Οι περιπέτειες της Ουκρανίας φωτίζουν όχι μόνο τους λόγους της κατάρρευσης της Σοβιετικής Ένωσης αλλά αποκαλύπτουν κάτι σημαντικό για τη Δύση: Η κατάρρευση ενός καθεστώτος αντιπαραγωγικού, αυταρχικού και συγκεντρωτικού, το οποίο εμπόδιζε την ανάπτυξη της παραγωγικής διαδικασίας που πετυχαίνει η ελεύθερη αγορά και ο ανταγωνισμός, έρχεται τώρα να αποκαλύψει νέα και να υπενθυμίσει παλιά και ξεχασμένα οριακά παράδοξα του καπιταλισμού, που είχαν κρυφτεί πίσω από την ψυχροπολεμική αντιπαλότητα με το ολοκληρωτικό αυτό καθεστώςΗ υπερσυγκέντρωση πλούτου και ισχύος σε λίγα χέρια διαπλεκόμενων με το κράτος μαφιόζικων ελίτ, που έλαβε χώρα σε δύο δεκαετίες στην Ρωσία και στα άλλα πρώην Σοβιετικά κράτη, εμπόδισε το ρίζωμα της Δημοκρατίας, τη δημιουργία κράτους δικαίου, την καθιέρωση της ισχύος των ανεξάρτητων εξουσιών.
Με τη διαπλοκή και τη διαφθορά, έθρεψε η λαϊκή οργή. Εξωθήθηκαν οι θεσμοί σε παράλυση. Οδηγήθηκε η πολιτική τάξη σε πλήρη διάσπαση, σε μια κατάσταση όπου όλα τα μέσα έγιναν θεμιτά (κυνήγι μαγισσών των πολιτικών για "φοροδιαφυγές", φυλακίσεις πολιτικών αντιπάλων, εξευτελισμοί, ακόμη και δηλητήρια και δολοφονίες).
Η κατάσταση αυτή ανέστησε τους εθνικισμούς, αποπροσανατόλισε τους πολίτες με έναν ανεμοστρόβιλο γενικευμένης καχυποψίας, διέρρηξε την εμπιστοσύνη, σκότωσε επανειλημμένα τη νεογέννητη ελπίδα, ευνόησε το παράλογο και το αυτοκαταστροφικό.
Κατά παράδοξο τρόπο η Δύση, ξεκινώντας από τις ΗΠΑ, αλλά και η Ευρώπη, ακολουθεί τα τελευταία είκοσι χρόνια μετά την κατάρρευση του κομμουνισμού, μια πορεία αντίστροφη. Αναπτύσεται ένας τυχοδιωκτικός καπιταλισμός που μεγαλώνει το χάσμα ανάμεσα στο συγκεντρωμένο πλούτο και την μεσαία και κατώτερη τάξη, δηλαδή τις δημιουργικές δυνάμεις, τη ραχοκοκαλιά της Δημοκρατίας.
Η αδυναμία των κυβερνήσεων να προωθήσουν ενεργητικές πολιτικές αποσυγκέντρωσης του πλούτου, η ανάδειξη νέων τυχοδιοκτικών στρωμάτων που πλούτισαν εύκολα μέσα από την σπεκουλαδόρικη κίνηση κεφαλαίων που αφαιμάσσει την παραγωγική οικονομία, οδηγεί στο ίδιο αποτέλεσμα με τη σοβιετική κατάρρευση, από αντίστροφο μονοπάτι. Φέρνει την άνοδο του παραλόγου, την επικράτηση φανατικών στοιχείων στα πιο ευάλωτα ή ευαίσθητα κοινωνικά στρώματα, σε μια γενικευμένη συνωμοσιολογία κατά της ακατανόητης "συμπεριφοράς των τραπεζών", κι ύστερα δεν αργεί μη βρίσκοντας έλλογη διέξοδο, να θρέψει αντιφατικούς κι επικίνδυνους εθνικισμούς, σε μια γενικευμένη δυσπιστία των λαών απέναντι στη λειτουργία των Δημοκρατιών τους.Η άνοδος της μηδαμινότητας και η άνοδος της εξουσίας των διαπλεκόμενων ολιγαρχών είναι κατά βάθος το ίδιο πράγμα.
Σαν τις ανισορροπίες της ύστερης Ρώμης με τη θηριώδη υπερσυγκέντρωση πλούτου και τον ευτελισμό της έννοιας του πολίτη, αντίστοιχες βαθειές ανισορροπίες εκκολάπτονται στο υπογάστριο του καπιταλισμού των αρχών του 21ου αώνα.
Η χώρα μας μοιάζει να σχοινοβατεί σαν διπλή σκιά πάνω σε ένα μπερντέ, μια σκιά που προκαλείται από δυο εστίες.
Οι κινήσεις της διαγράφονται από την κατάρρευση ενός σοβιετικού τύπου διαπλεκόμενου κρατισμού από την μια. Ενώ από την άλλη φωτίζονται από την εύκολη κι άδικη υπερσυγκέντρωση πλούτου σε μαφίες που κινούν μια αρρύθμιστη και στρεβλή καπιταλιστική αγορά, που ουσιαστικά στερεί την ελπίδα κοινωνικής προόδου από μεγάλα δημιουργικά στρώματα πολιτών. Οι οποίοι έτσι, στην απόγνωσή τους, απεμπολούν και καταριούνται το ίδιο το πολιτικό τους δικαίωμα, το μόνο όπλο που τους έχει απομείνει.Οι δυο αυτές ...
