στην εικόνα του πως θα ήθελες το μέλλον. Μάλιστα στον Καιρό της Κρίσης, την ώρα που καταρρέουν όλα γύρω σου, αυτή η μετάβαση είναι ακόμα πιο δύσκολη. Τίποτα δεν παραμένει δεδομένο για πολύ και οι στατικές συγκρίσεις το μόνο που κάνουν είναι να μας εμποδίζουν από το να πράξουμε το καθήκον μας στην δύσκολη στιγμή: Να μετριάσουμε δηλαδή τους κραδασμούς και να ελαχιστοποιήσουμε τον αριθμό των θυμάτων της Κρίσης, έτσι ώστε το πέρασμα στην μετά το 2008 εποχή να είναι όσο λιγότερο ανθρωποφάγο γίνεται...


του Γιάνη Βαρουφάκη
πηγή:protagon.gr

Σε προηγούμενο άρθρο είχα αναρωτηθεί, ως όφειλα, "αν η Πρότασή μας για έξοδο από την Κρίση της ευρωζώνης (βλ. εδώ,εδώ και εδώ) είναι τόσο λογική, εφικτή και εν δυνάμει αποτελεσματική όσο λέμε, γιατί δεν γίνεται άμεσα αποδεκτή;" Γιατί η Γερμανία αντιστέκεται; Γιατί, παρόλο που η Πρόταση έχει αποκτήσει 'ρεύμα' σε πολλές χώρες, την απορρίπτουν ακόμα πολλοί στην Ελλάδα, στην Ιταλία, στην Γαλλία; Εύλογο το ερώτημα και, για αυτό, είχα υποσχεθεί μια δική μου απάντηση σε μελλοντικό άρθρο. Η ώρα της απάντησης αυτής ήρθε.

Πριν την παρουσιάσω, να σημειώσω (για να μην θεωρηθώ εντελώς ψώνιο) ότι δεν είναι η μοναδική απάντηση. Ότι η εναλλακτική, καθόλα αποδεκτή, απάντηση λέει πως η Πρότασή μας πάσχει τεχνικά, πως είναι ελαττωματική, ελλιπής, υπερφίαλη, εκτός τόπου και χρόνου. Μπορεί και να είναι όλα ή κάποια από αυτά. Όποιος έτσι την βλέπει, δεν χρειάζεται περαιτέρω εξήγηση για την μη υιοθέτησή της και για αυτό ας σταματήσει να διαβάζει εδώ. Οι παρακάτω αράδες αφορούν όσους θεωρούν, όπως εμείς, ότι η Πρότασή μας κινείται στην γενική κατεύθυνση που θα βγάλει την ευρωζώνη από την Κρίση, που είναι εφικτή δεδομένων των θεσμικών περιορισμών της ΕΕ, και που θα μπορούσε να έχει θετικά αποτελέσματα για όλη την Ευρώπη πολύ γρήγορα. Γιατί λοιπόν, αν είναι έτσι, προκαλεί τέτοιες αντιδράσεις; Γιατί δεν την εφαρμόζουν και, αντί για αυτό, αναφέρονται μόνο στο μέρος περί ευρωομολόγων (και μάλιστα χωρίς την παραμικρή αναλυτική σοβαρότητα);

Η απάντησή μου περιστρέφεται γύρω από τρείς συνδεόμενους άξονες τους οποίους ονομάζω (α) Στατική Προβολή, (β) Ηθικό Πανικό, και (γ) Υπαρκτό Συμφέρον. Ας τους εξετάσουμε έναν-έναν:

Στατική Προβολή

Ξεκινώ με ένα παράδειγμα 'στατικής προβολής' αναφερόμενος στην πρόσφατη πολυ-συζητημένη ομιλία του καλού μου φίλου Αλέκου Παπαδόπουλου (με τον οποίο συνδεόμαστε για χρόνια τόσο στο πλαίσιο της εκπόνησης οικονομικών προγραμμάτων όσο και ενός συνεχούς, αμοιβαίως επικερδούς, διαλόγου). Ο Αλέκος, με την γνωστή του οξυδέρκεια, (α) αποτύπωσε την σημερινή κοινωνικο-οικονομική κατάσταση της χώρας μας και (β) σκιαγράφησε μια διαφορετική, μελλοντική Ελλάδα. Με άλλα λόγια, είναι σαν να βάσισε την ομιλία του σε δύο φωτογραφίες. Κάπως όπως στις διαφημίσεις διαιτητικών κέντρων: Το (ζοφερό) 'πριν' και το (επιθυμητό) 'μετά'.

Κάπως αντίστοιχα παρουσιάζουν τις θέσεις τους οι περισσότεροι: 'Ζωγραφίζουν' μια εικόνα του σήμερα, συνήθως ιδιαίτερα θλιβερή, και κατόπιν παρουσιάζουν μια δεύτερη εικόνα του πως θα ήθελαν να είναι το μέλλον. Δεν έχει σημασία το ιδεολογικό πρίσμα μέσα από το οποίο βλέπουν το απαίσιο παρόν και το ιδεατό μέλλον. Από την ελευθεριάζουσα Δεξιά μέχρι και την παραδοσιακή Αριστερά, παρατηρούμε την ίδια στατική, συγκριτική μέθοδο. Μπορεί οι στατικές εικόνες του 'πριν' και το 'μετά' του Αλέκου Παπαδόπουλου, του κ. Στέφανου Μάνου και της κας Αλέκας Παπαρήγα να διαφέρουν παρασάγγας, όμως υπάρχει ένα κοινό: Η ανάλυσή τους βασίζεται στην στατική σύγκριση δύο εικόνων - σε δύο φωτογραφίες, μία του 'πριν' και μία του 'μετά'. Ή, για να πω το ίδιο πράγμα διαφορετικά, το κοινό τους στοιχείο είναι η έλλειψη δυναμικής, ανάλυσης του πως θα πάμε από το 'πριν' στο 'μετά', ιδίως εν καιρώ Κρίσης.

Που είναι το πρόβλημα; Ότι αυτή η σύγκριση δύο στατικών εικόνων όχι μόνον δεν βοηθά αλλά κάνει πολύ, μα πάρα πολύ, κακό. Ας εξηγηθώ: Αν σας ζωγραφίσω την εικόνα μιας μελλοντικής Ελλάδας όπου οι νέοι άνθρωποι δεν θέλουν να γίνουν δημόσιοι υπάλληλοι αλλά εφευρέτες και καινοτόμοι μικροί επιχειρηματίες που πουλάνε νέες τεχνολογίες μέσω διαδικτύου στο εξωτερικό, δεν θα την δείτε με συμπάθεια; Αν στην ίδια εικόνα του 'μετά' ο δημόσιος τομέας είναι μικρότερος, αποτελεσματικότερος, πιο ευέλικτος, φιλικότερος στον πολίτη, δεν θα πείτε μπράβο; Αν οι ΔΕΚΟ έχουν μικρότερα ελλείμματα και λιγότερο προσωπικό; Υπάρχει Έλλην ή Ελληνίς που να μην χειροκροτήσει; Σημαίνει όμως αυτό πως αν σήμερα, ιδίως εν μέσω Κρίσης, απολύσουμε χιλιάδες δημόσιους υπαλλήλους και μειώσουμε τις κρατικές δαπάνες κατά 30% και 40% θα έρθουμε ένα βήμα πιο κοντά σε αυτή την ιδεατή εικόνα του 'μετά'; Ούτε κατά διάνοια. Πιο κοντά στο Νότιο Σουδάν θα έρθουμε, καθώς μια τέτοια κίνηση θα αποβεί μοιραία όχι μόνο για τις οικογένειές των απολυμένων αλλά και για τον ιδιωτικό τομέα που θα χτυπηθεί άμεσα και αμείλικτα από την επακόλουθη μείωση της συνολικής ζήτησης.

Το ίδιο ακριβώς ισχύει και για την εξ αριστερών εφαρμογή της μεθόδου αυτού που ονομάζω Στατική Προβολή. Αν μας ρωτήσει κάποιος για το αν θα έπρεπε να έχουμε μπει στο ευρώ (με τον τρόπο που δομήθηκε η ευρωζώνη και με τις δικές μας πρακτικές), νομίζω ότι θα ήταν εύλογο να απαντήσουμε αρνητικά. Αν κάποιος μας ζωγράφιζε μια εικόνα του αύριο με την Ελλάδα εκτός ευρωζώνης (και με την δυνατότητα να υποτιμήσουμε το νόμισμά μας κηρύσσοντας παράλληλα στάση πληρωμών - όπως πετυχημένα έκανε η Ισλανδία), κάποιοι μπορεί να θεωρούσαν αυτήν τη εικόνα καλύτερη από την σημερινή παγίδα στην οποία έχει πέσει η χώρα. Και θα είχαν δίκιο. Τι σημαίνει αυτό; Ότι πρέπει να βγούμε από την ευρωζώνη; Όχι βέβαια. Ακόμα και η υποψία μιας εξόδου από το ευρώ θα γονατίσει την ελληνική κοινωνία άμεσα και αμετάκλητα. Η στατική σύγκριση εικόνων και πάλι οδηγεί σε καταστροφικές επιλογές που, αντί να οδηγήσουν στην εικόνα του ιδεατού 'μετά', οδηγούν σε μια άνευ προηγουμένου δυστοπία.

Έχει σημασία να κατανοήσουμε την απειλή της Στατικής Προβολής και τον τρόπο με τον οποίο λειτουργεί ως νοητική διαδικασία υπέρ συμπερασμάτων που αποτρέπουν εφικτές λύσεις σε μεγάλα προβλήματα. Δείτε για παράδειγμα την σημερινή στάση της Γερμανίας. Οι Γερμανοί πολίτες, στην συντριπτική τους πλειοψηφία, θέλουν κοινό νόμισμα με την υπόλοιπη Ευρώπη αλλά πλήρως διαχωρισμένα χρέη από τους υπόλοιπους εξ ημών. Κατανοητό. Όμως και ανέφικτο. Οι Βορειοευρωπαίοι, γενικότερα, θεωρούν ότι οι Νοτιοευρωπαίοι δεν έχουμε την ίδια με αυτούς αφοσίωση στην δημοσιονομική πειθαρχία. Βλέπουν ότι, από την δεκαετία του 50 και μετά, εμείς οι Νότιοι (Ιταλοί, Έλληνες κλπ) δείξαμε μεγάλη ανεκτικότητα στα ελλείμματα και στον πληθωρισμό. Μας φοβούνται. Δεν θέλουν με τίποτα τα δικά μας χρέη, και ήθη, να μολύνουν τα δικά τους. Λένε: Από το να γίνει κάτι τέτοιο (π.χ. να εκδοθεί ευρωομόλογο), καλύτερα να γυρίσουμε στο μάρκο. Πρόκειται για άλλο ένα παράδειγμα αυτού που ονομάζω Στατική Προβολή: Φωτογραφίζουν το παρόν, ή το λίγο 'πριν', κατόπιν εξετάζουν στατικές, εναλλακτικές, εικόνες του μέλλοντος (π.χ. μία με το ευρώ και ευρωομόλογα και μία με ένα νέο μάρκο χωρίς ευρωομόλογα), και επιλέγουν αυτό που θεωρούν καλύτερο, πιο εύπεπτο. (Δείτε, για παράδειγμα, την τοποθέτηση του Τάσου Τέλλογλου.) Στο μεταξύ, οι στατικές αυτές συγκρίσεις επισκιάζουν τις ραγδαίες δυναμικές, ανεξέλεγκτες, εξελίξεις που συμβαίνουν γύρω μας - π.χ. το γεγονός ότι η ΕΚΤ αναγκάζεται καθημερινά να τυπώνει πακτωλούς ευρώ για να στηρίζει χρεοκοπημένες τράπεζες (σημ. πάνω από €140 δις έχουν πάει στις Ιρλανδικές τους τελευταίους 12 μήνες, χωρίς να πει κανείς Γερμανός κουβέντα). Άλλη μια φορά, η Στατική Προβολή, ως μέθοδος ανάλυσης, οδηγεί σε καταστροφικές επιλογές που αντί να φέρουν την Γερμανία πιο κοντά στην επιθυμητή στατική εικόνα την οδηγούν με σιγουριά σε μια άλλη, εφιαλτική, κατάσταση - π.χ. στην κατάρρευση του ευρώ, στην ηρωική έξοδο της Γερμανίας από την ευρωζώνη, στην θεαματική ανατίμηση του νέου μάρκου, και στην κατάρρευση της βιομηχανικής παραγωγής, της απασχόλησης και, τέλος, της κοινωνικής ειρήνης.

Συμπερασματικά, παντού και πάντα το δύσκολο είναι να πεις όχι τι θέλεις να γίνει αλλά πως θα το πετύχεις. Πως θα πας από την εικόνα που έχεις στο μυαλό σου για το τώρα στην εικόνα του πως θα ήθελες το μέλλον. Μάλιστα στον Καιρό της Κρίσης, την ώρα που καταρρέουν όλα γύρω σου, αυτή η μετάβαση είναι ακόμα πιο δύσκολη. Τίποτα δεν παραμένει δεδομένο για πολύ και οι στατικές συγκρίσεις το μόνο που κάνουν είναι να μας εμποδίζουν από το να πράξουμε το καθήκον μας στην δύσκολη στιγμή: Να μετριάσουμε δηλαδή τους κραδασμούς και να ελαχιστοποιήσουμε τον αριθμό των θυμάτων της Κρίσης, έτσι ώστε το πέρασμα στην μετά το 2008 εποχή να είναι όσο λιγότερο ανθρωποφάγο γίνεται. Η Πρότασή μας αυτόν τον σκοπό, άλλωστε, έχει. Αλλά προσκρούσει στις μεγάλες αντιστάσεις που προκαλεί η Στατική Προβολή πολλών μιας ανέφικτης εικόνας του πως θα ήθελαν το μέλλον. Προσκρούει όμως και σε άλλα δύο εμπόδια. Στον Ηθικό Πανικό και στο Υπαρκτό Συμφέρον.

Ηθικός Πανικός

Στις περισσότερες δυτικές κοινωνίες, κατά την διάρκεια της περιόδου 1990-2005, η εγκληματικότητα μειώθηκε σημαντικά. Κι όμως. Οι περισσότεροι πολίτες, όταν ρωτιόντουσαν, απαντούσαν ότι ένιωθαν μεγαλύτερη ανασφάλεια και ότι φοβόντουσαν όλο και περισσότερο να ξεμυτίσουν από το σπίτι τους. Πρόκειται για κλασική περίπτωση ηθικού πανικού - μιας πλήρους αναντιστοιχίας μεταξύ της πραγματικότητας και του πως μια κοινωνική ομάδα, ολόκληρη η κοινωνία πολλές φορές, την αντιλαμβάνεται. Ο όρος, ηθικός πανικός, οφείλεται στον κοινωνιολόγο Stanley Cohen που τον όρισε (στο βιβλίο του Folk Devils and Moral Panics, του 1972) ως ένα έντονο, αρνητικό συναίσθημα που καταλαμβάνει μια μεγάλη κοινωνική ομάδα, πολλές φορές μια ολόκληρη κοινωνία, και το οποίο κάνει τα μέλη της να φοβούνται αλόγιστα πως κινδυνεύει η κοινωνική συνοχή.

Ένας ηθικός πανικός πάντα ξεκινά από κάποιο πραγματικό γεγονός αλλά παίρνει εντελώς δυσανάλογες διαστάσεις πριν οδηγήσει στην μαζική παρανόηση της πραγματικότητας. Σε αυτή την διαδικασία σημαντικό ρόλο παίζει πάντα μια κοινωνική υπο-ομάδα τα μέλη της οποίας ο Cohen ονομάζει 'ηθικούς επιχειρηματίες'. Στόχος τους: Να συσσωρεύσουν 'ηθικό κεφάλαιο' καταδεικνύοντας τους 'ηθικούς δαίμονες' που απειλούν την κοινωνική συνοχή και εναντίον των οποίων καλούν την υπόλοιπη κοινωνία να κινητοποιηθεί. Συνήθως, σε αυτή την διαδικασία βρίσκουν αρωγούς ΜΜΕ τα οποία αρπάζουν την ευκαιρία να επωφεληθούν από τον δημιουργούμενο ηθικό πανικό.

Τα επεισόδια ηθικού πανικού είναι περιπτώσεις όπου επισφαλείς απόψεις επικρατούν επειδή οι αντίθετες, ορθολογικές, γνώμες δαινομονοποιούνται και απορρίπτονται ως ταμπού πριν καλά-καλά ακουστούν. Στο αρχικό παράδειγμα παραπάνω, το να πει κανείς (π.χ. σε μια εκπομπή όπου οι συμμετέχοντες ωρύονται για την εγκληματικότητα) ότι η εγκληματικότητα στην πραγματικότητα μειώθηκε, ισοδυναμεί με το να πει πως η γη είναι επίπεδη. Απλά, δεν πρόκειται να ακουστεί καν η φωνή του. Κι ας λέει την αλήθεια!

Στην Κρίση της ευρωζώνης, δυστυχώς, παρατηρούμε έναν διττό ηθικό πανικό σε πλήρη εξέλιξη. Ο ένας εξελίσσεται στις πλεονασματικές χώρες, π.χ. Γερμανία, Ολλανδία, Αυστρία κλπ. Το πραγματικό γεγονός είναι η κρίση χρέους των ελλειμματικών χωρών. Στην βάση αυτού του εναύσματος, κάποιες κοινωνικές υπο-ομάδες συσσωρεύουν ίδιον 'ηθικό επιχειρηματικό κεφάλαιο' κατονομάζοντας τους 'ηθικούς δαίμονες', που δεν είναι άλλοι από τους τεμπέληδες Νότιους των οποίων η 'αήθης' δημοσιονομική συμπεριφορά απειλεί την κοινωνική συνοχή της χώρας τους. Όσο πιο επιτυχημένη είναι αυτή η συσσώρευση 'ηθικού επιχειρηματικού κεφαλαίου', τόσο πιο πολύ απομακρύνεται η Γερμανική κοινή γνώμη από την πραγματικότητα και τόσο πιο βαθειά βυθίζεται στην παράκρουση που της δημιουργεί το κρεσέντο του μεγεθυνόμενου ηθικού πανικού. Κάπου εκεί, η δυνατότητα ενός λογικού διαλόγου, μεταξύ ευρωπαίων εταίρων που προσπαθούν να βρουν μια από κοινού λύση σε μια κοινή Κρίση, εξαερώνεται.

Παράλληλα, ο ηθικός πανικός εξελίσσεται και σε ένα δεύτερο επίπεδο: εντός των προβληματικών χωρών όπως η δική μας. Και εδώ αναδεικνύεται μια ομάδα 'ηθικών επιχειρηματιών' οι οποίοι συσσωρεύουν το δικό τους κοινωνικό 'κεφάλαιο' ανακαλύπτοντας και καταδεικνύοντας τους 'ηθικούς δαίμονες' που απειλούν την 'εθνική αναγέννηση'. Ξεκινώντας από μια αναμφισβήτητη πραγματικότητα ( την οποία ζει κάθε πολίτης αρκετά άτυχος ώστε να έχει να συναλλάσσεται το ελληνικό δημόσιο), αρχίζει η διαδικασία της συσσώρευσης εντόπιου 'ηθικού επιχειρηματικού κεφαλαίου' από την ανερχόμενη ομάδα των 'κοινωνικών επιχειρηματιών' οι οποίοι ξεκινούν δακτυλοδείχνοντας τους δημόσιους υπάλληλους, συλλήβδην, και επεκτεινόμενοι σε όποιον αμφισβητήσει την εύκολη εξήγηση, ότι δηλαδή η Κρίση οφείλεται στους εσωτερικούς 'ηθικούς δαίμονες' (συνδικαλιστές, όσους αρνούνται την σοφία της μείωσης των συντάξεων εν καιρώ Κρίσης, τους 'γραφικούς' που εξακολουθούν να πιστεύουν στις αρετές του να μην χρεώνονται δίδακτρα στους φοιτητές κλπ).

Υπό αυτό το κλίμα, όποιος τολμήσει να πει πως η Κρίση ίσως τελικά να έχει να κάνει με την αρχιτεκτονική της ευρωζώνης, και για αυτό ίσως να πρέπει το πρόβλημα να αντιμετωπιστεί σε επίπεδο ΕΕ, κατατάσσεται άμεσα και αμετάκλητα στην ομάδα αν όχι των 'ηθικών δαιμόνων' σίγουρα στην ομάδα των συνοδοιπόρων τους.

Υπαρκτό Συμφέρον

Στην εποχή της Κρίσης, διαστρεβλώνονται όλα. Ακόμα και αυτό που πολλοί θεωρούν συμφέρον τους συχνά αποδεικνύεται ότι δεν τους συμφέρει καθόλου. Νομίζουν, π.χ., πολλοί Γερμανοί ότι δεν τους συμφέρει η ενοποίηση των ευρωπαϊκών χρεών (π.χ. το ευρωομόλογο) και για αυτό προωθούν διμερείς δανειακές συμφωνίες με τα χρεοκοπημένα κράτη οι οποίες όμως συντελούν σε μια πολύ αναποτελεσματικότερη, και εν τέλει χειρότερη για την Γερμανία, ενοποίηση χρεών (είτε μέσω του ανεκδιήγητου Μηχανισμού Στήριξης, του EFSF, είτε μέσα από την μαζική παραγωγή χρήματος, από την ΕΚΤ, τα οποία πέφτουν, χωρίς αποτέλεσμα, στην μαύρη τρύπα του ευρωπαϊκού τραπεζικού συστήματος). Παράλληλα, και πολλοί έλληνες, ιρλανδοί κλπ απορρίπτουν την ενοποίηση του χρέους φοβούμενοι πως κάτι τέτοιο θα μας στερήσει την (ανύπαρκτη) δυνατότητα άσκησης δημοσιονομικής πολιτικής. Άλλοι πάλι, όπως ο Διοικητής της Κεντρικής Τράπεζας της Ιταλίας, ο κ. Mario Draghi, οδηγούνται από προσωπικές φιλοδοξίες (στην προκείμενη περίπτωση να τον αποδεχθεί η Γερμανία ως αντικαταστάτη του κ.Trichet) στην πεισματική υπεράσπιση του σημερινού αδιεξόδου. Παραδείγματα τέτοια, κακώς νοούμενων συμφερόντων, υπάρχουν πολλά. Όμως αυτό δεν σημαίνει ότι δεν υπάρχουν και υπαρκτά συμφέροντα τα οποία έχουν σοβαρό λόγο να αντιστέκονται σε αποτελεσματικές προτάσεις εξόδου από την Κρίση. Θα δώσω δύο.

Το πρώτο μέρος της Πρότασής μας, το οποίο πρεσβεύει μια Μεγάλη Τριμερή Διαπραγμάτευση μεταξύ της ΕΚΤ, των ευρωπαϊκών τραπεζών και των υπερχρεωμένων κρατών-μελών, με στόχο την συμφωνημένη παραγραφή μέρους του δημόσιου χρέους από τις τράπεζες (με αντάλλαγμα την εγγύηση μακροπρόθεσμης ρευστότητας από την ΕΚΤ), προβληματίζει το διεθνές χρηματοπιστωτικό σύστημα. Παρόλο που οι ευρωπαϊκές τράπεζες, στην κατάσταση πανικού που βρίσκονται σήμερα, θα αποδέχονταν μια τέτοια εξέλιξη με σχετική ανακούφιση, το διεθνές χρηματοπιστωτικό σύστημα (λέγε με Wall Street) δεν την βλέπει με καλό μάτι. Ο,τιδήποτε αφήνει περιθώριο για την μη πληρωμή μέρους ενός χρέους προς τις τράπεζες, δημιουργεί 'κακό προηγούμενο' και, για αυτό, συσπειρώνει το διεθνές χρηματοπιστωτικό σύστημα το οποίο, με την σειρά του, επιστρατεύει το Διεθνές Νομισματικό Ταμείο να υπονομεύσει μια τέτοια λύση.

Το δεύτερο παράδειγμα αφορά αποκλειστικά την Γερμανία και το υπαρκτό συμφέρον που εμποδίζει την ελίτ της να αποδεχθεί μια πρόταση ουσιαστικής εξόδου από την Κρίση. Μετά την ενοποίηση των δύο Γερμανιών, η Γερμανία κατάφερε με μαεστρία να ξεπεράσει την σημαντική κρίση που προέκυψε (λόγω του γιγάντιου κόστους της απορρόφησης της Ανατολικής Γερμανίας) μέσω αύξηση της ανταγωνιστικότητας της βιομηχανίας της που βασίστηκε στην: (α) αναδιανομή εισοδήματος από την εργασία προς το βιομηχανικό κεφαλαίο, και (β) αναδιανομή του εργασιακού εισοδήματος εντός της εργατικής τάξης (μείωση των μισθών με αντάλλαγμα την αύξηση της απασχόλησης). Στον κόσμο της Γερμανικής εργασίας αποτέλεσμα αυτής της εντυπωσιακής διπλής διαδικασίας ήταν η σημαντική μείωση τόσο της ανεργίας όσο και του βιοτικού επιπέδου των εργαζόμενων. Για να το πω απλά, ο αριθμός των εργαζόμενων φτωχών στην Γερμανία πολλαπλασιάζεται την ώρα που η ανεργία μειώνεται. Αυτό το νέο status quo αποτελεί, για την Γερμανική ελίτ, τεράστια κατάκτηση και πηγή πλούτου. Φυσιολογικά, δεν πρόκειται να ανεχθεί εύκολα καμία εξέλιξη η οποία θα το απειλήσει.

Το πρόβλημα με την Κρίση, όσον αφορά την διατήρηση του συγκεκριμένου status quo, είναι ότι η υπέρβασή της απαιτεί συμπίεση, σε επίπεδο ΕΕ, του αθροίσματος δημόσιου χρέους και τραπεζικών ζημιών, κάτι που με την σειρά του απαιτεί και την ενοποίηση των υπολειπόμενων δημόσιων χρεών. Αυτή η πραγματικότητα κάνει την Γερμανική ελίτ να αναρωτιέται: "Αν οι δικοί μας εργαζόμενοι, που δουλεύουν καλύτερα και αποδοτικότερα, δουν ότι η Γερμανική κυβέρνηση αποδέχεται μεταρρυθμίσεις που μειώνουν τα χρέη των υπερχρεωμένων κρατών και τις ζημίες των αφρόνων τραπεζιτών, δεν είναι πολύ πιθανόν να ανακινήσουν ζήτημα όσον αφορά την διανομή του εισοδήματος μεταξύ εκείνων και ημών εντός των συνόρων της Γερμανίας;" Αυτός ο δικαιολογημένος φόβος είναι, από μόνος του, ικανός να δημιουργήσει μεγάλες αντιδράσεις εναντίον προτάσεων όπως η δική μας. Παράλληλα αποτελεί κίνητρο για κοινωνικές ομάδες στο εσωτερικό της Γερμανίας να υποκινήσουν τον Ηθικό Πανικό που ανέφερα παραπάνω, αλλά και να πέφτουν συνεχώς στην παγίδα της Στατικής Προβολής (βλ. ακόμα πιο παραπάνω).

Ένα θεωρώ σίγουρο: Αν αυτά τα τρία εμπόδια αποτρέψουν την εφαρμογή μιας πρόταση εξόδου που να κινείται στις γενικές γραμμές που καταθέσαμε, το ευρώ θα αποτελέσει παρελθόν. Και τότε όλα τα υπαρκτά συμφέροντα, οι ηθικοί πανικοί, και οι στατικές προβολές θα φανούν ασήμαντες λεπτομέρειες μπροστά στην ολική καταστροφή που θα ακολουθήσει.