Η χαμένη τιμή της Ηριάννας Β.Λ.

του Νίκου Σαραντάκου*

Στο μυθιστόρημα του Χάινριχ Μπελ "Η χαμένη τιμή της Καταρίνα Μπλουμ", που η δράση του εκτυλίσσεται στη Δυτική Γερμανία των αρχών της δεκαετίας του 1970, μια απολιτική νοικοκυρά μπλέκει με την αστυνομία και διασύρεται από τον κίτρινο τύπο επειδή έκανε το έγκλημα να συνδεθεί ερωτικά με έναν ληστή τραπεζών, ύποπτο για τρομοκρατία. Ομολογώ πως δεν θυμάμαι αν το έχω διαβάσει, ασφαλώς όμως έχω δει την ταινία που γυρίστηκε το 1975 από τον Φόλκερ Σλέντορφ και τη Μαργκαρέτε φον Τρότα με βάση το μυθιστόρημα.

Βρίσκω πως η υπόθεση του μυθιστορήματος και της ταινίας έχει κάποιες ομοιότητες με μια υπόθεση που διαδραματίζεται αυτές τις μέρες στη χώρα μας, στην πραγματική ζωή, παρόλο που υπάρχουν πολλές και βασικές διαφορές μεταξύ τους -γι’ αυτό και έβαλα αυτόν τον τίτλο στο σημερινό άρθρο, που είναι αφιερωμένο στην υπόθεση της πανεπιστημιακού Ηριάννας Β.Λ. και στη χαμένη ελευθερία της.

Τον Μάρτιο του 2011 δυνάμεις των ΕΚΑΜ μπαίνουν ξημερώματα στο διαμέρισμα του φοιτητή του ΕΜΠ Κώστα Π. που θεωρείται ύποπτος για συμμετοχή στην οργάνωση Συνωμοσία των Πυρήνων της Φωτιάς (ΣΠΦ). Μαζί του βρίσκεται η φοιτήτρια της Φιλοσοφικής και φίλη του Ηριάννα Β.Λ. που είχε κοιμηθεί μαζί του εκείνο το βράδυ. Η Ηριάννα προσάγεται, δίνει DNA και τα λοιπά, και αφήνεται ελεύθερη. Δυο χρόνια αργότερα, το 2013, ενώ ο φοιτητής δικάζεται, απαγγέλλεται κατηγορία στην Ηριάννα με βάση ένα αμφιλεγόμενο δείγμα DNA που βρέθηκε πάνω στη γεμιστήρα όπλου που υποτίθεται ότι έχει σχέση με την υπόθεση της ΣΠΦ.

Η Ηριάννα αφήνεται ελεύθερη με περιοριστικούς όρους και συνεχίζει τις σπουδές της και την έρευνά της ενώ τελικά ο Κώστας Π. αθωώνεται τελεσίδικα αφού δεν αποδείχτηκε καμιά συμμετοχή του στην οργάνωση ΣΠΦ, μόνο φιλικές σχέσεις με κάποια μέλη της.

Ωστόσο, τον Ιούνιο του 2017 η Ηριάννα δικάζεται και προς γενική έκπληξη καταδικάζεται σε 13 χρόνια φυλάκιση για οπλοκατοχή, χωρίς να της αναγνωριστούν ελαφρυντικά, χωρίς η έφεσή της να έχει ανασταλτικό αποτέλεσμα, χωρίς να γίνει δεκτή η αίτηση της οικογένειας να εξεταστεί το αμφιλεγόμενο δείγμα DNA από δικόν τους εμπειρογνώμονα (η αστυνομία απάντησε ότι «τελείωσε»).

Όταν διαβάζω ρεπορτάζ από τη δίκη, μου δημιουργείται η αίσθηση ότι στην πραγματικότητα δεν δικάστηκε (μόνο) η Ηριάννα αλλά (και) ο σύντροφός της, τώρα πια σύζυγός της, και ότι η αστήρικτη βαριά ποινή επιβλήθηκε για να αντισταθμίσει, ας πούμε, τη δική του αθώωση. Άλλωστε, οι δικάστριες επικεντρώθηκαν ιδιαίτερα σε αυτή τη σχέση («Και γιατί δεν τον χώρισες;» μαθαίνω πως ρωτούσαν). Δημιουργείται η εντύπωση πως η Ηριάννα καταδικάστηκε επειδή δεν τον χώρισε. Υπάρχουν βάσιμες ενδείξεις ότι έχουμε μπροστά μας μια προφανή περίπτωση κακοδικίας.

Το σημερινό άρθρο, ανάμεσα στα άλλα, έχει σκοπό να προκαλέσει τη συζήτηση για την υπόθεση, ανάμεσα στ’ άλλα για να διαλευκανθούν ορισμένες ασάφειες του ρεπορτάζ (π.χ. η καταδίκη της Ηριάννας είναι πράγματι σε πρώτο βαθμό; ποια ένδικα μέσα έχει στη διάθεσή της; Τι μπορεί να κάνει η πολιτική ηγεσία αν έχει την πολιτική βουληση;) αλλά και για να σας παρακινήσει να εκφράσετε την αλληλεγγύη σας στην κοπέλα που διώκεται, αν βέβαια συμμεριζεστε τα υπέρ αυτής επιχειρήματα.

Ως προς την έκφραση της αλληλεγγύης, χτες υπέγραψα το κείμενο μιας ηλεκτρονικής καμπάνιας που βλέπω πως ήδη έχει συγκεντρώσει πάνω από 10.000 υπογραφές. Ξέρουμε τους περιορισμούς αυτού του μέσου, αλλά σας προτρέπω να υπογράψετε κι εσείς. Πρέπει επίσης να πιεστεί η κυβέρνηση και ειδικά ο υπουργός Δικαιοσύνης Σταύρος Κοντονης να εξαντλήσει τις δυνατότητες παρέμβασης που έχει θεσμικά -να δείξει έμπρακτα ότι έχει κάποια διαφορά που βρίσκεται εκείνος στον υπουργικό θώκο και όχι π.χ. ο Δενδιας ή ο Αθανασίου.

Θα κλείσω με δύο κείμενα, ένα του Κώστα Π. και ένα της ίδιας της Ηριάννας

Άρθρο του Κωνσταντίνου Παπαδόπουλου στην ΕφΣυν

"14 Μαρτίου 2011. ΕΚΑΜ εισβάλουν στο σπίτι που νοίκιαζα στο Χολαργό και με συλλαμβάνουν ως ύποπτο για συμμετοχή στην Ε.Ο. Συνωμοσία Πυρήνων της Φωτιάς. Η Ηριάννα έχει την ατυχία εκείνο το βράδυ να κοιμηθεί μαζί μου. Προσάγεται στη ΓΑΔΑ όπου δίνει προανακριτική κατάθεση, οικειοθελώς DNA, αποτυπώματα και την ίδια μέρα αφήνεται ελεύθερη.

Εγώ θα αφεθώ ελεύθερος με περιοριστικούς όρους 3 μέρες μετά.

18 Νοέμβρη 2011. Σύμφωνα με την κατάθεση ενός «μάρτυρα» που δεν ξαναεμφανίζεται ποτέ στο εξής, ούτε στο δικαστήριο, ανακαλύπτονται όπλα που δεν έχουν χρησιμοποιηθεί πουθενά σε χώρο του ΕΜΠ στου Ζωγράφου.

11 Ιανουαρίου 2013. Συλλαμβάνεται η Ηριάννα και κατηγορείται ως μέλος της ΣΠΦ και για οπλοκατοχή με βάση ένα χαμηλής ποσότητας και κακής ποιότητας δείγμα DNA σε γεμιστήρα εκτός όπλου , από τα ευρήματα στο ΕΜΠ. Ενάμισι χρόνο μετά την υποτιθέμενη ανακάλυψη των όπλων και δύο χρόνια με το DNA της να υπάρχει στα χέρια της αστυνομίας.

Η Ηριάννα αφήνεται ελεύθερη με περιοριστικούς όρους αυτή τη φορά, χωρίς ο ειδικός εφέτης ανακριτής να δώσει στη δημοσιότητα τα στοιχεία και τη φωτογραφία της. Θα το κάνει λίγες μέρες αργότερα με non paper ο τότε υπουργός Προ.Πο. Νίκος Δένδιας.

Όλα αυτά συμβαίνουν κατά τη διάρκεια της δίκης μου , με ότι μπορούσε να σημαίνει αυτό για την εξέλιξή της. Το δικαστήριο τελειώνει με αθωωτική και αμετάκλητη απόφαση για μένα που είχε και τη σύμφωνη γνώμη του εισαγγελέα, αφού αποδέχεται ότι μόνο φιλική σχέση υπάρχει με ορισμένα μέλη της ΣΠΦ στα πλαίσια του αντιεξουσιαστικού χώρου, κάτι που δεν αρνήθηκα ποτέ.

Η Ηριάννα δεν απομακρύνεται από εμένα παρ’ όλη τη στοχοποίηση. Μένει, αγνοεί επιδεικτικά τον φόβο και συνεχίζει τη ζωή της. Δουλεύει παθιασμένα, συνεχίζει να εξελίσσεται επαγγελματικά, να έχει φίλους , να ονειρεύεται, να ζει. Κι εγώ πάντα δίπλα της.

Αν δεν έζησε κάποιος από μέσα τη δίκη της στο ακροατήριο, δύσκολα μπορεί να κατανοήσει τι συνέβη. Η εισαγγελέας από την αρχή αναφερόταν σε εμένα σαν να είμαι ξανά κατηγορούμενος, δεν μπορούσε να χωνέψει πως, ένα άλλο, ομοιόβαθμο με το δικό τους δικαστήριο, αθώωσε αμετάκλητα έναν άνθρωπο που δήλωνε φίλος με μέλη της ΣΠΦ. Δεν το χωρούσε το μυαλό της. Ρωτούσε προκατειλημμένη την Ηριάννα γιατί δεν χωρίζαμε. Ενέπλεξε στην υπόθεση άσχετα με οποιαδήποτε δικογραφία άτομα. Παιδικοί μας φίλοι που αναφέρθηκαν από την Ηριάννα σαν επισκέπτες του σπιτιού μου συκοφαντήθηκαν και έγιναν στα χείλη της επιχείρημα ενοχής. Έφτασε στο σημείο να τους αναφέρει και στην εισαγγελική της πρόταση.

Μια πρόεδρος που δεν βρήκε μισό επιχείρημα να ψελλίσει για να στηρίξει την καταδικαστική απόφαση. Μια λέξη μόνο, ένοχη.

Η Ηριάννα καταδικάστηκε από αυτές τις λίγες σε 13 χρόνια φυλακής.

Η Ηριάννα καταδικάστηκε ως μέλος της ΣΠΦ επειδή είχε σχέση μαζί μου. Εγώ όμως σύμφωνα με τα δικά τους δικαστήρια δεν είμαι μέλος…

Η Ηριάννα καταδικάστηκε για οπλοκατοχή με μόνο στοιχείο ένα χαμηλής ποσότητας και κακής ποιότητας δείγμα DNA, το οποίο όταν ζητήθηκε από το στάδιο κιόλας της ανάκρισης για επανέλεγχο σε πιστοποιημένο και εξειδικευμένο εργαστήριο, που συνεργάζεται με δικαστικές αρχές σε όλη την Ευρώπη, η απάντηση που δόθηκε από την αστυνομία ήταν ότι «τελείωσε». Μια και έξω. Και θα πρέπει να τους πάρουμε στα σοβαρά. Αυτούς που είχαν και τα ευρήματα και το DNA της Ηριάννας και έκαναν ενάμισι χρόνο να βγάλουν αποτέλεσμα.

ΠΑΡΑΝΟΙΑ; ΑΝΟΗΣΙΑ; ΠΡΟΚΑΤΑΛΗΨΗ; ΑΝΩΘΕΝ ΕΝΤΟΛΕΣ;

Δε με αφορά. Μ’ αυτό το σκεπτικό οποιοσδήποτε μπορεί να κατηγορηθεί και να καταδικαστεί για οτιδήποτε. Αρκεί να είναι φίλος με κάποιον που είναι φίλος με κάποιον…

Μια συλλογική ευθύνη που απειλεί να εγκληματοποιήσει όχι μόνο έναν πολιτικό χώρο αλλά οποιαδήποτε σχέση επιλέγουν να πλήξουν για τους δικούς τους λόγους.

Καταδικάζοντας την Ηριάννα, καταδικάζουν το συναισθηματικό δεσμό, τη συμπάθεια, το χαμόγελο, το νοιάξιμο.

Η Ηριάννα δε δέχτηκε να της υποδείξουν ποιους θα συμπαθεί, ποιους θα αγαπάει, με ποιους θα ζήσει".

Έχει και η ψυχή τον δικό της κονιορτό που εάν σηκωθεί μέσα μας αέρας, αλίμονο

ΛΕΥΤΕΡΙΑ ΣΤΗΝ ΗΡΙΑΝΝΑ

ΛΕΥΤΕΡΙΑ ΣΕ ΟΛΟΥΣ ΜΑΣ

Κωνσταντίνος Παπαδόπουλος

Επιστολή της Ηριάννας στην Εφ.Συν.

Ο φαύλος κύκλος των ενόχων

"Πριν από λίγες μέρες ήμουν αυτόπτης μάρτυρας στο ληκτικό σημείο ενός τραγέλαφου, εκτυλισσόμενου επί της οδού Λουκάρεως.

Στην κωμικοτραγική αυτή διαδικασία όσα ειλικρινώς κατέθεσαν μάρτυρες και κατηγορούμενοι δεν ακούστηκαν ποτέ. Η απλή αναφορά ονομάτων αγαπημένων μου προσώπων -τα οποία ουδεμία σχέση είχαν με τη συγκεκριμένη δικογραφία, με εκτός νόμου πράξεις ή με οποιαδήποτε μορφή βίας- χρησιμοποιήθηκαν ως «επιχειρήματα» υπέρ της καταδικαστικής απόφασης που πάρθηκε σε βάρος μου.

Ενώ δικηγόρος και εξειδικευμένος γενετιστής πάσχιζαν να εξηγήσουν στην έδρα την ανυπόστατη φύση των κατηγοριών, εκείνη «συνδιαλεγόμενη» με όσους στάθηκαν απέναντί της έθετε εκτός τόπου και χρόνου (έως και κυριολεκτικά σουρεαλιστικές) ερωτήσεις και προφανώς αρνούνταν να κατανοήσει το κατηγορητήριο.

Το όλο παρανοϊκό κλίμα επιβεβαίωσε την αρχική εντύπωση που είχα για την επιχειρούμενη εμπλοκή μου στη συγκεκριμένη υπόθεση: τις τελευταίες εβδομάδες δεν δικαστήκαμε μόνο εγώ και ο συγκατηγορούμενός μου, αλλά μαζί με εμάς «δικάστηκε» για δεύτερη φορά και ο σύντροφός μου.

Τι και αν η αθωωτική απόφαση στο προ τριετίας δικαστήριό του θεωρείται από τον νόμο αμετάκλητη; Τα μετέωρα στοιχεία μιας υπόθεσηςπου έχει από καιρό λήξει μεταπηδούν από αυτή σε άλλες, δημιουργώντας έναν φαύλο κύκλο ενόχων.

Αυτή τη στιγμή αναμένω τη μεταγωγή μου στις φυλακές Ελεώνα Θηβών, για να περάσω τις επόμενες, εξαντλητικές σε αριθμό, μέρες μου στα απομεινάρια του πανηγυριού των τρελών".

5-6-2017

Ηριάννα Β.Λ.

πηγή sarantakos.wordpress.com

Η κοινωνία του ενός τρίτου

- "Υπήρχαν άλλα δυο τρίτα; Τι λέτε βρε παιδιά...!!"

Η κρατική βία είναι πιο εμφανής παρά ποτέ στα καθημερινά μέτρα της κυβέρνησης εναντίον της πλειοψηφίας του λαού. Και η μυρωδιά του φασισμού πίσω από τον "κοινοβουλευτικό αυταρχισμό" των 151 κουκιών, έντονη. Η επίκληση της νομιμότητας από εκλογικές διαδικασίες που δεν έδωσαν λευκή επιταγή αλλά μια γενική κατεύθυνση, προσβλητική για τους ψηφοφόρους. Και η ανάδειξη των νεοναζιστών ως "φυσικής αντιπολίτευσης" - πόσο μάλλον αν αποτύχει και η αριστερά στην διαχείριση - δημιούργημα της βίας που ασκεί το σύμπλεγμα ΝΔΠΑΣΟΚ για να κρατηθεί στην εξουσία και να μην ελεγχθεί για τις πομπές του και την χρεοκοπία που επέβαλλε σε έναν λαό διαφθείροντάς τον και εξαπατώντας τον ταυτόχρονα. 

Τι μπορεί να κάνει όμως το παραγωγικό δυναμικό αυτού του τόπου; Πως μπορεί να ανακτήσει κάποιον έλεγχο ξανά στην ζωή του και το μέλλον του; 

Δύσκολο ερώτημα... Αλλά για να απαντήσει κανείς πρέπει πρώτα να παραδεχτεί που βρίσκεται. Να αποτινάξει αφηγήσεις a la cart, μουχλιασμένες θεωρίες και δήθεν εναλλακτικές, ταυτίσεις και πρότυπα που δεν έχουν παρά παρηγορητική σημασία, όση και μια θρησκευτική πίστη. Και να δει την πραγματικότητα: της ελληνικής κοινωνίας του ενός τρίτου, με τα δυο τρίτα να βουλιάζουν στον λάκκο που τους έσκαψε το μειοψηφικό πελατειακό σύστημα που διαχειρίστηκε την μεταπολίτευση. Και να δοκιμάσει την μικρή ευκαιρία που περιγράφει ο Γ Γ-Γ στο άρθρο που ακολουθεί λέγοντας: "η κατάσταση τούτη δεν ανατρέπεται παρά μόνο με κίνδυνο μεγάλο, σε σημείο οριακό, όταν η λάμψη των ανικάνων ξεθωριάσει, όταν ο ίδιος ο μηχανισμός αναπαραγωγής τους αρχίσει να ρετάρει". Πως; Αυτή είναι η συζήτηση...

ΑΣ

του Γιώργου Γιαννούλη Γιαννουλόπουλου*

Η βαρώνη Μάργκαρετ Θάτσερ και οι πολιτικές της επικρίθηκαν γιατί θεωρήθηκε ότι δημιουργούσαν την κοινωνία των δύο τρίτων. Οπου τα δύο τρίτα είναι οι άνθρωποι που τολμούν, επιζητούν κι ακολουθούν την αλλαγή. Οι πιο δυναμικοί, πιο μορφωμένοι, πιο δημιουργικοί, οι οποίοι θα άφηναν πίσω το ένα τρίτο των πιο αδύναμων, των πιο δυσπροσάρμοστων, των άτυχων.

Πράγματι η ανεπάρκεια ενός διχτυού προστασίας, μπορεί να οδηγήσει σε αυτό το αποτέλεσμα. ’Ετσι τα δύο τρίτα μπορούν να συγκροτήσουν μια ιδιοτελή ευγονική πολιτική πλειοψηφία, η οποία να εγκαταλείπει πίσω της χωρίς πολλή έγνοια το άλλο αδύναμο τρίτο. Το καθεστώς αυτό στέκει πολιτικά στη Δημοκρατία. Καθώς τα δύο τρίτα ψηφίζουν καταρχάς υπέρ των, έστω κοντόθωρων, συμφερόντων τους.

Τελικά δεν λειτούργησε έτσι. Τα δύο τρίτα κατάλαβαν πως αν πάντα μένει πίσω και αφήνεται να χαθεί το ένα τρίτο των πιο αδύναμων, η ίδια η κοινωνία, το σύνολό της θα λιγοστεύει διαρκώς. Η διαρκής αποκοπή κι απώλεια ενός τρίτου είναι ένα μείον, μια μόνιμη αφαίρεση. Όταν εξοστρακίζονται λίγοι και χάνονται τότε αμέσως συμπληρώνονται από άλλους που ξεμένουν από τα δύο τρίτα. Έτσι το τρίτο μένει πάντα ένα τρίτο σε ένα σύνολο που μικραίνει. Το εγκαταλλειμένο ένα τρίτο είναι μια διαρκής διαρροή ανθρώπων, δηλαδή συνολικού πλούτου. Η τρύπα της απωλείας.

Σταδιακά η κοινωνία αντέδρασε, το δίχτυ προστασίας αποκαταστάθηκε. Ο μηχανισμός αλληλοβοήθειας, με όλα του τα προβλήματα, ενισχύθηκε καθώς τα δύο τρίτα αντιλήφθηκαν πως και η δική τους ευημερία, η δυνατότητά τους να τραβούν μπροστά, εξαρτάται από την ενσωμάτωση και στήριξη του πιο αδύναμου τρίτου.

Στην χώρα μας, παρά τα περί αντιθέτου λεγόμενα, δεν "κινδυνεύσαμε" ποτέ από αυτό το κοινωνικό, πολιτικό και οικονομικό μοντέλο.

Ζούμε σε μια sui generis κοινωνία, την κοινωνία του ενός τρίτου. Ζούμε στο ακριβώς αντίστροφο μοντέλο απο την κοινωνία των δύο τρίτων.

Μια κοινωνία που εξουσιάζεται από τους πνευματικά πιο αδύναμους, από τους πλέον ανίκανους, τους λιγότερο δημιουργικούς. Από εκείνο το τρίτο το λιγότερο παραγωγικό και αποτελεσματικό, το οποίο ιδιοποιούμενο δια της βίας το κράτος και τους μηχανισμούς του κατόρθωσε να εξοστρακίσει τα παραγωγικά δύο τρίτα.

Αυτό το τρίτο απομυζά τα δύο τρίτα που έχουν τη δυνατότητα να δημιουργούν πλούτο, είτε απευθείας μέσω του κρατικού μηχανισμού είτε μέσω του ελέγχου των αγορών και των προσόδων που επιβάλλει δια της κρατικής βίας. Αυτό είναι κοινό στα ολιγαρχικά, ολοκληρωτικά και δικτατορικά καθεστώτα. Τα οποία για τον λόγο αυτόν ...

"Ο δημόσιος λόγος στην Ελλάδα εμφανίζει σημεία αποδοχής της μισαλλοδοξίας ως κανονιστικής αρχής"

αξιοπρόσεκτοι γλωσσικοί μορφασμοί...ένθεν κακείθεν

Επιλογή εννοιών από τη γλώσσα της ζούγκλας

από το blog rakasha

Η «βία» επικροτείται στο πλαίσιο της ανάγκης διατήρησης του νόμου και της τάξης – αλλά και αποκτά ελαφρυντικά στο πλαίσιο της αντίστασης κατά του εχθρού. 

Η «προδοσία» διαφόρων προεξοφλείται – είναι ορκισμένοι στους εχθρούς, άρα αίρεται η απαγόρευση της βίας εναντίον τους. 

Ο «εχθρός» είναι πανταχού παρών, προδότης – και δεν πειράζει αν του ασκηθεί και βία. 

Ο «δωσιλογισμός» είναι γεγονός από τις περιστάσεις τις ίδιες – και το ερώτημα είναι αν η βία κατά των προδοτών που ενέδωσαν στον εχθρό θα λάβει νομικό χαρακτήρα ή θα επικρατήσουν ανεπίσημες μορφές της. 

Ο «σεξουαλικός προσανατολισμός» του εχθρού αμφισβητείται – και ποιος είπε ότι στο σεξ δεν εμπεριέχεται βία;

Γράφοντας για το εννοιολογικό πλαίσιο του δημόσιου λόγου στο οποίο αυτή εκτυλίχθηκε η épuration των γάλλων διανοουμένων μετά το τέλος της γερμανικής Κατοχής, ο Tony Judt στις σελίδες 49-54 από το Past Imperfect:French Intellectuals, 1944-1956 θυμίζει κάτι που προοδευτικά, ενδεχομένως αδιόρατα συντελείται γύρω μας, μεταμορφώνοντας ανθρώπους και απόψεις όσο η κατάρρευση των οικονομικών βεβαιοτήτων συμπαρασύρει ολόκληρο το πολιτισμικό συνεχές. 

Όσοι επιχειρούν να διατηρήσουν την όποια ψυχραιμία τους έχει απομείνει ενώ everything that was solid melts into air, και με τεκμήριο αυτή να συνεχίσουν να παρατηρούν τα πράγματα, να αναγνωρίσουν το δίκαιο της οργής αλλά και τους κινδύνους της, να κατανοήσουν το αναπόφευκτο της εκτόνωσης αλλά και την πιθανότητα εκτροπής της, να επισημάνουν τη δυναμική του πλήθους στο δρόμο αλλά και να διερωτηθούν για το εφικτό της μετεξέλιξής της σε ουσιαστική πολιτική παρέμβαση, να απαριθμήσουν τις παθογένειες του πολιτεύματος αλλά και να σταθμίσουν τις κατακτήσεις του σε σχέση με το αυταρχικό παρελθόν, να αποτιμήσουν τη δυσχέρεια διαχείρισης των πολλαπλών πτυχών της κατάστασης αλλά και την απύθμενη αναπηρία ιδεών των διαχειριστών της, να απελπιστούν με το μέγεθος της τυφλότητας των ευρωπαίων ηγετών αλλά και να αναρωτηθούν για το τι κείται εκτός Ευρωπαϊκής Ένωσης, δεν μπορούν παρά να αισθάνονται ότι τους περιμένει το περιθώριο του τετραδίου. 

Δεν είναι απλώς η επικράτηση της φωνασκίας: η ελληνική κοινωνία, όπως και οι κατά Ervin Goffman λοιπές θεατρικές κουλτούρες της Μεσογείου, ελκόταν και έλκεται από το μπαλκόνι, την τηλεοπτική κορώνα, τη στεντόρεια φωνή της ντουντούκας – και είμαστε συνηθισμένοι στο εμπνευσμένο μπινελίκι που περνούσε για επιχείρημα στα σχόλια από καταβολής διαδικτύου. 

Οι τωρινές κραυγές είναι ποιοτικά διαφορετικές και, όπως στην περίπτωση της μεταπολεμικής Γαλλίας, χρησιμοποιούν συγκεκριμένο εύρος «τρόπων» για την άρθρωσή τους: η αποδοχή της βίας ως θεμιτού μέσου επίλυσης διαφορών, η αναγόρευση του ιδεολογικού αντιπάλου στο επίπεδο του εχθρού και οι κατηγορίες για προδοσία είναι ήδη εδώ, η σεξουαλική καταγγελία των δωσιλόγων ίσως να έπεται.

Δεν μιλάμε εδώ για ιδεολογικά χάσματα, για τη ριζοσπαστικοποίηση τάσεων, για τη δικαίωση πολιτικών θέσεων και την απόρριψη άλλων. 

Ο δημόσιος λόγος στην Ελλάδα, είτε πρόκειται για τα μέσα μαζικής ενημέρωσης είτε πρόκειται για τη μπλογκόσφαιρα, ανεξαρτήτως διαχωριστικών γραμμών, εμφανίζει σημεία αποδοχής της μισαλλοδοξίας ως κανονιστικής αρχής και απαξίωσης της ετεροδοξίας, όχι πλέον με όρους απλής ασυμφωνίας, αλλά με όρους κατηγορικής προσταγής και δαιμονοποίησής της. 

Η γλώσσα της ζούγκλας, όταν επικρατήσει, δεν κάνει πια διάκριση ειδών – ο 20ός αιώνας είναι αψευδής μάρτυρας γι’ αυτό. 

Στο παρασκήνιο οικονομικών επιβολών, πολιτικών επιλογών ερήμην μας, κινδύνων κρατικής κατάρρευσης και κοινωνικού εκτροχιασμού, καταστολής, δακρυγόνων και μολότοφ γωνία, συγκροτούνται στρατόπεδα σκέψης. 

Και η περιχαράκωση των λέξεων εντός τους αφήνει για την κριτική στάση έναντί τους ένα no man’s land, στο οποίο όσοι τολμήσουν να περιπλανηθούν θα μπορούν να πυροβολούνται ελεύθερα. 

Γιατί μην περιμένετε πια διακανονισμούς και διαιτητές. Στην εποχή της πόλωσης, ο δημόσιος λόγος αστυνομεύεται από έννοιες.

ΔΕΝ ΕΙΜΑΣΤΕ ΚΑΤΣΑΡΙΔΕΣ ΓΙΑ ΝΑ ΜΑΣ ΨΕΚΑΖΟΥΝ! Είμαστε ελεύθεροι πολίτες με συνταγματικά κατοχυρωμένα δικαιώματα και υποχρεώσεις!

του Θέμη Δημητρακόπουλου*

Αν είναι αλήθεια ότι, σε πείσμα των καιρών και των σημείων, ζούμε σε μια δημοκρατική, ευνομούμενη χώρα που (θέλει να πιστεύει ότι) έχει αφήσει πίσω της πρακτικές και εικόνες άλλων εποχών, η εικόνα ντροπής της 29^ης Ιουνίου στην Πλατεία Συντάγματος –εικόνα που, παρεμπιπτόντως, έκανε σε live αναμετάδοση το γύρο του κόσμου– μόνο κοινοβουλευτική δημοκρατία δεν θυμίζει. Μια εικόνα που γυρίζει το ρολόι του δημοκρατικού χρόνου στη χώρα μας πολλές δεκαετίες πριν…

Η αστυνομική καταστολή ξεπέρασε κάθε όριο: αδικαιολόγητη, απρόκλητη και παράλογη στράφηκε κυρίως και αδιακρίτως κατά των ειρηνικών πολιτών-διαδηλωτών (ακόμη και κατά ανυποψίαστων τουριστών! σύμφωνα με επώνυμες δημοσιογραφικές μαρτυρίες), με πρόσχημα –σαν να περίμενε το σύνθημα…– τη ρίψη μολότοφ από μικρές ομάδες «γνωστών-αγνώστων» (ακροδεξιών; κουκουλοφόρων; «συνεργατών»;) και με προφανή στόχο και προφανή πολιτική κάλυψη, αν όχι εντολή: να αδειάσει η ενοχλητική Πλατεία! Σαν να μας λένε: αρκετά σας ανεχτήκαμε τόσον καιρό, άντε στα σπίτια σας, τώρα άλλωστε ο αντιπρόεδρος της κυβέρνησης, νέος υπουργός Οικονομικών και νέος «ανεπίσημος» πρωθυπουργός, σας καλεί για ηλεκτρονικό διάλογο!

Η στάση της αστυνομίας –πέρα από τα σπασμένα κεφάλια, τα κατάγματα, τις επικίνδυνες σκοπούμενες σωματικές βλάβες, τις επιθέσεις κατά ανυπεράσπιστων πολιτών, ακόμη και γυναικών με παιδιά και ηλικιωμένων που διαδήλωναν ειρηνικά–  βαρύνεται ακόμη περισσότερο εξαιτίας της ασύδοτης και εξωφρενικής χρήσης χημικών που περιέχουν, ως γνωστόν, ιδιαίτερα βλαπτικές για την ανθρώπινη αλλά και τη δημόσια υγεία ουσίες (τα συγκεκριμένα χημικά μπορεί να παραμείνουν ενεργά μέχρι και δύο μήνες, αν απορροφηθούν από πορώδεις επιφάνειες, όπως π.χ. οι τοίχοι ή η άσφαλτος. Μάλιστα, σε μακροχρόνια έκθεση μπορεί να προκαλέσουν καρκινογένεση, γενετικές μεταλλάξεις και γεννητικές ανωμαλίες, ακόμη και θάνατο, αν χρησιμοποιηθούν σε κλειστούς χώρους όπως πχ. οι υπόγειοι σταθμοί του μετρό…) Η χρήση αυτών των χημικών όπλων που περιέχουν την επικίνδυνη ουσία CS (η οποία ενοχοποιείται για εκατοντάδες θανάτους λόγω υπερβολικής έκθεσης στον πόλεμο του Βιετνάμ αλλά και στην Παλαιστίνη, στη διάρκεια της πρώτης Ιντιφάντα –παιδιών και ηλικιωμένων κυρίως– αλλά και για θανάτους διαδηλωτών σε διάφορα μέρη του κόσμου) έχει καταγγελθεί και από το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο [European Parliament, «Crowd Control techniques: An appraisal of technologies for political control)», Λουξεμβούργο, Ιούνιος 2000, ΡΕ 168.394/FinSt.)]

Δεν είμαστε διατεθειμένοι, ως Έλληνες προοδευτικοί πολίτες, να ανεχόμαστε τέτοιου είδους συμπεριφορές από τον οποιονδήποτε.  Πολύ περισσότερο από την αστυνομία της χώρας μας, που καθήκον της είναι η προστασία κι όχι η κακοποίηση πολιτών – και μάλιστα ειρηνικών διαδηλωτών. Το καθεστώς ΠΑΣΟΚ διολισθαίνει επικίνδυνα σε αντιδημοκρατικές και αυταρχικές ατραπούς, προκειμένου να γαντζωθεί, στον ελάχιστο πολιτικό χρόνο που του απομένει, στην εξουσία και μια ληξιπρόθεσμη κυβέρνηση πασχίζει, σε μια Βουλή περικυκλωμένη από πρωτοφανείς δυνάμεις ασφαλείας, εικόνες που ανακαλούν μνήμες σχεδόν στρατοκρατίας, να φέρει σε πέρας –αποτελειώνοντας ταυτόχρονα και την κοινωνία των πολιτών– το μεσοπρόθεσμο πρόγραμμά της. Το μόνο, ωστόσο, που καταφέρνει είναι να στρέφει όλο και περισσότερους πολίτες σε στρεβλές, ακραίες αντικοινοβουλευτικές λογικές, σε έναν άκριτο και αυτοκαταστροφικό αντι-ευρωπαϊσμό, σε μια λογική του «όλοι ίδιοι είναι», που τσουβαλιάζει, ανεξαρτήτως ευθυνών, σύμπαν το πολιτικό σύστημα – και την Αριστερά συλλήβδην. Να σημειώσω εδώ –έχει τη σημασιολογική σημασία του– ότι παράλληλα με το βιασμό και τον ευνουχισμό της κοινωνίας, επιχειρείται ο βιασμός και ο ευνουχισμός του περιβάλλοντος με τον απίστευτης αντιπεριβαλλοντικής έμπνευσης «εφαρμοστικό» νόμο που ψηφίζεται στις 30 Ιουνίου στο κοινοβούλιο.  Ένας νόμος-ταφόπλακα για το περιβάλλον, νόμος –όνειδος για όσους κυβερνητικούς και πρωθυπουργικούς επαίρονταν τόσο καιρό για την «πράσινη, τρομάρα τους, ανάπτυξη», δυσφημίζοντας τελικά τα εντελώς αναγκαία στη σημερινή συγκυρία προτάγματα της πολιτικής οικολογίας και της Πράσινης Αριστεράς και παραδίδοντάς τα βορά και χλεύη σε εκείνους που αποσκοπούν στην ολοκληρωτική άλωση του περιβάλλοντος, αστικού, φυσικού και κοινωνικού.      

Ας καταγγείλουμε λοιπόν, όλοι εμείς οι Δημοκράτες Αριστεροί, όπως άλλωστε έχουμε τη συνταγματική υποχρέωση, την αντιδημοκρατική στάση της αστυνομίας και το πολιτικά αρμόδιο Υπουργείο Προστασίας του Πολίτη και ας απαιτήσουμε άμεση, διαφανή και αποτελεσματική έρευνα για τα οδυνηρά γεγονότα της 29^ης Ιουνίου, στην Πλατεία Συντάγματος και την ευρύτερη περιοχή του κέντρου, και για τη βάρβαρη και επικίνδυνη για την ανθρώπινη και δημόσια υγεία χρήση χημικών. Και ας το κάνουμε με κάθε πρόσφορο τρόπο: διαδηλώσεις, ανακοινώσεις, μηνύσεις κατά παντός υπευθύνου, πολιτικές παρεμβάσεις σε επίπεδο ελληνικών και ευρωπαϊκών θεσμών. Μήπως, επιτέλους, και αποδοθούν οι προσήκουσες ευθύνες όπου δει.

* Ο Θέμης Δημητρακόπουλος είναι μέλος της Κεντρικής Επιτροπής - Συντονιστής του Τομέα Πράσινων Πολιτικών και Οικολογίας της Δημοκρατικής Αριστεράς