Τσιμέντα Χαλκίδας: Γιατί έκλεισε και πως μπορεί να αξιοποιηθεί εναλλακτικά το εργοστάσιο;

Να τσιμεντάρουμε και να πετάξουμε στη θάλασσα τις προκαταλήψεις μας

του Στάθη Κουρνιώτη*

Το αναμενόμενο νέο του κλεισίματος του τσιμεντάδικου της Χαλκίδας έφτασε, τελικά, πριν από λίγες μέρες. Το εργοστάσιο είχε σταματήσει να παράγει τσιμέντο ήδη από το 2011 και είχαν απομείνει σε αυτό περίπου 250 εργαζόμενοι, από τους περισσοτέρους από 1000, μόλις μια δεκαετία πριν. Όπως και σε πολλές άλλες περιπτώσεις, έτσι και σε αυτή φαίνεται ότι ακόμη και μετά από το γεγονός, δεν μπορούμε να καταλάβουμε και να αξιολογήσουμε αυτό που συμβαίνει.

Το κλείσιμο του τσιμεντάδικου δεν είναι το πρώτο (και πιθανότατα δεν θα είναι και το τελευταίο) κακό νέο για τη βιομηχανία της περιοχής. 
Ήδη έχει βάλει λουκέτο η IDEAL STANDARD, έχει σταματήσει η παραγωγή στη SHELMAN και αναμένεται η κατάσχεση των περιουσιακών της στοιχείων από τους πρώην εργαζόμενους που διεκδικούν τα δεδουλευμένα τους, τα δύο εργοστάσια της πάλαι ποτέ ΝΕΟΧΗΜΙΚΗΣ βγαίνουν στο σφυρί στο τέλος Μαρτίου και κάποια στιγμή στο κοντινό μέλλον, πιθανότατα θα κλείσει η και ΝΕΟΣΕΤ (που εντωμεταξύ έχει μπει στο άρθρο 99). 
Αυτά είναι πολλά και δυσβάσταχτα πλήγματα για μια παραδοσιακά βιομηχανική πόλη όπως η Χαλκίδα.

Το τσιμεντάδικο δεν έκλεισε γιατί το σωματείο των εργαζομένων ήταν καλό ή κακό, ούτε γιατί κάποιοι Χαλκιδέοι είχαν βάλει σκοπό να το κλείσουν και να μετατρέψουν την περιοχή σε αρχαιολογικό πάρκο (ή βιομηχανικό μουσείο(!), το ίδιο κάνει). 
Το τσιμεντάδικο δεν έκλεισε ούτε λόγω του αμαρτωλού περιβαλλοντικού παρελθόντος του, τότε που ξύναμε με ξυράφια την τσιμεντόσκονη από του τους ηλιακούς θερμοσίφωνες στις ταράτσες (φανταστείτε τι γινόταν στα πνευμόνια μας). 

Όλα αυτά οριακό μόνο ρόλο έπαιξαν στις αποφάσεις μια πολυεθνικής εταιρίας που ελέγχει ισολογισμούς και χρηματοροές και όχι τα κουτσομπολιά τοπικών εφημερίδων, χιλιάδες χιλιόμετρα μακριά από το διοικητικό της κέντρο.

Το τσιμεντάδικο έκλεισε ως αποτέλεσμα της καταστροφής του κλάδου των κατασκευών (ή της φούσκας της οικοδομής αν προτιμάτε) στην Ελλάδα. 
Ο δείκτης βιομηχανικής παραγωγής για τον κλάδο του τσιμέντου, άρχισε να μειώνεται από τα τέλη του 2008. Σε σχέση με το 2005, η παραγωγή τσιμέντου στην Ελλάδα έπεσε στο 61% το 2010 για να κατακρημνιστεί στο 33% στο τέλος του 2012. 
Η ζήτηση τσιμέντου στην Ελλάδα είναι σχεδόν μηδενική, μετά το πάγωμα της οικοδομής αλλά και του συνόλου σχεδόν των έργων του ΕΣΠΑ, τουλάχιστο μέχρι και τις αρχές του 2013. Παράλληλα, το τσιμέντο είναι ένα δομικό υλικό με σχετικά μικρή αξία και μεγάλο κόστος μεταφοράς (ως προς την αξία του). Αυτό σημαίνει ότι οι εξαγωγές του δεν μπορούν να είναι ιδιαίτερα σημαντικές. 
Επιπλέον, οι παραδοσιακές αγορές τσιμέντου της Ελλάδας, δηλαδή οι χώρες της Μέσης Ανατολής και της Β. Αφρικής, είτε βρίσκονται σε πολιτικό αναβρασμό και γκρεμίζουν αντί να χτίσουν είτε έχουν κατασκευάσει τα δικά τους εργοστάσια τσιμέντου και δεν χρειάζονται πια να εισάγουν. 
Για να κλείσει η εικόνα, η γειτονική Τουρκία παράγει τεράστιες ποσότητες τσιμέντου με αρκετά μικρότερο κόστος σε σχέση με την Ελλάδα γιατί εκεί δεν υπάρχουν οι υποχρεώσεις (περιβάλλον, υγιεινή & ασφάλεια, ποιότητα προϊόντος) που υπάρχουν για τη βιομηχανία στις Ευρωπαϊκές χώρες αλλά και τα μεροκάματα είναι μικρότερα, τόσο μικρότερα που δεν γίνεται (και ελπίζω δεν θέλουμε) να έχουμε αντίστοιχα στην Ελλάδα.

Τα οκτώ εργοστάσια τσιμέντου που υπάρχουν στην Ελλάδα υπολειτουργούν. Είναι αλήθεια ότι ένα μόνο από τα οκτώ εργοστάσια θα μπορούσε πια να καλύπτει όλη τη ζήτηση τσιμέντου στη χώρα. 
Για την ΑΓΕΤ ΗΡΑΚΛΗΣ και τη μητρική της LAFARGE, που είναι και ο πλέον πρόσφατος ιδιοκτήτης του τσιμεντάδικου στη Χαλκίδα, η οικονομική κατάσταση είναι κακή και αυτό ...

Ένα βήμα πίσω (στην εποχή του διαφωτισμού και του ορθού λόγου) για δυο βήματα μετά μπροστά*

κάποια αυτονόητα μας χρειάζονται μάλλον επειγόντως... (εδώ ...το μήλο του Νεύτωνα)

του Στάθη Κουρνιώτη

Ένα από τα εξαιρετικά πράγματα που συμβαίνουν τα τελευταία χρόνια είναι ο τεράστιος διάλογος που έχει ξεκινήσει μέσω του διαδικτύου στην αριστερά. Έτσι, μπορώ και διαβάζω πραγματικά πολύ ενδιαφέροντα κείμενα, με ελάχιστη διαμεσολάβηση (κάποιας εκδοτικής ομάδας που συνήθως παρέπεμπε σε κάποια … κεντρική επιτροπή). Παράλληλα, αυτά τα εξαιρετικά κείμενα (πολλά σε αυτό εδώ το ιστολόγιο), ανοίγουν εξίσου εξαιρετικούς και διαφωτιστικούς διαλόγους.
Καταλαβαίνω ότι αυτό είναι ένα από τα αποτελέσματα της παγκοσμιοποίησης. Και σκέφτομαι ότι αν οι ιδέες της αριστεράς μπορούν να κινούνται τόσο εύκολα και γρήγορα μέσω του διαδικτύου ότι το ίδιο εύκολα μπορούν να διακινούνται και το κεφάλαιο και οι άνθρωποι. Είναι λογικό. Π.χ. τι θα μπορούσε να κάνει κάποιον από το Σουδάν να μείνει στη χώρα του όπου μαίνεται ο εμφύλιος εδώ και χρόνια όταν έχει δει στην τοπική τηλεόραση πως ζουν οι ευρωπαίοι (και οι έλληνες). Παράλληλα (και καταρχήν) κινείται το κεφάλαιο. Τι θα μπορούσε να σταματήσει κάποιον από το να μεταφέρει τις (εν πολλοίς) άυλες λογιστικές του αξίες στην ήπειρο ή τη χώρα όπου έχει το μεγαλύτερο περιθώριο κέρδους; Φαντάζομαι τίποτα πια.
Γι’ αυτό και μια «εργατική» επανάσταση, όπως αυτές που ευαγγελίζεται το ΚΚΕ ή άλλα αριστερόστροφα γκρουπούσκουλα είναι ανέφικτη. Μετά την έφοδο στην κεντρική τράπεζα θα ανακαλύψουν ότι οι άυλες λογιστικές αξίες που αποτελούν την «απόδειξη» της αποθησαύρισης των μισητών καπιταλιστών, θα έχουν κάνει φτερά ενώ ο χρυσός του κεντρικού χρηματοκιβωτίου και οι πολύτιμοι πίνακες στις βίλες των τραπεζιτών θα είναι πολύ λίγα για να χρηματοδοτήσουν την συνέχιση της επανάστασης. Το σενάριο είναι απλό και καταλήγει σε λιμούς τύπου Β. Κορέας.

Η μεταρρύθμιση των δομών συνεχίζει να αποτελεί το ζητούμενο

του Στάθη Κουρνιώτη

Θα προσπαθήσω να πω τη γνώμη μου για τα δύο πρώτα από τα ερωτήματα*, ως αριστερός (πιστεύω).

Η ελληνική κρίση είναι μια κρίση που σοβούσε εδώ και πολλά χρόνια και εμφανίστηκε τώρα λόγω της διεθνούς κρίσης και, ειδικότερα λόγω της μειωμένης ρευστότητας.
Μιλώντας απλά, χωρίς να είμαι οικονομολόγος, βλέπω ότι κάθε κράτος μπορεί να ξοδεύει τόσα ή λιγότερα από όσα εισπράτει. Αν ξοδεύει περισσότερα τότε πρέπει από κάπου να τα δανειστεί και, επομένως, να τα αποπληρώσει με κάποιο είδος τόκου. Η αριστερή/δεξιά αντίληψη έχει να κάνει με το (α) από που παίρνει το κράτος τα λεφτά και (β) που τα δίνει, αλλά δεν αλλάζει την ισχύ της εξίσωσης:

(έσοδα)+(δάνεια) = (έξοδα)

Είναι προφανές (σε μένα) ότι το ελληνικό κράτος έδινε (και συνεχίζει να δίνει) περισσότερα από όσα εισπράτει. Επομένως έχει ανάγκη να δανείζεται.