Ε, ΟΧΙ ΚΑΙ ΤΟΣΗ ΥΠΟΚΡΙΣΙΑ

του Νίκου Χατζηγιαννάκη

Δεν μπορεί, κάτι παράξενο συμβαίνει στον τόπο αυτό.
Το 1944, μετά την απελευθέρωση από τους Γερμανούς κατακτητές, όλοι παρίσταναν τους
αντιναζιστές, πολλοί και τους αντάρτες. Το θαύμα κράτησε 1-2 μήνες.
Το 1974 μετά την κατάρρευση της χούντας όλοι παρίσταναν τους αντιχουντικούς, ακόμα και τους αντιστασιακούς. Το θαύμα κράτησε 1-2 χρόνια.
Και να ‘μαστε σήμερα, μετά την καταδίκη της Χρυσής Αυγής όλοι ξανά δηλώνουν φανατικοί
αντιφασίστες. Αυτό κι αν είναι θαύμα.

Λάβροι αντιφασίστες λοιπόν οι συμπαθούντες που δεν τολμούσαν να το πουν, οι ρατσιστές στα λόγια και τα έργα που δεν το παραδέχονται, οι τραμπούκοι του διαδικτύου που βρίζουν όποιον δεν γουστάρουν, οι σκοτεινοί άνθρωποι που δεν τα ‘χουν καλά ούτε με τον ίσκιο τους, οι «αγαθοί νοικοκυραίοι» που έλεγαν «μια Χρυσή Αυγή τους χρειάζεται», οι παγερά αδιάφοροι που καλοχώνευαν τις ασχήμιες στη Βουλή και στους δρόμους.

Λάβροι αντιφασίστες και οι πολιτικοί, μιντιάρχες, δημοσιογράφοι και κρατικοί λειτουργοί που
ανέχονταν τη ΧΑ, την ξέπλυναν, την χαϊδευαν, την έκαναν life style, που συντόνιζαν μαζί της τα ίδια συνθήματα στις πλατείες των μακεδονομάχων, που συζητούσαν με στελέχη της στο
παρασκήνιο, που κουκούλωναν τις ανομίες της, που τη λάνσαραν σαν φιλανθρωπικό σωματείο προστασίας των γιαγιάδων , που έκαναν συγκυβέρνηση την ακροδεξιά του ΛΑΟΣ, που δεν αφιέρωσαν 5χρόνια ούτε ένα δεκάλεπτο δημοσιότητας στη δίκη της (δεκάδες τα βίντεο και τα δημοσιεύματα που δεν πρόλαβαν να εξαφανίσουν σημερινοί Υπουργοί και βουλευτές).

Και σήμερα όλους αυτούς τους έπιασε ξαφνικά μεγάλος πόνος πόσα χρόνια θα μείνουν φυλακή τα πρωτοπαλλήκαρα της. Ρεσιτάλ υποκρισίας.

Όμως δεν σταματούν εδώ. Έχουν το θράσος και την αναίδεια να κουνούν το δάχτυλο στους αριστερούς, αυτούς δηλαδή που διαχρονικά, σταθερά και ανυποχώρητα μάχονται, πολλοί με προσωπικό κόστος, την ιδεολογία του μίσους, τον εθνικισμό, το ρατσισμό, το σκοταδισμό, τη βαρβαρότητα.

Θα μπορούσαν να σιωπήσουν και να κάνουν αυτοκριτική, μιας και όλοι ξέρουμε πως οι ψηφοφόροι της ΧΑ είναι αυτοί που, λόγω εκλεκτικής συγγένειας, μπαινοβγαίνουν στη δεξιά πολυκατοικία , οπότε τους καπνίσει.

Θα μπορούσαν ακόμα να χαρούν τη στιγμή, παίρνοντας σεμνά το όποιο μερτικό συμβολής τους στην πάταξη της εγκληματικής οργάνωσης. Για να σβήσουμε όλοι μαζί τη μαύρη κηλίδα και να λειτουργήσει ομαλότερα η Δημοκρατία.

Δεν το έκαναν, δεν το κάνουν. Τρέφονται με το διχασμό, τη θεωρία των δύο άκρων, το μένος τους κατά της Αριστεράς και της προοδευτικής παράταξης που τους χαλά τη νερόβραστη σούπα και απειλεί την ισόβια εξουσία τους.

Τους βόλευε στα χρόνια της κρίσης ο δήθεν αντισυστημισμός της Χρυσής Αυγής, για να εκτονώνει ο λαός το θυμό και τη μιζέρια του στους αδύναμους, στις μειονότητες, στους πρόσφυγες, στους ξένους, στους διαφορετικούς. Για να μετατοπίσουν το σκηνικό όλο και δεξιότερα.

Τώρα τους πολλούς τους ενσωμάτωσαν, δεν έχουν πια ανάγκη το κόμμα τους. Ίσως αύριο στα ζόρια να βγάλουν καβάντζα απ’ το μανίκι μια νέα «σοβαρή» ΧΑ, ή μήπως την έχουν ήδη έτοιμη;

Είναι πραγματικά άχαρο και μίζερο να σπαταλιέται κάποιος σε κομματικές αντιθέσεις τέτοιες ιστορικές στιγμές απαλλαγής της χώρας από ένα καρκίνωμα.
Έλα όμως που οι κατ’ επάγγελμα συκοφάντες της Αριστεράς πάνε φιρί φιρί να τα ακούσουν, αφού δεν λένε να συμμαζευτούν κι όταν ακόμα τους διαψεύδουν έγκριτοι νομικοί και πολιτικοί που ήταν μέχρι και Υπουργοί της συγκυβέρνησης ΝΔ-ΠΑΣΟΚ (Βενιζέλος, Ρουπακιώτης, Καστανίδης, συνήγοροι πολιτικής αγωγής κλπ).

Κρίμα, μεγάλο κρίμα αυτός ο κατήφορος πίσω ολοταχώς στο 1950. Κι ας μεσολάβησε η μεταπολίτευση, όταν η συντηρητική παράταξη του Κωνσταντίνου Καραμανλή αλλά και του Κώστα Καραμανλή έκοψε κάθε δεσμό με την ακροδεξιά.

Μήπως ήρθε η ώρα οι ψύχραιμοι και μετριοπαθείς της ΝΔ να υψώσουν ανάστημα ή τους εξαγόρασαν κι αυτούς οριστικά τα λύτρα της εξουσίας; Όπερ έδει δείξαι.

Κατά τα άλλα οι πραγματικοί αντιφασίστες και όλοι οι δημοκράτες μπορούν να χαίρονται ότι δεν πήγαν στράφι οι αγώνες τους. 

Η 7η Οκτωβρίου ήταν και θα μείνει μια μεγάλη μέρα στην Ελληνική, Ευρωπαϊκή και παγκόσμια ιστορία και δικαίωση για τη χώρα που γέννησε τη Δημοκρατία και υπέστη τα πάνδεινα από το φασισμό και ναζισμό.

Η Χρυσή Αυγή ξεριζώθηκε, εκκρεμεί το δυσκολότερο, το ξερίζωμα του χρυσαυγιτισμού.

ΕΝΑΣ ΧΡΟΝΟΣ ΧΩΡΙΣ ΣΥΡΙΖΑ: ΣΕ ΑΡΚΕΤΟΥΣ ΑΡΚΟΥΣΑΝ ΛΙΓΟΣΤΑ, ΣΕ ΠΟΛΛΟΥΣ ΔΕΝ ΑΡΚΟΥΣΕ ΤΙΠΟΤΑ

Του Νίκου Χατζηγιαννάκη

Κλείνει σχεδόν ένας χρόνος απ’ τις τελευταίες εκλογές και την κυβερνητική αλλαγή. Ο στόχος επιστροφής των «νόμιμων ιδιοκτητών» της χώρας επιτεύχθηκε. Το αντισυριζα δηλητήριο στέρεψε πια, συνεπώς μπορούμε να συζητήσουμε μεταξύ μας ψυχραιμότερα σε απόσταση από τα γεγονότα.
Έχουμε και λέμε λοιπόν.

Σε αρκετούς αρκούσε:

• Η έξοδος απ’ τα μνημόνια και το νοικοκύρεμα της οικονομίας.
• Το κομπόδεμα 37 δις για ώρα ανάγκης και φτηνό δανεισμό, χωρίς το οποίο, η κρίση του κορονοϊού θα έριχνε την Ελλάδα στην άβυσσο.
• Η μείωση της ανεργίας από 28% στο 17%
• Η επάνοδος στην ανάπτυξη 2% μετά μια δεκαετία
• Η ρύθμιση του δημόσιου χρέους που εξασφάλισε ένα διάδρομο ανάσας στη χώρα για τα επόμενα χρόνια.
• Η αύξηση κατώτατου μισθού, η επαναφορά συλλογικών συμβάσεων και η προσπάθεια προστασίας των εργαζομένων
• Η λύση του Μακεδονικού που μας ταλάνιζε δεκαετίες, χωρίς να λογαριάζεται το κομματικό κόστος
• Η στήριξη των αδύναμων που περιόρισε την ανθρωπιστική καταστροφή και μείωσε αισθητά το συντελεστή φτώχειας, σύμφωνα με επίσημα στοιχεία της ΕΛΣΤΑΤ.
• Η προσπάθεια διευθέτησης των σχέσεων κράτους-εκκλησίας για αξιοποίηση της ανεκμετάλλευτης δημόσιας περιουσίας.
• Η δημιουργία ενιαίου και βιώσιμου ασφαλιστικού συστήματος με μικροαδικίες που θα διορθώνονταν.
• Η χρηστή και συνετή Διοίκηση χωρίς σπατάλες και υποψία σκανδάλων
• Η ανθρωπιστική, ψύχραιμη και από μηδενική βάση διαχείριση του πρωτοφανούς προσφυγικού κύματος , κόντρα στις ακραίες, ξενοφοβικές φωνές
• Το χτύπημα των πελατειακών σχέσεων και του ρουσφετιού
• Η έμπρακτη υπεράσπιση Αρχών, οικουμενικών αξιών και ατομικών δικαιωμάτων
• Η φωνή της λογικής και ειλικρίνειας, κόντρα στην υποκρισία, τη ψευτοηθική και τον πουριτανισμό
• Η δικαιότερη μοιρασιά της πίτας
• Η επιστροφή του χαμόγελου, της αισιοδοξίας και ηρεμίας σ’ ένα λαό που έφτασε στα όρια της εξαθλίωσης.
• Η αδειοδότηση των τηλεοπτικών σταθμών σε μετωπική σύγκρουση με τους ολιγάρχες
• Η απλότητα και αυθεντικότητα πολιτικών που δεν μετέτρεψαν την πολιτική σε επάγγελμα και επικοινωνιακό σόου
• Ένας αυτόφωτος ηγέτης, χωρίς κληρονομικά δεκανίκια και μεγαλόσχημους υποστηρικτές
• Η καθιέρωση της απλής αναλογικής για ισοτιμία της ψήφου και απόκτηση κουλτούρας συνεργασιών, ώστε να μην καταντά το κράτος τσιφλίκι και λάφυρο ανεξέλεγκτων μονοκομματικών κυβερνήσεων.
• Μια κυβέρνηση που πολεμήθηκε αλύπητα από βολεμένους, λερωμένους, φανατικούς, ακραίους και πατριδοκάπηλους, απόδειξη πως βάδιζε στο σωστό δρόμο
• Μια κυβέρνηση ουσίας κι όχι επικοινωνίας και προπαγάνδας που δεν ήξερε ούτε ήθελε να κρύβει λάθη και αδυναμίες.

Σε αρκετούς αρκούσαν και λιγοστά από αυτά, σε πολλούς δεν αρκούσε τίποτα. Ιδού και το παράδοξο του πράγματος. Όσοι μια ζωή ονειρεύονταν έφοδο στους ουρανούς, όσοι τα ήθελαν όλα, έκαναν αβαρίες και εκπτώσεις , εκτιμώντας τους κινδύνους, τους συσχετισμούς, τις παγίδες, τις κυκλωτικές κινήσεις, την πολεμική ατμόσφαιρα, την άνιση μάχη που δινόταν. Κι όσοι μια ζωή κατάπιναν πολλά, ξάφνου τα ζητούσαν όλα, ούτε μύγα στο σπαθί τους.

Αλήθεια, τι στο καλό ήθελαν από μια κυβέρνηση χωρίς βαρίδια και ένοχο παρελθόν, πολιορκημένη από κάθε λογής αντιπάλους; Ποτέ δεν τόλμησαν να το ξεστομίσουν φωναχτά.

Μόνο απαιτήσεις, κριτική, κραυγές, υστερία, θυμός, άρνηση, μιζέρια και τουφεκιές στον αέρα.

Πολλοί και αντιφατικοί οι πόθοι του ετερόκλητου αυτού πλήθους, ομολογημένοι και μη. Αρκετοί ήθελαν σε 4 χρόνια και με μνημόνια πάνω στο κεφάλι τους να τους γυρίσουν πίσω στην παλιά τους καλοπέραση, κι αν ήταν με δανεικά, σκασίλα τους μεγάλη.

Ήθελαν να ξαναζήσουν μέσα στις σαπουνόφουσκες που διέλυσε ο πάταγος της πτώσης τους.

Ήθελαν να μη ξεκόψουν από γνωστές κακές συνήθειες, ρουσφέτια, κομματάρχες, διαπλοκή, επέλαση στο κράτος και τα συναφή. Ξέρετε και τι άλλο ήθελαν ακόμα πιο σατανικό; Να τους βγάλουν μισοπεθαμένους από το πηγάδι και, παίρνοντας ανάσες, να τραβήξουν πίσω στις παλιές τους αγάπες. Κάπως έτσι δεν έγιναν τα πράγματα;

Δεν ήταν λίγοι κι αυτοί που, θολωμένοι από τη φτωχοποίηση που προηγήθηκε, δεν ήξεραν τι έφταιξε και τι θέλουν, απλά γαντζώθηκαν στις ντουντούκες της τηλεόρασης που έσερνε αντισύριζα χορό, δεν ήθελε και πολύ να ταυτιστούν μαζί τους.

Από κοντά και οι ασυμβίβαστοι που αποζητούσαν την τελική σύγκρουση, ν’ αποτινάξουν τα δεσμά του ευρωπαϊκού ιερατείου. Με ποια κότσια, με ποιο λαό, με ποιους συμμάχους, σε ποιο περιβάλλον, με ποιο κόστος, ψιλά γράμματα όλα αυτά. Αγνοί μου πατριώτες , θα σας κρεμούσαν ανάποδα τα στίφη των αγανακτισμένων, μόλις έπεφτε λόρδα, και σεις ακόμα θα μουντζώνατε τον εαυτό σας για το ατιμόνευτο θυμικό σας

Όσο για εκείνους που δεν πήγαν να ψηφίσουν για ένα γαμώτο, δεν έκαναν δα και καμιά παλληκαριά. Ίσα ίσα έκαναν τζάμπα «μάγκα» τον Μητσοτάκη, αυγατίζοντας το ποσοστό του από 23% σε 40%. Τον ψηφίσαν με χέρια και πόδια, μάλλον δεν το κατάλαβαν. Κάτι παραπάνω ξέρει το «σύστημα», αναπαράγοντας το εύπεπτο στερεότυπο πως «όλοι το ίδιο είναι» και «δεν αλλάζει τίποτα». Αυτοκαταργήθηκαν σαν πολίτες, ποιον να κρίνουν τώρα και με ποιο δικαίωμα;

Λέγεται πως οι Έλληνες είναι λαός συναισθηματικός που ξεχνά εύκολα και συγχωρεί. Μάλλον έτσι είναι. Μόνο που στην περίπτωση του ΣΥΡΙΖΑ φέρθηκε με ανεξήγητη αυστηρότητα και αχαριστία απέναντι σ’ αυτούς που τουλάχιστον δεν ευθύνονται για τις διαχρονικές παθογένειες του πολιτικού συστήματος, του κράτους και της κοινωνίας. Είναι ο ίδιος λαός που 40 χρόνια, χωρίς δεύτερη σκέψη, χάριζε απλόχερα τη ψήφο του σε δύο κόμματα που στο τέλος τον «φιλοδώρησαν» με μια καραμπινάτη χρεοκοπία.

Δυστυχώς το αντισύριζα κύμα συμπαρέσυρε και αθώα λαϊκά και μεσαία στρώματα με συμφέροντα αντίθετα προς την πολιτική της Δεξιάς. Οι πολίτες αυτοί θα μπορούσαν να εμπιστευτούν το ΣΥΡΙΖΑ μια δεύτερη τετραετία για να ξεδιπλώσει ανεμπόδιστα το φιλολαϊκό και εκσυγχρονιστικό του πρόγραμμα, χωρίς τη μέγγενη των μνημονίων και χωρίς να ρισκάρουν τίποτα. Δεν το έπραξαν. Δικές τους οι αποφάσεις, ολοδικές τους και οι συνέπειες.

Παρόλα αυτά, ποτέ δεν είναι αργά όλοι να το ξανασκεφτούμε.
Η ιστορία κύκλους κάνει, η ζωή δεν σταματά, κι ας την σταμπάρουν οι επιλογές μας.

Τώρα έχουμε απλωμένο τον τραχανά του «επιτελικού κράτους» των «αρίστων», μπορούμε να κρίνουμε και να συγκρίνουμε με καθαρότερο μυαλό και τα μάτια κλειστά στον εικονικό κόσμο που μας σερβίρεται.

Με οδηγό τη γνώση και αναζήτηση της αλήθειας, κόντρα στην πρωτοφανή για δημοκρατία πλύση εγκεφάλου που μας γίνεται. Και παίρνοντας γρήγορα αποφάσεις, προτού η βλάβη γίνει ανήκεστη.



*το σκίτσο είναι του Πέτρου Ζερβού από την Εφημερίδα των Συντακτών

Το Τέρας του Ατομικισμού

του Νίκου Χατζηγιαννάκη

"Κάθε φορά που συναντάς ανθρώπους που κοιτάζουν μόνο την πάρτη τους, μην τους μισείς. Αρκετά προβλήματα έχουν με τον εαυτό τους" ΧΟΡΧΕ ΜΠΟΥΚΑΪ, Αργεντινός γιατρός, ψυχοθεραπευτής και συγγραφέας

Ήταν το σωτήριο έτος 2010, όταν κατέφθασαν φουριόζοι οι τροϊκανοί να μας σώσουν με τους εδώ προθύμους τους, βγαλμένους από την ίδια πολιτική μήτρα, να ανοίγουν την κερκόπορτα της ήδη χρεωκοπημένης από τους ίδιους χώρας. Μεταξύ των πρώτων θυμάτων μια φουρνιά χιλιάδων δημοσίων υπαλλήλων (μεταξύ τους και ο συντάκτης του κειμένου) που εξαναγκάστηκαν να συνταξιοδοτηθούν το 2011,ακόμα και σε ηλικία κάτω των 60, για να ελαφρύνει –υποτίθεται- το μισθολογικό κόστος του Δημοσίου. Αργότερα βέβαια σ’ ένα κρεσέντο φαιδρής και ανερμάτιστης πολιτικής, οι ίδιοι φωστήρες, πάλι κατ’ εντολή των δανειστών, ανέβασαν το ηλικιακό όριο συνταξιοδότησης στα 67 χρόνια, αφού εν τω μεταξύ βούλιαξαν τα ασφαλιστικά ταμεία και λόγω των μαζικών αποχωρήσεων από το Δημόσιο.

Οι συνταξιοδοτήσεις-απολύσεις έγιναν με τη συνοπτική διαδικασία του ξαφνικού θανάτου. Μέσα σ’ ένα μήνα χιλιάδες οικογενειάρχες βρέθηκαν ξεκρέμαστοι με μηδενικό εισόδημα(μέρος της σύνταξης άρχισε να καταβάλλεται με καθυστέρηση). Το αρχικό σοκ μιας τέτοιας βάρβαρης και αχρείαστης κοινωνικά και οικονομικά μεταχείρισης ήταν τεράστιο, όμως οι εχέφρονες και συνειδητοί πολίτες κατέχουν την τέχνη ερμηνείας των γεγονότων και προσαρμογής και στις πιο αντίξοες συνθήκες. Το παράδειγμα αυτό των δημοσίων υπαλλήλων είναι μία από τις παράλληλες ιστορίες, ατομικές ή συλλογικές, που γράφτηκαν τα πρώτα χρόνια των μνημονίων.

Εν προκειμένω γεννάται το εύλογο ερώτημα. Δικαιολογούνται οι δημόσιοι υπάλληλοι της παραπάνω κατηγορίας να αυτοθυματοποιούνται για να εισπράξουν τη συμπάθεια του κοινωνικού τους περίγυρου ή, ακόμα χειρότερα, να εξαρτούν τις πολιτικές τους επιλογές από την άδικη προσωπική τους περιπέτεια; Μια τέτοια στάση δεν θα αποτελούσε ασέβεια και ύβρι προς τα εκατομμύρια συμπατριωτών τους που την ίδια στιγμή έχαναν τις δουλειές τους ή έμεναν απλήρωτοι, έκλειναν τις επιχειρήσεις τους και παρακολουθούσαν ανήμποροι να γκρεμίζονται μισθοί, συντάξεις, κοινωνικές παροχές και οι περιουσίες τους;

Κι όμως, στην Ελλάδα του εγώ κι όχι του εμείς όλα είναι δυνατά. Το διαχρονικό απόστημα του ατομικισμού, ειδικά αν πιέζεται, μολύνεται και εκτοξεύει δύσοσμο πύον που κατακλύζει και δηλητηριάζει την κοινωνία, οδηγώντας αρκετούς στη γραφικότητα και πλήρη εξευτελισμό.

Τα παραδείγματα πάμπολλα στην Ελλάδα της κρίσης. Η υπεροπτική μαντάμ Σουσού οδύρεται και οργίζεται γιατί αναγκάστηκε να μειώσει τους υπηρέτες ή να απολύσει τον σωφέρ της. Ο εκπρόσωπος της πάλαι ποτέ κραταιάς αλλά σήμερα ξεπεσμένης μεσαίας τάξης, σε ντελίριο ελιτισμού αγανακτεί και αναφωνεί: «Εγώ είχα συνηθίσει σ’ ένα τρόπο ζωής, με ποιο δικαίωμα μου τον στερούν;», σάν να είναι οι υπόλοιποι συμπατριώτες του παιδιά ενός κατώτερου θεού. Ο συνταξιούχος, παραδομένος σε φοβίες και ανασφάλειες, νοιάζεται περισσότερο για την κομμένη του σύνταξη παρά για το μισθό πείνας των παιδιών του, κ.ο.κ.

Στο έδαφος μιας τέτοιας άλογης και αντικοινωνικής συμπεριφοράς αναπτύσσεται μια άκρως αγοραία και ωφελιμιστική σχέση με την πολιτική του τύπου «τι μου δένεις τι σου δίνω», αγνοούνται δηλαδή εγκληματικά παράμετροι της πολιτικής που έχουν να κάνουν με την ηθική, εντιμότητα, υπευθυνότητα, σοβαρότητα, μετριοπάθεια, δημοκρατικότητα, ισονομία, δικαιοσύνη κλπ. Το υπερτροφικό Εγώ υπερκαλύπτει και ισοπεδώνει ιδεολογίες, Αξίες, παραδόσεις, πολιτισμό, ότι δηλαδή προάγει πολίτες και κοινωνίες. Τα άτομα κατευθύνονται στον πρωτογονισμό, στην απανθρωπιά και κοινωνικό κανιβαλισμό, αποβάλλοντας την ανθρώπινη φύση τους. Ειδικά οι προερχόμενοι από τη μεσαία και ανώτερη τάξη, αισθάνονται να τους παίρνουν τη μπουκιά από το στόμα, να τους περιορίζουν το «δικαίωμα» στη μεγαλομανία, επίδειξη και καλοπέραση όσοι μιλούν για κοινωνική δικαιοσύνη, κοινωνικά μερίσματα, αλληλεγγύη στους αδυνάτους και άλλα τέτοια…ευτράπελα. Αρνούνται να το παραδεχθούν αλλά είναι ηλίου φαεινότερο ότι διαπνέονται από μνησικακία ο καθένας για τον κοινωνικά κατώτερο του και όλοι μαζί για τους παρείσακτους φτωχοδιάβολους που νέμονται έσοδα των φόρων και απολαμβάνουν δικαιώματα. Ακούς εκεί, που ακούστηκε οι παρακατιανοί να ζητούν μια θέση στον ήλιο;

Όλοι αυτοί οι τυφλωμένοι από νοσηρή ιδιοτέλεια, ανεξάρτητα από την κοινωνική τους θέση, αδιαφορούν παγερά για τη χρεωκοπία της χώρας, την προσπερνούν με αφέλεια και αναίδεια, σαν να μην συνεπάγεται οδυνηρές συνέπειες ή στην καλύτερη περίπτωση αφορά πάντοτε τους άλλους, ποτέ τους ίδιους. Μοναδική τους έγνοια πως θα μοιραστούν τα ψίχουλα κοινωνικών παροχών που απέμειναν, ποιος θα αρπάξει πρώτος το καλύτερο μερτικό απ’ τον διπλανό του, ενώ η κορυφή της πυραμίδας, που ευθύνεται για το κατάντημα της χώρας, αντιμετωπίζεται χαλαρά με κατανόηση ή και δέος, περίπου ως αναγκαίο κακό και φυσική τάξη πραγμάτων.

Η εγωπάθεια κι ο ατομικισμός αυτής της μορφής δεν παραπέμπει τελικά σε πολίτες, που έχουν συναποδεχθεί ένα κοινωνικό συμβόλαιο συνύπαρξης αλλά σε μοναχικούς λύκους που στην προσπάθεια να περιφρουρήσουν τον ατομικό ζωτικό τους χώρο, κατασπαράζει ο ένας τον άλλον. Αναμενόμενη αυτή η κατάληξη εκφυλισμένων «ιδιωτών», ανεπίδεκτων να εξελιχθούν σε πολίτες, που μόνο στην Ελλάδα έχουν το θράσος να επαίρονται για την «ιδιωτεία» τους, ενώ στις περισσότερες χώρες, ο προερχόμενος από την αρχαιοελληνική αντίστοιχος όρος είναι άκρως προσβλητικός και μειωτικός (idiot στην Αγγλική σημαίνει ηλίθιος και πνευματικά ανίκανος, idiota στη Λατινική απαίδευτος και ανίδεος, ενώ στη ψυχιατρική επιστήμη ο όρος χαρακτηρίζει κάποιον που πάσχει από βαριάς μορφής νοητική υστέρηση).

Κάπως έτσι διαιωνίζεται ο φαύλος κύκλος της κρίσης με κερδισμένους τους πολύ δυνατούς και χαμένους όλους τους υπόλοιπους. Το «καθένας για την πάρτι του» αποδεικνύεται τελικά η δραστικότερη συνταγή για την κάθετη πτώση στον κοινωνικό βάραθρο. Ως ότου μια επανάσταση συνειδήσεων σταματήσει το κακό.

Τράπεζες - Φορολογικοί Παράδεισοι - Κόκκινα Δάνεια: ΕΝΑΣ ΑΛΥΤΟΣ ΓΟΡΔΙΟΣ ΔΕΣΜΟΣ

του Νίκου Χατζηγιαννάκη

Στην εποχή του ασυγκράτητου νεοφιλελευθερισμού, το αόρατο και πολυδαίδαλο σύστημα "τράπεζες-φορολογικοί παράδεισοι-δανεισμός" είναι ένας σκληρός μηχανισμός μεταφοράς πλούτου από τους πολλούς στους λίγους, και μάλιστα με τρόπο ανώδυνο και μη αντιληπτό από τους περισσότερους. Το σύστημα δουλεύει μια χαρά για τους δυνατούς και τις τράπεζες. Πρώτα αυτοί και τελευταίοι και καταϊδρωμένοι οι λαοί.

Ας πάρουμε όμως τα πράγματα από την αρχή. 

Τις μέρες των παχιών αγελάδων, όταν δέναμε τα σκυλιά με τα λουκάνικα, οι τράπεζες καλούσαν το πόπολο να ζήσει το μύθο του, να δανειστεί σπαρταριστό χρήμα για διακοπές στις Μπαχάμες ή να «πιάσει την καλή» στο τζόγο του χρηματιστήριου. Αυτοί φυσικά που άρπαζαν τη μερίδα του λέοντος ήταν τα βαριά ονόματα με τα λευκά κολάρα ή κάποιοι τυχάρπαστοι με γερές πλάτες, κάποιες φορές με ενέχυρο αέρα κοπανιστό, όπως αναιδώς έχει ομολογηθεί.

Το πανηγύρι αυτό τέλειωσε απότομα μετά το 2010, βγάζοντας απ’ τις ντουλάπες πολλούς σκελετούς που μέχρι τότε έδεναν και έλυναν με ξένα κόλλυβα. Έκτοτε οι τραπεζίτες έπεσαν σε λήθαργο, ελάχιστα έπραξαν να εισπράξουν τα χρωστούμενα ή έστω να ξεχωρίσουν τους μπαταχτσήδες απ’ τους πραγματικά αδύναμους δανειολήπτες. Οι κατεργάρηδες ξεθάρρεψαν από την αδράνεια αυτή και συνέχισαν τη θρασύτατη πρακτική στάσης πληρωμών, κρυμμένοι πίσω από τους συνεπείς ή αδύναμους δανειολήπτες. Κάπως έτσι τα κόκκινα δάνεια έφτασαν αισίως τα 100 δις.

Τώρα καλείται ο Τσίπρας να βγάλει κι αυτό το φίδι απ’ την τρύπα. Τέτοιες κληρονομιές του άφησαν. 
Αν πιέσει νομικά με κατασχέσεις και πλειστηριασμούς θα τον πουν ανάλγητο. 
Αν κάνει το κορόιδο, όπως οι προηγούμενοι, θα κληθούν άλλη μια φορά να πληρώσουν τα σπασμένα τα παιδιά κι εγγόνια μας με μια νέα ανακεφαλαιοποίηση, την τέταρτη. 
Ποιο απ’ τα δυο, αλήθεια, προτιμούν οι συνεπείς δανειολήπτες και φορολογούμενοι;

Ο Τσίπρας παρέλαβε κι άλλον ένα μαρτυρικό σταυρό. Τράπεζες στεγνές και ασφυκτική έλλειψη ρευστού στην οικονομία γιατί κάποιοι μεγάλοι «πατριώτες» απ’ τα μέσα του 2014 έστησαν για πολιτικούς λόγους πολυβολεία τρόμου, προκαλώντας τεράστια φυγή κεφαλαίων. Τους θυμόμαστε έναν προς έναν, μόνο που κανένας ευαίσθητος εισαγγελέας δεν συγκινήθηκε τότε να τους μπαγλαρώσει λόγω διασποράς ψευδών ειδήσεων που βλάπτουν καίρια την οικονομία.

Οι τραπεζίτες πάντως, που σκορπούσαν τις λαϊκές καταθέσεις σε δανεικά κι αγύριστα και σε παχυλά μπόνους στελεχών τους, μάλλον ποτέ δεν θα πληρώσουν. Σχεδόν τους βγάζει λάδι η τράπεζα Ελλάδος, μήτε η ΕΚΤ φαίνεται να χολοσκά. Ο δανεισμός με ελαστικά τραπεζικά κριτήρια είναι απαραβίαστη αρχή και ονομάζεται «συνήθης τραπεζική πρακτική». Με μόλις τρεις λέξεις σβήνονται μονοκονδυλιά ευθύνες και παραπτώματα.

Το τραγικότερο είναι πως τέτοιες πρακτικές υιοθετούνται κι από μικρομεσαίους, τρομάρα τους, που ποτέ δεν πέρασαν την πόρτα των τραπεζών ή είναι συνεπέστατοι στις δανειακές τους υποχρεώσεις. Ποιος τραπεζίτης, σου λένε, θα αρνηθεί να χρηματοδοτήσει μεγάλα ονόματα, ώστε να προσελκύσει τις καταθέσεις τους; Τρικυμία εν κρανίω. Οι άνθρωποι διαλέγουν να ταυτίζονται με τη λογική των τραπεζών, κόντρα στα συμφέροντα τους.

Με τούτα και μ’ εκείνα, οι πονηροί μάλλον παρακαλούν να πάρουν οι τράπεζες τα κουφάρια των επιχειρήσεων τους. Τι να τις κάνουν πια, όταν φυγάδεψαν στο εξωτερικό με νόμιμους και παράνομους τρόπους (ακόμα και μ’ ένα κλικ στον υπολογιστή) τούβλα κολλαριστά, όπως τα δανείστηκαν; Βοά η πιάτσα για μυστικοσυμβούλους φυγάδευσης κεφαλαίων ίσως και μέσα από τράπεζες. Ούτε γάτα λοιπόν ούτε ζημιά για τους επιτήδειους. Να είναι καλά το θεσμοθετημένο μοντέλο του χρεωκοπημένου πλην πάμπλουτου επιχειρηματία.

Η απαράδεκτη αυτή κατάσταση που ναρκοθετεί το μέλλον της χώρας μοιάζει με σκόπιμα μπλεγμένο κουβάρι που εμποδίζει να ξεχωρίσει η ήρα απ’ το στάρι, να νοιώσουν επιτέλους κάποια δικαίωση οι συνετοί νοικοκύρηδες.

Εδώ που φτάσαμε, δεν χωρούν ημίμετρα, ο ταύρος πρέπει να πιαστεί απ’ τα κέρατα. 

Μια λογική διέξοδος είναι οι ρυθμίσεις δανείων, ανάλογα με τις δυνατότητες αποπληρωμής και στις περιπτώσεις μη συνεργάσιμων δανειοληπτών κατασχέσεις και απειλή ή και εκτέλεση πλειστηριασμών, με αυστηρή και υπό προϋποθέσεις προστασία της πρώτης κατοικίας, άσχετα αν τους αφορίζουν πιασμένοι χέρι χέρι ανεύθυνοι, γραφικοί, σπεκουλαδόροι, αντιπολιτευόμενοι και επαγγελματίες κακοπληρωτές. Ειδικά αυτοί οι τελευταίοι ήρθε καιρός να αντιληφθούν πως τα ψέματα τέλειωσαν. Όμως πάνω απ’ όλα επείγει να γυρίσουν πίσω τα κλεμμένα που παραθερίζουν ανενόχλητα ανά την υφήλιο, κρυμμένα πίσω από τραπεζικά απόρρητα, προσωπικά δεδομένα και παρένθετα πρόσωπα.

Ο φιλόδοξος αυτός στόχος ξεφεύγει από τη βούληση της όποιας κυβέρνησης. 
Απαιτεί διεθνείς συνεργασίες, επιβολή αυστηρών τραπεζικών κανόνων, έλλειψη στεγανών, κατάργηση φορολογικών παραδείσων κλπ. 
Απαιτείται οι συστημικές τράπεζες να σταματήσουν το κρυφτούλι και να συντονιστούν με την κυβέρνηση. 
Απαιτείται τέλος να μη βάζουν τρικλοποδιές τα κονκλάβια των Βρυξελλών και της Φρανκφούρτης που μαχαιρώνουν και σφάζουν μισθούς και συντάξεις αλλά δεν δείχνουν την ίδια πυγμή απέναντι σε καταχραστές και μεγαλοφοροφυγάδες.

Οι νεοφιλελεύθεροι, προσκολλημένοι στα μεγάλα συμφέροντα που υπηρετούν, προσπαθούν φυσικά να δικαιολογήσουν την επιλεκτική τους στοργή στις τράπεζες. Αν καταρρεύσουν, σου λένε, θα συμπαρασύρουν στο χάος την πραγματική οικονομία. Αυτή τη δαμόκλειο απειλή επισείουν για να αρμέγουν τους λαούς κάθε φορά που κρυολογούν οι τράπεζες. 

Το επιχείρημα ότι δεν μπορεί να υπάρξει οικονομική ανάπτυξη χωρίς ισχυρό πιστωτικό σύστημα είναι λογικό εκ πρώτης όψεως. 
Γιατί όμως τότε οι κυβερνήσεις συντονισμένα δεν σπάζουν το άβατο των τραπεζών και δεν εφαρμόζουν αυστηρούς και άτεγκτους κανόνες λειτουργίας και ελέγχου τους, ώστε να αποτρέπονται τραπεζικές και κατ’ επέκταση οικονομικές κρίσεις; 
Πόσο δίκαιο είναι το ρίσκο να μεταφέρεται πάντα στους απλούς καταθέτες που εμπιστεύονται τις οικονομίες μιας ζωής στις τράπεζες; 
Οι απαντήσεις δικές σας. 

 

Ριζοσπαστική Αριστερά: Στερεότυπα, παθογένειες και προοπτικές

του Νίκου Χατζηγιαννάκη*

Τον τελευταίο χρόνο, υπό το βάρος πρωτοφανούς ταξικής επίθεσης, κάποια τμήματα της ριζοσπαστικής αριστεράς εντός και εκτός ΣΥΝ-ΣΥΡΙΖΑ αναδιπλώνονται σε μια ανούσια «επαναστατικότητα» κι έναν ανορθολογικό εκτροχιασμό, δείγματα των οποίων αποτελούν:
* Οι προφητείες περί επερχόμενης εξέγερσης εργατικής ή νεανικής που διαρκώς αναβάλλεται.
* Η συνθηματολογία «να φύγει τώρα η κυβέρνηση» χωρίς να προτείνεται αντικαταστάτης.
* Οι αυταπάτες περί ωρίμανσης συνθηκών ανατροπής του καπιταλισμού, χωρίς να περιγράφεται το διάδοχο σύστημα.
* Η φαντασίωση ότι τα κινήματα αντίστασης και ανυπακοής, συντεχνιακά και θεματικά, μπορούν να καλύψουν την ανεπάρκεια του ΣΥΝ-ΣΥΡΙΖΑ. Ή συναφώς ότι η μαχητικότητα και αγωνιστικότητα μπορούν να υποκαταστήσουν τις αδυναμίες της πολιτικής.
* Τα οργανωτικά τεχνάσματα για το πλασάρισμα κάθε ομάδας εντός της αριστεράς, που ενίοτε υπερβαίνουν την κοινή λογική. Όπως λ.χ. απόκτηση κάρτας μέλους από πολλούς ταυτόχρονα πολιτικούς φορείς που συμπαρατάσσονται(;).
* Ο «ναρκισσισμός των μικρών διαφορών» (Κώστας Δουζίνας), ως απόρροια ιδεοληπτικών αγκυλώσεων.
* Η ενοχοποίηση ως συμβιβασμένων όσων επιδιώκουν να ισορροπήσουν μεταξύ του εφικτού και του οραματικού, ιδιαίτερα όταν το πραγματικό αποκλίνει από το ιδανικό.
* Η αντίληψη ότι ο πολιτικός τακτικισμός συλλήβδην συνιστά ασυνέπεια και οπορτουνισμό.
* Η «επαναστατική» και λαϊκιστική ρητορεία, χωρίς να συνοδεύεται από την ανάλυση του μερικού και ειδικού.
* Η αναβίωση σταλινικών και σεχταριστικών πρακτικών.
* Η αναπόληση του παρελθόντος της αριστεράς και η επιδίωξη μηχανιστικής μεταφοράς του στο παρόν.
* Η ασυγκράτητη βουλησιαρχία και βολονταρισμός που αγνοούν τις κοινωνικές συντεταγμένες.
Μια τέτοια πολιτική συμπεριφορά θα μπορούσε να ερμηνευτεί με όρους ψυχολογίας:

Αριστερά, η μισή πλευρά του φεγγαριού

Του Νίκου Χατζηγιαννάκη*

To μεγάλο και άλυτο πρόβλημα της αριστεράς είναι ότι εκπληρώνει μόνο κατά το ήμισυ την πολιτική της αποστολή. Περιορίζεται απλώς στην άσκηση αριστερής προγραμματικής αντιπολίτευσης με περισσότερη ή λιγότερη επιτυχία και συμμετέχει ενεργά στην ανάπτυξη κοινωνικών αγώνων και κινημάτων.

Δεν πράττει όμως κάτι άλλο, σημαντικότερο ίσως.

Έχει απαρνηθεί το ρόλο της ως η συλλογική συνείδηση της κοινωνίας, ως η δύναμη που μάχεται να ηγεμονεύσει ιδεολογικά.

Διστάζει να καταθέσει την ψυχή της, να προβάλει δηλαδή το αξιακό της φορτίο, την ιστορική της παρακαταθήκη, την ηθική της υπεροπλία, να εκφράσει ποιοτικότερες και εσωτερικότερες ανάγκες του ανθρώπου, να εμπνεύσει το συλλογικό όνειρο.

Αδυνατεί να ενσωματώσει στη στρατηγική και θεματική της την πλούσια θεωρητική σκέψη παλιότερων και σύγχρονων διανοητών.

Εγκαταλείπει αμαχητί όλες τις μορφές του εποικοδομήματος στην ηγεμονία των αντιπάλων της.

Αγνοεί ή δεν μπορεί να κατανοήσει την καταλυτική σημασία του πολιτικού φαντασιακού.

Δείχνει κοντολογής να μην αποδέχεται το αυτονόητο. Ότι δεν μπορεί να γίνει ριζική κοινωνική αλλαγή, αν η διαδικασία μετασχηματισμού δεν αγγίζει και δεν αναμορφώνει συνειδήσεις, αξίες και ηθικές συμπεριφορές.

Κωφεύει η αριστερά στις παροτρύνσεις όλων των διανοουμένων να δώσει τη μητέρα των μαχών στο πεδίο των αξιών, των ιδεών και της ιδεολογίας. Εμφανίζεται αντιδογματική στα λόγια, αλλά δογματικά προσηλωμένη στον οικονομίστικο αυτοματισμό ή και στον φρενήρη βολονταρισμό. Εκλαμβάνει τον πούρο αυτό οικονομισμό σαν καταλύτη της λαϊκής αφύπνισης, σαν το μοναδικό εργαλείο ερμηνείας και θεραπείας της κοινωνικής παθογένειας. Ένα μέρος της πάλι υποκλίνεται άνευ όρων σ’ έναν διαχειριστικό και θεσμικό καθωσπρεπισμό χωρίς ιδεολογικές αναφορές και στίγματα. Είναι τελικά φανερό το αδιέξοδο όλων εκείνων που, παρά τις συνεχείς διαψεύσεις, εξακολουθούν πεισματικά να εμμένουν ότι αρκούν τα πολιτικά προγράμματα, οι ρεαλιστικές θέσεις, τα κοινωνικά μέτωπα, η αγωνιστική δράση, η επικοινωνιακή πολιτική για να αποσπά η αριστερά μεγάλα μερίδια επιρροής. Αν ήταν έτσι, θα είχε κερδηθεί προ πολλού η εμπιστοσύνη της πλειοψηφίας του λαού.

Ο αυτοπεριορισμός αυτός της αριστεράς στον πολιτικό ακτιβισμό από τη μια εμποδίζει την εμβέλεια και τη διείσδυσή της σε ευρύτερα λαϊκά στρώματα και από την άλλη δημιουργεί παρενέργειες και αλλοιώσεις της φυσιογνωμίας της.

Κατ’ αρχήν υπονομεύει η ίδια τη συνοχή της, αφαιρώντας τη συγκολλητική ουσία όλων των τμημάτων της, που είναι το συναίσθημα, η ευαισθησία, ο πόθος και το όραμα για μια κοινωνία ισότητας και αλληλεγγύης με κέντρο τον άνθρωπο και όχι το κέρδος.

Ωθείται σε ανούσιους τακτικισμούς, πρακτικισμούς, οργανωτισμούς και επικοινωνιακά τεχνάσματα λόγω έλλειψης ενιαίου στρατηγικού σχεδίου και ενός διακυβεύματος μεγάλων ιδεών και αξιών.

Δεν διαθέτει το κύρος και την ηθική ακεραιότητα να δημιουργεί ταυτίσεις, να την αισθάνονται κάποιες κοινωνικές δυνάμεις σαν αναντικατάστατο φορέα κοινωνικής επιτάχυνσης και αναγέννησης.

Αδυνατεί να διατηρήσει συσπειρωμένη την κοινωνική και εκλογική της βάση, που λειτουργεί σε κάθε εκλογική αναμέτρηση ως κινούμενη άμμος.

Διολισθαίνει ενίοτε σε ακραίες ιδεοληψίες που τη διαιρούν, π.χ. στη φετιχοποίηση είτε των θεσμών είτε των κινημάτων.

Εμφανίζεται άλλοτε σαν δονκιχωτικός ανατροπέας και άλλοτε σαν ικέτης συμπονετικής ψήφου.

Εξαντλείται στον άχαρο ρόλο του διαχειριστή της μιζέριας και απογοήτευσης και όχι της ελπίδας και της ανάτασης.

Αποστερεί τον λόγο της από κάθε εγερτήρια και καθαρτήρια πνοή.

Μια τέτοια αριστερά δεν έχει μέλλον. Μοιάζει σαν το δρομέα που προσπαθεί να τρέξει στηριζόμενος στο ένα πόδι. Σαν τον διανοούμενο που προσπαθεί να σχεδιάσει την κοινωνία του μέλλοντος με νεκρό το ένα εγκεφαλικό ημισφαίριο.

Ποιο είναι λοιπόν το άλλο μισό της, η πιο λαμπερή πλευρά του προσώπου της, που περιέργως κρύβει από την κοινωνία; Ποια τέλος πάντων είναι τα χαρακτηριστικά της αριστεράς που αποτελούσαν διαχρονικά το βαρύ πυροβολικό της και σήμερα κατάντησαν άσφαιρες βολές;

Θα αναφερθώ με αξιολογική σειρά σε πέντε από αυτά, χωρίς να εξαντλείται ο κατάλογος.

Το αξιακό της φορτίο

Η αριστερά, ιδιαίτερα στη σημερινή σύνθετη πλανητική πραγματικότητα, δεν προσεγγίζεται μόνο μέσα από ταξικές αναλύσεις ή την αναγκαιότητα βελτίωσης των υλικών όρων της ζωής. Μια τέτοια μονοσήμαντη διάσταση περιορίζει το εύρος και την ελκτική της δύναμη. Η αριστερά προβάλλει ένα διαφορετικό πολιτισμικό πρότυπο, μια άλλη στάση ζωής, μακριά από την αλλοτρίωση και την αποξένωση της σύγχρονης, μεταμοντέρνας καπιταλιστικής κοινωνίας. Προσπαθεί να απαντήσει στις υπαρξιακές αναζητήσεις των ανθρώπων, να επεξεργαστεί ένα νόημα για το ακροατήριο της, χωρίς να αποσπάται από τον ορθολογισμό. Ας μη λησμονείται ότι στο παρελθόν μεγαλούργησε όταν συνέδεσε την πάλη για κοινωνική αλλαγή με την πνευματική και πολιτιστική άνθιση, με τη δημιουργία ενός ανώτερου ανθρωπολογικού τύπου. Απεναντίας εκφυλίστηκε και χρεοκόπησε όπου περιορίστηκε σε μια εκχυδαϊσμένη ερμηνεία και εφαρμογή του μαρξισμού. Αυτό το μάθημα φαίνεται πως γρήγορα ξεχάστηκε.

Ας καταπιαστεί λοιπόν η αριστερά στον δημόσιο λόγο της εκ νέου με έννοιες και αξίες που είναι στο DNA της, όπως ουμανισμός, αλληλεγγύη, αλτρουϊσμός, συλλογικότητα, συντροφικότητα, χειραφέτηση, αυτοπραγμάτωση, απελευθέρωση, νοηματοδότηση, ήθος, όραμα, αισθητική κ.ά. Να ανοιχτεί στο αξιακό πεδίο όπου διατηρεί συντριπτικό πλεονέκτημα. Να αρχίσει να προβάλλει και ώριμα μεταϋλιστικά αιτήματα, αντίδοτα στον εξατομικευμένο ηδονιστικό καταναλωτισμό και στην πλαστότητα της ζωής μας. Να κάνει έντονα διακριτό το στίγμα της, προωθώντας αξίες και πρότυπα ζωής διαφορετικά από τα κυρίαρχα.

Μόνο έτσι θα αποκτήσει περισσότερα ακροατήρια. Μόνο έτσι θα αρχίσει να ξαναδημιουργεί λαϊκές συγκινήσεις, να προκαλεί ανατάσεις και δονήσεις. Μόνο έτσι θα εμπνεύσει τη νέα γενιά, θα απαντήσει στις αγωνίες και την απελπισία της. Μόνο έτσι θα δυσκολέψει τους αντιπάλους της, δίνοντας τη μάχη των ιδεών στο δικό της γήπεδο.

Το ηθικό της πλεονέκτημα

Η ηθική δύναμη της αριστεράς ήταν ανέκαθεν η περιουσία της, η ειδοποιός της διαφορά. Το συγκριτικό αυτό πλεονέκτημα διατηρείται εν μέρει και σήμερα, σημαντικά όμως εξασθενημένο, περισσότερο σαν απομεινάρι του παρελθόντος. Μόνο που τώρα η ηθική αυτή υπεροχή κάθε άλλο παρά ευδιάκριτη και δεδομένη είναι. Πρέπει να αναδεικνύεται και να αποδεικνύεται κάθε στιγμή και σε κάθε περίπτωση. Δυστυχώς φαίνεται ότι στο όνομα του ρεαλισμού και της προσαρμογής στην κατακερματισμένη κοινωνία της ιδιωτικότητας η αριστερά παραμέλησε και τελικά αχρήστευσε το ηθικοπολιτικό της οπλοστάσιο. Οι ηθικές παρεκτροπές και τα ολισθήματα στελεχών της ξεθώριασαν την εικόνα των ακέραιων και ανιδιοτελών αγωνιστών. Χώρια που κατά καιρούς επιδεικνύεται μια αδικαιολόγητη χαλαρότητα και αδιαφορία απέναντι σε συμπεριφορές που δεν συνάδουν με το ήθος της αριστεράς.

Συμπερασματικά, το αξιακό σύστημα της αριστεράς διαπερνάται οριζοντίως και καθέτως από την ηθική. Κι αυτό δεν υπονοείται, δεν υποσημειώνεται ούτε συνάγεται, αλλά διατυμπανίζεται, προτάσσεται, αναδεικνύεται και, πρωτίστως, βιώνεται. Οι ηθικοί κανόνες αποτελούν την πυξίδα πολιτικής δράσης και ατομικής συμπεριφοράς μελών και στελεχών.

Μόνο έτσι η αριστερά θα κατοχυρωθεί ξανά στη συνείδηση του λαού σαν η βασική δύναμη ηθικής αντίστασης ενάντια στο τέλμα και τον ηθικό ξεπεσμό.

Το οραματικό της πεδίο

Το οραματικό και αντισυστημικό στοιχείο της αριστεράς είναι βασικό συστατικό της, είναι η προωθητική της δύναμη, η καύσιμη ύλη της. Στις περιόδους που το στοιχείο αυτό εμφανίζεται λανθάνον, η αριστερά μαραζώνει και αργοπεθαίνει. Είναι αδύνατον να επιβιώσει και να μην αφομοιωθεί ένας ριζοσπαστικός φορέας όταν εξαντλείται σε μια διαχειριστική και καθεστωτική αντίληψη και πρακτική, όταν είναι λίγο απ’ όλα χωρίς ένα νοηματοδοτικό νήμα. Η οραματική φυσικά στόχευση σε καμιά περίπτωση δεν πρέπει να υποβαθμίζει την αναγκαιότητα της μεταρρυθμιστικής δράσης και της διαχείρισης της καθημερινότητας στο όνομα μιας μελλοντικής εφόδου, ούτε φυσικά σημαίνει διανομή έτοιμων συνταγών ευτυχίας, που παραπέμπουν στο απώτερο στάδιο του σοσιαλισμού. Δυστυχώς σήμερα λείπει κάποιο απελευθερωτικό πρόταγμα, λείπει η ισχυρή ταυτότητα που θα δώσει νόημα στις διάσπαρτες επιμέρους πολιτικές. Παραμερίζεται το ζήτημα του κοινωνικού μετασχηματισμού ή προβάλλεται με θολό, ασαφή και συνθηματολογικό τρόπο (σοσιαλισμός με ελευθερία και δημοκρατία - δημοκρατικός σοσιαλισμός κ.λπ.). Δικαιολογημένα ίσως, αφού οι θεωρητικές απόψεις για τη φύση και τον χαρακτήρα του σοσιαλισμού και τους τρόπους μετάβασης είναι και πολλές και αλληλοσυγκρουόμενες.

Έστω όμως κι έτσι, το μακρινό όραμα υπέρβασης του καπιταλισμού ατσαλώνει την αριστερά, τη βοηθά να προωθήσει με σθένος και αποφασιστικότητα μεταρρυθμιστικές τομές σε μια πορεία συνεχούς μετεξέλιξης της κοινωνίας.

Η ιστορική της παρακαταθήκη

Η σύγχρονη αριστερά προφανώς δεν προήλθε από παρθενογένεση. Γι' αυτό προκαλεί απορία η πλήρης αποκοπή από το παρελθόν της. Ένα παρελθόν με λαμπρές σελίδες αγώνων, θυσιών, ανιδιοτέλειας και τεράστιας συμβολής στις κοινωνικές κατακτήσεις του εικοστού αιώνα. Αυτή η ανεξήγητη σιωπή για το παρελθόν της δεν επιτρέπει στη νέα γενιά να κατανοήσει το ειδικό ιστορικό βάρος αυτής της παράταξης. Πολύ περισσότερο που η γενιά αυτή ενηλικιώθηκε σε συνθήκες ιστορικού κενού, χωρίς διαπάλη ιδεών, με παντοκρατορία των ιδεολογημάτων του νεοφιλελευθερισμού.

Ας μιλήσει λοιπόν η αριστερά για τη μεγαλειώδη πορεία της στον εικοστό αιώνα, με τα λάθη, τις παραμορφώσεις και τις ανακολουθίες της. Συνδέοντας το παρελθόν με το παρόν και το μέλλον. Επιτέλους δεν βλάπτει και λίγος κομματικός πατριωτισμός.

Ο αναντικατάστατος ρόλος της

Η προσωρινή υποχώρηση της αριστεράς διεθνώς την τελευταία εικοσαετία επέτρεψε στον καπιταλισμό να αντεπιτεθεί ανενόχλητος, με οδυνηρές συνέπειες για τις κοινωνίες και τους λαούς. Αυτή η αυτονόητη πραγματικότητα, που ομολογείται ακόμα και από τους μεγαλύτερους πολέμιούς της, αποσιωπάται περιέργως ή συσκοτίζεται από την ίδια, αντί να αποτελεί το μεγαλύτερο όπλο στη φαρέτρα της.

Ας τονίσει λοιπόν η αριστερά αυτό που γνωρίζουν καλύτερα απ' την ίδια οι αντίπαλοί της.

Ότι είναι η μοναδική ελπίδα για να βγει ο κόσμος από το τούνελ της βαρβαρότητας. Ότι είναι το μοναδικό αντίβαρο, το μοναδικό αντίπαλο δέος στον νεοφιλελευθερισμό, στις δυνάμεις της απληστίας και του εγωισμού.

Ότι ο λαός δεν έχει να περιμένει τίποτα απολύτως αν δεν αλλάξουν ριζικά οι πολιτικοί συσχετισμοί υπέρ της αριστεράς.

Στο πλαίσιο του προβληματισμού που αναπτύσσεται παραπάνω, θα πρέπει να γίνει κατανοητό ότι ο ΣΥΝ και ο ΣΥΡΙΖΑ, με τη σημερινή τους μορφή και διάταξη δυνάμεων, δεν μπορούν να ανταποκριθούν στον αυξημένο ρόλο να αποτελέσουν το όχημα εφόδου προς το μέλλον. Εκπέμπουν αρνητικό φορτίο, νοσηρότητα και κατήφεια που δεν μπορούν να κρύψουν ούτε με τεχνάσματα ούτε με ψεύτικα χαμόγελα ούτε με προσωρινές εκεχειρίες. Δεν διαθέτουν τις βασικές προϋποθέσεις για να ηγεμονεύσουν ιδεολογικά, να συνεγείρουν την πνευματική και ηθική ηγεσία, να επανακτήσουν την πολιτιστική ηγεμονία. Πώς άλλωστε κάποια στελέχη να γίνουν κήρυκες και διάκονοι μεγάλων ιδεών όταν δείχνουν να μην τις ενστερνίζονται με θέρμη και, το χειρότερο, όταν δεν μπορούν να τις υποστηρίξουν με τη στάση τους και τη συμπεριφορά τους;

Απαιτείται λοιπόν μια εκ βάθρων αναμόρφωση, μια επανίδρυση της ανανεωτικής ριζοσπαστικής αριστεράς. Μιας αριστεράς που με ορμή και αυτοπεποίθηση θα αφήσει οριστικά πίσω της τη μιζέρια, την γκρίνια, την ηττοπάθεια, τις δογματικές αγκυλώσεις, τη διαπάλη μηχανισμών, τους παραγοντισμούς και τις προσωπικές διαμάχες.

Μιας αριστεράς που η εσωτερική της ζωή θα κοσμείται από τις αρετές που ανέκαθεν διέκριναν τους αριστερούς. ΄Ηθος, ανιδιοτέλεια, κομματικότητα, συντροφικότητα, συλλογικότητα.

Ας βιαστούν οι ποικιλώνυμες ηγεσίες της. Όσες τουλάχιστον δείχνουν μεταμελημένες από την αποκρουστική εικόνα που, με ευθύνη τους, εμφάνισε ο πολιτικός μας χώρος τον τελευταίο καιρό. Η ιστορία δεν θα τους συγχωρήσει άλλη μια χαμένη ευκαιρία, ίσως την τελευταία.

* Η ΑΥΓΗ, 12/11/09. Ο Νίκος Χατζηγιαννάκης είναι μέλος του ΣΥΝ