Οι νέες ...αστρολογικές προβλέψεις των οικονομικών δολοφόνων του ΔΝΤ

Διαβάζουμε στην ανταπόκριση του έγκριτου δημοσιογράφου Θάνου Δημάδη στο theTOC:

Κόλαφος από ΔΝΤ: Στις χώρες με πολιτικά ρίσκα η Ελλάδα

Ρίσκα λόγω πολιτικής αβεβαιότητας βλέπει το ΔΝΤ στην Ελλάδα, σύμφωνα με έκθεσή του που δόθηκε την Τετάρτη στη δημοσιότητα.

Το ΔΝΤ εξακολουθεί να μην θέλει να αγγίξει τυχόν δημοσιονομικές και άλλου είδους οικονομικές προβλέψεις για την Ελλάδα. Σε μία ακόμα νέα έκθεση που έδωσε στην δημοσιότητα (Fiscal Monitor Report) το Ταμείο επιμένει να μιλάει για αβεβαιότητα εν μέσω των ακόμα εν εξελίξει διαπραγματεύσεων της ελληνικής κυβέρνησης με τα τεχνικά κλιμάκια, ενώ την ίδια στιγμή και σε αυτήν την έκθεση επιλέγει να κάνει λόγο για πιθανό νέο πρόγραμμα προσαρμογής στην Ελλάδα, το οποίο από κάποιους οικονομολόγους εκτός Ταμείου ερμηνεύεται είτε ως τέταρτο μνημόνιο είτε ως ένα συμπληρωματικό μνημόνιο που θα έρθει να αντικαταστήσει το ήδη υπάρχον που συμφωνήθηκε το περασμένο καλοκαίρι και το οποίο- όπως είναι γνωστό- εκλαμβάνεται από το ΔΝΤ ως ξεπερασμένο σε πολλά σημεία του που χρήζουν αναθεώρησης και αναπροσαρμογής.

Την ίδια στιγμή, ακόμα μεγαλύτερο ενδιαφέρον εμφανίζεται να έχει η κατάταξη της Ελλάδας μαζί με την Αμερική και την Αυστραλία ως τις χώρες που κουβαλούν την μεγαλύτερη πολιτική αβεβαιότητα, είτε λόγω προγραμματισμένων εκλογικών αναμετρήσεων είτε λόγω της πιθανότητας πολιτικών αδιεξόδων που ενδέχεται να καταστήσουν περισσότερο περίπλοκη ή ακόμα και να αποθαρρύνουν την εφαρμογή αναγκαίων πολιτικών και μεταρρυθμίσεων το 2016.

«Ο εκλογικός κύκλος ή τα πολιτικά αδιέξοδα μπορούν να εμποδίσουν την εφαρμογή πολιτικών αποφάσεων ή να αποθαρρύνουν τη λήψη ισχυρής πολιτικής δράσης το 2016 σε μια σειρά χωρών, περιλαμβανομένων ανεπτυγμένων οικονομιών (Αυστραλία, Ελλάδα, Ηνωμένες Πολιτείες), αναδυόμενων (Βραζιλία, Νότια Αφρική, Βενεζουέλα) και αναπτυσσόμενων (Γκάνα, Ζάμπια)» αναφέρει στην έκθεσή Fiscal Monitor το Ταμείο.

​Και αυτά την ώρα που οι κκ Τσακαλώτος και Σταθάκης φθάνουν στην Ουάσινγκτον για να μετέχουν στην εαρινή σύνοδο του ΔΝΤ, η οποία τελεί υπό μάλλον μη θετικούς οιωνούς για την Ελλάδα στην σκιά ακόμα μίας διάψευσης προσδοκιών για το κλείσιμο της αξιολόγησης, της υποβολής νομοθετημάτων από την ελληνική κυβέρνηση στην Βουλή χωρίς την μέχρι στιγμής σύμφωνη γνώμη από τους εκπροσώπους των δανειστών, και το χαμήλωμα του πήχη σχετικά με την ελπίδα για ένα δυναμικό ξεκίνημα της συζήτησης για το θέμα του χρέους, θέμα για το οποίο και το ίδιο το ΔΝΤ δείχνει να αυτοπεριορίζεται πλέον στις δημόσιες δηλώσεις του λόγω των κόκκινων γραμμών που έχουν θέσει Γερμανία και Ευρώπη."

Κατ΄αρχήν, ας θυμηθούμε τις προηγούμενες προβλέψεις του ΔΝΤ για την Ελλάδα (πίνακας 1) αλλά και την διεθνή οικονομία (πίνακας 2) :

 (πίνακας 1)

(πίνακας 2)

Προφανώς οι "προβλέψεις" του ΔΝΤ δεν έχουν να ζηλέψουν τίποτα από τις γνωστές προβλέψεις των ...αστρολόγων. Και θα αναρωτηθεί κανείς τί και σε ποιούς χρειάζεται το κατά κανόνα αποτυχημένο ΔΝΤ ως ..."πολύτιμος οικονομικός σύμβουλος" της ΕΕ για τις δημοσιονομικές προσαρμογές που εκείνη προωθεί για να αντιμετωπίσει την οικονομική κρίση στις χώρες της ευρωζώνης. 

• Μια πρώτη απάντηση είναι ότι και οι ευρωπαίοι τα έχουν το ίδιο χαμένα με το ΔΝΤ - πράγμα που έχει επανειλημμένα αποδειχθεί.  
• Μια δεύτερη και πιο σημαντική είναι ότι το ΔΝΤ έχει αναλάβει το ρόλο του οικονομικού δολοφόνου όντας ανεξέλεγκτο και μη υποκείμενο σε δημοκρατικό έλεγχο όργανο του διεθνούς λόμπι του νεοφιλελευθερισμού. 

Το ευρωπαϊκό κομμάτι της τρόικας υπόκειται σε συσχετισμούς, έλεγχο των συνόδων κορυφής και παρακολούθηση από το ευρωκοινοβούλιο - του είναι δύσκολο να επιμένει σε παραλογισμούς, να απαιτεί μέτρα που δεν υπάρχουν στην συμφωνία, να καθυστερεί την αξιολόγηση αλλά και την συζήτηση για την συμφωνημένη ελάφρυνση του χρέους πέραν κάποιου "λογικού" διαστήματος. Ακόμη και η πολυφωνία, οι διαφορετικές δηλώσεις γάλλων ή σοσιαλδημοκρατών γερμανών και συντηρητικών, δείχνουν μια πραγματική διαδικασία διαπραγμάτευσης σε λειτουργία όπου οι πολιτικές λύσεις συχνά είναι πιο σημαντικές από τις νεοφιλελεύθερες οικονομικές εμμονές της συντηρητικής Ευρώπης. 

Γι αυτό, ο ρόλος του ΔΝΤ, είναι αναντικατάστατος για τον νεοφιλελευθερισμό: μπορεί να λέει μπούρδες όταν κάνει προβλέψεις, μπορεί να τόχει τερματίσει με την τελευταία τελείως γενικόλογη αστρολογικού τύπου πρόβλεψη για ...αρνητική συναστρία χωρών που θα κλυδωνιστούν επειδή έχουν εκλογικές διαδικασίες μπροστά τους (!!) αλλά... είναι το ΔΝΤ! 

Έχει "την άδεια να σκοτώσει" χώρες σαν την Ελλάδα γιατί έτσι είναι το σχέδιο του παγκοσμιοποιημένου λόμπι του νεοφιλελευθερισμού: αν πέσεις στα χέρια τους επειδή χρειάστηκες "διάσωση" - εξ αιτίας πχ των διεφθαρμένων πολιτικών  - εδώ των ΝΔ ΠΑΣΟΚ - που παρασίτησαν μέχρι θανάτου τον πλούτο της χώρας σου και διέλυσαν την ενδογενή ικανότητα ανάκαμψης - γίνεσαι το πειραματόζωο του νεοφιλελευθερισμού. Διαλύεται η οικονομία σου με σκοπό οι πολίτες να χάσουν τα δικαιώματά τους και η χώρα την ανεξαρτησία των επιλογών της για απρόβλεπτο χρονικό διάστημα. 

Τι θέλει το ΔΝΤ για την χώρα μας; Να μην δει ποτέ ξανά αυτοδύναμη ανάπτυξη, ενδογενή δυναμική, παραγωγική ανασυγκρότηση. Να ολοκληρωθεί ο κύκλος της καταστροφής του παραγωγικού ιστού της χώρας, να κλείσουν οι μικρομεσαίες παραγωγικές επιχειρήσεις αστικές και αγροτικές και να παραδοθεί η οικονομία στις ορέξεις των κορακιών - "επενδυτών" που απ΄όπου περνούν αφήνουν πίσω τους καμμένη γη και γονατισμένα έθνη.

Η αξιολόγηση στην πραγματικότητα έχει ολοκληρωθεί προ πολλού. Το ΔΝΤ δρα ως η πέμπτη φάλαγγα των νεοαποικιοκρατικών  οικονομικών πολιτικών του νεοφιλελεύθερου λόμπι. 

Είναι στο χέρι των ευρωπαίων εταίρων να αποφασίσουν με ποιον θα πάνε και ποιον θα αφήσουν: αν θα "μείνουν Ευρώπη" ή θα επιτρέψουν - πρόθυμα ή απρόθυμα δεν έχει πια καμία σημασία - στο ΔΝΤ να παίξει άλλη μια φορά τον ρόλο του οικονομικού δολοφόνου με θύμα όμως αυτήν την φορά ένα μέλος τους και προοπτικά την ίδια την ενότητα της Ευρώπης. 

Και είναι στο χέρι της ελληνικής πολιτικής αντιπολίτευσης να αποφασίσει αν θα υποστηρίξει την χώρα στην πιο δύσκολη μάχη πολιτικής και οικονομικής ανεξαρτησίας της ή θα παραμείνει στον ρόλο του εσωτερικού υπονομευτή στην γραμμή του ΔΝΤ, ζητώντας να πέσει η κυβέρνηση πριν ολοκληρωθεί η αξιολόγηση και ανοίξει η συζήτηση για την τόσο καθοριστική για την τύχη μας ελάφρυνση του χρέους (που άλλωστε η διόγκωσή του είναι δικό τους έργο!).

Κατά τα άλλα ο πνιγμένος το νερό δεν το φοβάται - πόσο μάλλον τους αλμπάνηδες αστρολόγους...

Γιώργος Παπασπυρόπουλος

Σημειώσεις:

κόλαφος

(αρχαία λέξη κόλαφος < κολάπτω «τρυπώ, τσιμπώ» < κολ- ομόρριζα : κλῶ, κλάσμα, κλάδος, κολοβός, δικέλλα [από τοκόλαφος, μέσω τού λατινικού colap(h)us, προήλθαν το γαλλ. coup και το ιταλ. colpo που ξαναγύρισε στα Ελληνικά (αντιδάνειο) κόλπο]
= χαστούκι, ράπισμα, πλήγμα – προσβολή
π.χ. «Ο τρόπος που αντιμετώπισαν την πρόβλημά μας στην Ευρωπαϊκή Ένωση ήταν κόλαφος για την Κυβέρνηση»

πηγή babiniotis.gr

πηγή πίνακα 2: facebook.com/photo

"Οικονομική μεγέθυνση": μια θρησκεία υπό εξαφάνιση

Ακόμα κι αν η οικονομική μεγέθυνση επέστρεφε στις ανεπτυγμένες χώρες, θα εμπόδιζε την επίτευξη των στόχων που έχουν τεθεί για την αποτροπή της κλιματικής αλλαγής. Αξίζει, συνεπώς, να διερευνηθούν κι άλλοι δρόμοι, οι οποίοι μπορούν να οδηγήσουν την ανθρωπότητα προς την πρόοδο.

 του Jean Gadrey σε μετάφραση Βασίλη Παπακριβόπουλου*

Υπάρχουν περισσότεροι τρόποι με τους οποίους μπορεί να εξηγηθεί «η σταθερά πτωτική τάση του ρυθμού της οικονομικής μεγέθυνσης» (1) που παρατηρείται εδώ και αρκετές δεκαετίες στις πλούσιες χώρες και, πιο πρόσφατα, στις αναπτυσσόμενες. 

Ακόμα και ορισμένοι προβεβλημένοι από τα μέσα ενημέρωσης οικονομολόγοι αρχίζουν δειλά-δειλά να εξετάζουν το ενδεχόμενο να υπάρξει ένας κόσμος δίχως οικονομική μεγέθυνση (όρος ο οποίος λανθασμένα αποδίδεται στην ελληνική γλώσσα ως «οικονομική ανάπτυξη»), τουλάχιστον στις αποκαλούμενες «προηγμένες» χώρες. 

Χαρακτηριστική είναι η περίπτωση του Πωλ Κρούγκμαν και του Λάρι Σάμερς στις Ηνωμένες Πολιτείες, για τους οποίους «η μόνιμου χαρακτήρα στασιμότητα αποτελεί ένα πιθανό ενδεχόμενο» (2). 

Στη, Γαλλία, ο Τομά Πικετί προειδοποιεί: «Είναι άραγε λογικό να ποντάρουμε στην επιστροφή της οικονομικής μεγέθυνσης για να λύσουμε όλα μας τα προβλήματα; Ένα τέτοιο ενδεχόμενο δεν θα προσφέρει λύση στις σημαντικότατες προκλήσεις που καλούνται να αντιμετωπίσουν οι πλούσιες χώρες» (3). Από την πλευρά του, ο Ντανιέλ Κοέν μας παρακινεί: «Ας απαλλαγούμε από την εξάρτησή μας από την οικονομική μεγέθυνση» (4).

Όσο κι αν είναι αληθές ότι ένα –ή και μερικά– χελιδόνια δεν φέρνουν την άνοιξη, τα παραδείγματα αυτά δεν στερούνται σημασίας, παρά το γεγονός ότι κανένα δεν αναδεικνύει έναν σημαντικό παράγοντα, ο οποίος είναι σε θέση να προσφέρει τις εξηγήσεις που χρειαζόμαστε: τη δρομολογημένη εξάντληση των περισσότερων φυσικών πόρων στους οποίους στηρίζεται η οικονομική μεγέθυνση. 

Ο Ματιέ Οζανό, επιστήμονας ο οποίος έχει εξειδικευθεί στο ζήτημα του «oil peak» (δηλαδή της μελλοντικής κορύφωσης της παραγωγής του πετρελαίου και στη συνέχεια της φθίνουσας πορείας της) και ο Φιλίπ Μπιουί, ειδικός σε ζητήματα ορυκτών καυσίμων και μεταλλευμάτων, έχουν προβεί σε κατηγορηματικές διαπιστώσεις (5).

Ωστόσο, η λατρεία της οικονομικής μεγέθυνσης είναι τόσο βαθιά ριζωμένη μέσα στο μυαλό των πολιτικών ιθυνόντων, ώστε, ακόμα κι όταν εκφωνούν παθιασμένους λόγους για την αναγκαιότητα να αντιμετωπισθεί η κλιματική αλλαγή, σπεύδουν παράλληλα να υπενθυμίσουν ότι η οικονομική μεγέθυνση παραμένει μια επιτακτική ανάγκη. 

Τον Αύγουστο του 2015, ο Φρανσουά Ολάντ έδωσε τον τόνο κατά τη διάρκεια της ομιλίας του στη Σασενάζ της Ιζέρ: «Όπως γνωρίζετε, η Γαλλία θα φιλοξενήσει τη διάσκεψη για το κλίμα. Συνεπώς, οφείλει να είναι υποδειγματική από αυτήν την άποψη. Ταυτόχρονα, η μετάβαση σε ένα διαφορετικό ενεργειακό μοντέλο και το διακύβευμα της κλιματικής αλλαγής αποτελούν επίσης μια πρόκληση για την οικονομική μεγέθυνση. Την οικονομική μεγέθυνση, εμείς επιθυμούμε να την στηρίξουμε, να την τονώσουμε. Σε τελική ανάλυση, θα βρίσκεται στο ραντεβού όταν χρησιμοποιήσουμε τα εργαλεία της μετάβασης σε ένα διαφορετικό ενεργειακό μοντέλο». 

Ο Γάλλος πρόεδρος συνέχισε χρησιμοποιώντας τη φράση «οικονομική μεγέθυνση» δεκατέσσερις φορές μέσα σε δύο λεπτά, ιδίως στο εξής απόσπασμα της ομιλίας του: «Στόχος μου είναι η μείωση της ανεργίας και η μείωση των φόρων αποτελεί επίσης έναν άλλο τρόπο για να επιτύχουμε μεγαλύτερη οικονομική μεγέθυνση. Γιατί, εάν δεν υπάρχει πλέον κατανάλωση, αν δεν υπάρχει πλέον εμπιστοσύνη, δεν θα υπάρχει πλέον οικονομική μεγέθυνση. Συνεπώς, τα πάντα συνδέονται με την οικονομική μεγέθυνση: η οικονομική μεγέθυνση μπορεί επίσης να μας επιτρέψει να προβούμε σε μειώσεις φόρων. Και οι μειώσεις των φόρων θα φέρουν ακόμα μεγαλύτερη οικονομική μεγέθυνση» (6).

Πώς είναι δυνατόν να ισχυρίζεται κανείς ότι θα φανεί υποδειγματικός στο ζήτημα της κλιματικής αλλαγής, όταν συνδέει τα πάντα με την οικονομική μεγέθυνση; Η αντίφαση δεν ενοχλεί πολλούς πολιτικούς ηγέτες, οι οποίοι ασπάζονται μια νέα θρησκεία: την «πράσινη οικονομική μεγέθυνση», αυτό το μεταβατικό στάδιο το οποίο υποτίθεται ότι θα τονώσει την οικονομική μεγέθυνση που αναμένεται να διευκολύνει τη μετάβαση σε ένα διαφορετικό ενεργειακό μοντέλο. 

Ο Αμερικανός πρόεδρος Τζορτζ Μπους είχε συνοψίσει το πιστεύω του όσον αφορά τα περιβαλλοντικά ζητήματα, στην εξής φράση: «Η οικονομική μεγέθυνση δεν είναι το πρόβλημα, αλλά η λύση» (7).

Η θεωρία ότι η «πράσινη οικονομική μεγέθυνση» είναι συμβατή με τον πεπερασμένο χαρακτήρα των φυσικών πόρων αποτελεί μύθο

Είναι προφανές ότι –απέναντι στην κλιματική αλλαγή και στις διάφορες άλλες εκδηλώσεις της οικολογικής κρίσης– θα έπρεπε να πραγματοποιηθούν μαζικές επενδύσεις στις ανανεώσιμες μορφές ενέργειας, στη μόνωση των κτηρίων, στην ενεργειακή αποτελεσματικότητα, στην αγροοικολογία, στις ήπιες μεταφορές κ.λπ., οι οποίες και θα έχουν ως αποτέλεσμα την αύξηση του συνολικού όγκου των δραστηριοτήτων αυτών των τομέων της οικονομίας. Ωστόσο, η εμφατική προβολή των τομέων των οποίων είναι επιθυμητή η επέκταση, αφήνει εκτός συζήτησης τα πιο ενοχλητικά ζητήματα. 

Ποιες δραστηριότητες και ποιοι παραγωγικοί τομείς θα πρέπει αντίστοιχα να υποστούν μείωση, δεδομένου ότι έχουν αρνητικές επιπτώσεις πάνω στο κλίμα, στη βιοποικιλότητα, στην ανθρώπινη υγεία κ.λπ.; 

Κι εξάλλου, ποια θα πρέπει να είναι η αναλογία των ορυκτών καυσίμων τα οποία θα απαιτηθεί επιτακτικά να μείνουν ανεκμετάλλευτα και να μην εξορυχθούν, εάν όντως επιθυμούμε να περιορίσουμε την ένταση της κλιματικής αλλαγής; 

Κι αν πρόκειται για ένα ποσοστό της τάξης του 60-80%, όπως υποστηρίζουν οι πλέον πρόσφατες εκτιμήσεις, ποιες θα είναι οι συνέπειες του γεγονότος πάνω στην παγκόσμια οικονομική μεγέθυνση, της οποίας η αύξηση εξακολουθεί να στηρίζεται σε εξαιρετικά μεγάλο βαθμό σε αυτά ακριβώς τα καύσιμα; 

Και, γενικότερα, ακόμα και η αδύναμη οικονομική μεγέθυνση είναι άραγε συμβατή με τα επίπεδα μείωσης των εκπομπών αερίων που συμβάλλουν στο φαινόμενο του θερμοκηπίου, τα οποία απαιτούνται σήμερα προκειμένου να μην ξεπεραστούν τα κρίσιμα όρια συγκέντρωσης αερίων στην ατμόσφαιρα;

Οι απλές προβολές που μας επιτρέπουν να καθορίσουμε τα επίπεδα αύξησης του παγκόσμιου ΑΕΠ μέχρι το 2050 –ή του κατά κεφαλήν ΑΕΠ– που είναι συμβατά με τα διάφορα σενάρια της Διακυβερνητικής Επιτροπής για την Αλλαγή του Κλίματος (IPCC), για την εξέλιξη του κλίματος του πλανήτη, οφείλονται στον οικονομολόγο Μισέλ Υσόν (8). 

Οι προβολές στηρίζονται στις υποθέσεις για τον ρυθμό μείωσης της «έντασης CO2 στο παγκόσμιο ΑΕΠ» (9). 

Συμπέρασμα: «Ο χαμηλότερος στόχος του IPCC (δηλαδή ο περιορισμός στο ήμισυ των παγκόσμιων εκπομπών αερίων την περίοδο 2010-2050) είναι δυνατόν να επιτευχθεί μονάχα μέσα από τον συνδυασμό ιδιαίτερα αισιόδοξων υποθέσεων για τον ρυθμό μείωσης της “έντασης CO2 στο ΑΕΠ” (κατά 3% ετησίως, ποσοστό που είναι διπλάσιο από εκείνο που παρατηρήθηκε κατά την τελευταία εικοσαετία) αλλά και την αποδοχή της σημαντικής επιβράδυνσης της αύξησης του κατά κεφαλήν ΑΕΠ (η οποία θα πρέπει να περιοριστεί στο 0,6% ετησίως σε παγκόσμιο επίπεδο). Όσον αφορά δε τον πλέον αισιόδοξο και απαιτητικό στόχο –τη μείωση των εκπομπών CO2κατά 85% μέχρι το 2050– φαίνεται απλούστατα ότι είναι αδύνατον να επιτευχθεί». 

Πράγματι, παρόμοια εξέλιξη θα απαιτούσε τη δραστική μείωση της έντασης CO2, καθώς και μια ξεκάθαρη μείωση του παγκόσμιου κατά κεφαλήν ΑΕΠ.

Με άλλα λόγια, η «πράσινη οικονομική μεγέθυνση» αποτελεί έναν μύθο, εάν με τη συγκόλληση των δύο όρων εννοούμε μια οικονομική μεγέθυνση η οποία είναι συμβατή και με τον πεπερασμένο χαρακτήρα των φυσικών πόρων (ορυκτά καύσιμα, μεταλλεύματα, καλλιεργήσιμη γη, δάση, νερό…) και με τον περιορισμό της κλιματικής αλλαγής και των υπόλοιπων βλαβών που υφίστανται οι ωκεανοί, η βιοποικιλότητα κ.λπ. 

Πώς όμως είναι δυνατόν να περάσουμε σε έναν κόσμο ο οποίος θα είναι απαλλαγμένος από τη λατρεία της οικονομικής μεγέθυνσης; 

Μήπως είμαστε καταδικασμένοι να αποδεχθούμε την κοινωνική οπισθοδρόμηση στο όνομα της οικολογίας;

Οι φανατικοί οπαδοί της οικονομικής μεγέθυνσης, οι οποίοι έχουν φθάσει στα όρια της θρησκοληψίας, έχουν παγιδευτεί μέσα σε σχήματα και σε πλαίσια σκέψης, σύμφωνα με τα οποία το μέλλον δεν μπορεί να είναι τίποτε άλλο από την ευθύγραμμη προβολή του παρελθόντος. 

Δεν φαντάζονται ότι η «ανάκαμψη της οικονομίας» μπορεί να αφορά κάτι άλλο, το οποίο θα είναι εντελώς διαφορετικό από την αύξηση των ποσοτήτων των αγαθών που παράγονται και καταναλώνονται χάρη στις έντονες διαφημιστικές καμπάνιες, στον καταναλωτισμό που στηρίζεται στον δανεισμό αλλά και στον σχεδιασμό προϊόντων με τρόπο ώστε αυτά να αχρηστεύονται πολύ γρήγορα ή να καθίστανται τεχνολογικά απαξιωμένα χωρίς να είναι δυνατή η αναβάθμισή τους (10). 

Κι αναμασούν ασταμάτητα το αγαπημένο τους επιχείρημα: εάν η οικονομική μεγέθυνση δεν είναι συνεχής και έντονη, τότε είναι αδύνατον να επιτευχθεί η μείωση της ανεργίας! 

Η τριγωνική ιδεολογική κατασκευή στην οποία στηρίζεται ο σοσιαλ-νεοφιλελευθερισμός από τον οποίο εμπνέεται η σοσιαλδημοκρατία –«η ανταγωνιστικότητα των επιχειρήσεων πυροδοτεί την οικονομική μεγέθυνση, η οποία δημιουργεί θέσεις εργασίας»– είναι εξοργιστικά απλοϊκή. Παρ’ όλα αυτά, δεν παύει να αποτελεί σήμερα τον κύριο προσανατολισμό των πολιτικών αποφάσεων.

Στην πραγματικότητα, οι πρωταγωνιστές που διαδραματίζουν κυρίαρχο ρόλο στον νεοφιλελεύθερο καπιταλισμό λατρεύουν την ανεργία, δεδομένου ότι αυτή αποτελεί έναν μηχανισμό μέσα από τον οποίο εξασφαλίζεται η πειθαρχία των εργαζόμενων: περιορισμός των μισθολογικών διεκδικήσεων, εντατικοποίηση της εργασίας, κυριαρχία των μορφών επισφαλούς εργασίας… 

Κι όλα αυτά επιτρέπουν τη μεγιστοποίηση των κερδών. 

Κανένα σχέδιο το οποίο θα αποβλέπει στην έλευση μιας εποχής η οποία θα έχει ξεπεράσει την οικονομική μεγέθυνση δεν θα σημειώσει επιτυχία, εάν δεν κατορθώσει να πείσει ότι η πρόταση για «ανάκαμψη» της ευημερίας μέσα σε ένα φυσικό περιβάλλον το οποίο θα προστατεύεται, θα είναι επίσης και πολύ πιο αποτελεσματική για τη μείωση της ανεργίας σε σχέση με τις χιλιοειπωμένες συνταγές του νεοφιλελευθερισμού που στηρίζεται στην οικονομική μεγέθυνση.

Κι όμως, η οικονομική μεγέθυνση είναι αναγκαία για τη δημιουργία θέσεων εργασίας μονάχα μέσα στο υφιστάμενο μοντέλο, το οποίο στηρίζεται στη διαρκή αναζήτηση κερδών μέσω της παραγωγικότητας: να παράγεις ολοένα περισσότερα αγαθά με τον ίδιο όγκο εργατικού δυναμικού. 

Σύμφωνα με το συγκεκριμένο μοντέλο, οικονομική μεγέθυνση μηδενική ή αδύναμη, χαμηλότερη από τα κέρδη παραγωγικότητας, οδηγεί στη μείωση του όγκου της απαιτούμενης εργασίας και, συνεπώς, στη μείωση των θέσεων εργασίας, εάν ο μέσος χρόνος εργασίας ανά εργαζόμενο παραμείνει αναλλοίωτος. 

Φυσικά, έχουμε τη δυνατότητα να διεκδικήσουμε μέτρα μείωσης του χρόνου εργασίας ή μοιράσματος της εργασίας, και μάλιστα πρόκειται για το αποτελεσματικότερο μέτρο για την αντιμετώπιση της ανεργίας σε βραχυπρόθεσμο και μεσοπρόθεσμο επίπεδο. Ωστόσο, με αυτόν τον τρόπο δεν κατορθώνουμε να ξεφύγουμε από τον παραγωγισμό.

Γι’ αυτόν τον λόγο, θα πρέπει να εγκαταλείψουμε το παλιό λογισμικό με το οποίο λειτουργεί το σύστημά μας –τη μοιρασιά των «κερδών της παραγωγικότητας» η οποία αποτελεί κληρονομιά του φορντισμού και της «λαμπρής τριακονταετίας της μεταπολεμικής εποχής»– και να περάσουμε στην εποχή του μοιράσματος των κερδών της ποιότητας και της αειφορίας. 

Το σύστημα παραγωγής και κατανάλωσης θα πρέπει να προσανατολιστεί προς την ποιοτική λογική της «φροντίδας» (για τα άτομα, τους κοινωνικούς δεσμούς, τα αντικείμενα, τη βιόσφαιρα…), τοποθετώντας την ποιότητα των κοινωνικών και οικολογικών, κοινών σε όλους μας αγαθών στην καρδιά των ανθρώπινων δραστηριοτήτων και της πολιτικής: θα πρέπει να υπάρξει λιτότητα όσον αφορά την ποσότητα των αγαθών και αύξηση της ευημερίας χάρη στη βελτίωση της ποιότητας. 

Η συγκεκριμένη εξέλιξη προϋποθέτει επίσης και τον περιορισμό των κοινωνικών ανισοτήτων, έτσι ώστε να καταστεί δυνατόν να έχουν όλοι πρόσβαση στα νέα καταναλωτικά μοντέλα που θα διαμορφωθούν. Πρόκειται μάλιστα για μια ουσιώδη προϋπόθεση, η οποία θα επιτρέψει στις λαϊκές τάξεις να μην αντιλαμβάνονται τη μετάβαση προς το νέο κοινωνικό μοντέλο ως μια «τιμωρητική οικολογία».

Μια ηπιότερη οικονομία δημιουργεί πολύ περισσότερες θέσεις εργασίας, οι οποίες μάλιστα έχουν νόημα για τον εργαζόμενο

Μια οικονομία η οποία θα φερόταν με ηπιότερο τρόπο στους ανθρώπους και στο περιβάλλον και που θα δίνει έμφαση στις «χαμηλές τεχνολογίες», οι οποίες ωστόσο δεν απαιτούν λιγότερη καινοτομία απ’ όσο η «υψηλή τεχνολογία», θα μπορούσε να προσφέρει πολύ περισσότερες θέσεις εργασίας σε σχέση με τη σημερινή οικονομία, η οποία στηρίζεται στον παραγωγισμό. 

Μάλιστα, οι θέσεις εργασίας θα μπορούσαν να δώσουν νόημα στη ζωή των εργαζόμενων. Κι ο λόγος είναι προφανής: για να παραχθεί, με τρόπο καθαρό, οικολογικό, υγιεινό και με καλές συνθήκες εργασίας, μια ποσότητα αγαθών ίση με αυτή που παράγεται σήμερα από το υπάρχον οικονομικό σύστημα (άρα δίχως οικονομική μεγέθυνση) απαιτούνται πολύ μεγαλύτερες ποσότητες ανθρώπινης εργασίας. 

Για παράδειγμα, για την παραγωγή των ίδιων ποσοτήτων φρούτων, λαχανικών, δημητριακών κ.λπ., η βιολογική γεωργία απαιτεί 30 έως 40% περισσότερα εργατικά χέρια σε σχέση με τη βιομηχανοποιημένη γεωργία που στηρίζεται σε χημικά λιπάσματα και φυτοφάρμακα.

Είναι άραγε παράλογο και απραγματοποίητο αυτό το όραμα της «μεγάλης αλλαγής της κοινωνίας»; Όχι, γιατί παρόμοιες λύσεις έχουν ήδη αρχίσει να εφαρμόζονται σε κάθε γωνιά του πλανήτη. 

Αποδεικνύονται λειτουργικές και έχουν την τάση να εξαπλώνονται, παρ’ όλα τα μαζικά πυρά που δέχονται από τους θιασώτες του παλαιού μοντέλου, οι οποίοι εξακολουθούν να έχουν στα χέρια τους τα ηνία της εξουσίας. 

Στην Ινδία, στη Λατινική Αμερική, στις Ηνωμένες Πολιτείες και στην Ευρώπη συναντάμε μεγάλο αριθμό παρόμοιων παραδειγμάτων που αποδεικνύουν τη βιωσιμότητα του μοντέλου. Μάλιστα, όλες οι ιδέες παρουσιάζονται σε αρκετά πρόσφατα βιβλία ή ντοκιμαντέρ (11), χωρίς να ξεχνάμε και τα τοπικά πειράματα που υλοποιεί το δίκτυο Alternatiba και η οργάνωση που το δημιούργησε στη χώρα των Βάσκων, η Bizi! («Να Ζεις!» στη βασκική γλώσσα).

Στους πολίτες εναπόκειται η εξέγερση ενάντια στο τρίγωνο «Ανταγωνιστικότητα – οικονομική μεγέθυνση/καταναλωτισμός/απαράδεκτες συνθήκες εργασίας – ανεργία» κι ο αγώνας για την επικράτηση μιας διαφορετικής λογικής, η οποία θα στηρίζεται σε ένα εντελώς διαφορετικό τρίγωνο: «συνεργασία – ευημερία/λιτότητα υλικών αγαθών/αξιοπρεπείς συνθήκες εργασίας – οικονομικές δραστηριότητες χρήσιμες στην κοινωνία». 

Είναι δε ιδιαίτερα πιθανόν ότι αυτός ο στόχος θα επιτευχθεί κατά κύριο λόγο με την παράκαμψη των πολιτικών ηγετών και σπανιότατα με την υποστήριξή τους.

1. Βλέπε τα τέσσερα σημειώματα που δημοσιεύτηκαν σχετικά με αυτό το ζήτημα τον Οκτώβριο και τον Νοέμβριο του 2009 στο ιστολόγιο του συγγραφέα http://alternatives-economiques.fr/blogs/gadrey
2. Paul Krugman, «Secular stagnation, coalmines, bubbles, and Larry Summers», The Conscience of a Liberal, 16 Νοεμβρίου 2013, http://krugman.blogs.nytimes.com/2013/11/16/secular-stagnation-coalmines-bubbles-and-larry-summers/?_r=0
3. Thomas Piketty, «La croissance, peut-elle nous sauver ?» «Libération», Παρίσι, 23 Σεπτεμβρίου 2013,http://www.liberation.fr/futurs/2013/09/23/la-croissance-peut-elle-nous-sauver_934076
4. «Le Monde», 6 Ιανουαρίου 2014.
5. Mathieu Auzanneau, «Or noir. La grande histoire du pétrole», La Découverte, συλλογή «Cahiers libres», Παρίσι Philippe Bihouix, «L’Age des low tech. Vers une civilisation techniquement soutenable», Seuil, συλλογή «Anthropocène», Παρίσι, 2014.
6. «Intervention lors de son déplacement à Sassenage en Isère», 21 Αυγούστου 2015,http://www.elysee.fr/declarations/article/intervention-lors-de-son-deplacement-a-sassenage-en-isere
7. Λόγος ενώπιον του National Oceanic and Atmospheric Administration, Σίλβερ Σπρινγκ (Μέρυλαντ), 14 Φεβρουαρίου 2002.
8. Michel Husson, «Un abaque climatique», note n°89, (PDF), 20 Αυγούστου 2015,http://hussonet.free.fr/abacli.pdf
9. Αυτός ο όρος υποδηλώνει τις εκπομπές CO2 ανά μονάδα του παραγόμενου ΑΕΠ.
10. (Σ.τ.Μ.) Το φαινόμενο, το οποίο στη γαλλική γλώσσα αποκαλείται «obsolescence programmée» (προγραμματισμένη απαξίωση) έχει απασχολήσει σε μεγάλο βαθμό το οικολογικό και το καταναλωτικό κίνημα. Έχουν δε προταθεί ιδιαίτερα ενδιαφέρουσες λύσεις, όπως η υποχρεωτική επέκταση της εγγύησης των ηλεκτρικών και ηλεκτρονικών συσκευών στα δέκα έτη, με παράλληλη αύξηση της δυνατότητας της τεχνολογικής αναβάθμισής τους.
11. Βλέπε κυρίως Bénédicte Manier, «Un million de révolutions tranquilles», Les liens qui libèrent, Παρίσι Marie-Monique Robin, «Sacrée Croissance !», La Découverte, συλλογή «Cahiers libres», 2014. Collectif des associations citoyennes (CAC), Ecologie au quotidien, www.associations-citoennes.com

*πηγή ελληνική έκδοση της monde-diplomatique / ένθετης στην Αυγή της Κυριακής

Όλη η αγωνία πια επικεντρώνεται στην ανεπάρκεια του πολιτικού προσωπικού της χώρας. Ούτε εναλλακτικός λόγος ούτε λύσεις προτείνονται, ούτε καν με την διαχείριση ασχολείται κανείς!

η νέα βουλή...

Απ ότι φαίνεται μόνο οι πολιτικοί μας δεν ανησυχούν για τίποτα (εκτός φυσικά το εκλογικό τους ποσοστό). Όλοι: 

Γράφει ο Κώστας Στούπας -μεταξύ άλλων- στο  capital.gr: 

Αυτό που προκαλεί εντύπωση στις παρούσες εξελίξεις, όπου στη χώρα κλείνουν και οι τελευταίες επιχειρήσεις και οι άνθρωποι επιβιώνουν και πληρώνουν φόρους ξοδεύοντας της αποταμιεύσεις τους, είναι η αφασία του πολιτικού σκηνικού της χώρας.
Άπαντα τα πολιτικά κόμματα χαράσσουν «κόκκινες γραμμές» στις μειώσεις των συντάξεων και των μισθών που προβλέπουν οι συλλογικές συμβάσεις. Δίνουν εγγυήσεις για πληθυσμιακά κριτήρια στην απελευθέρωση αγορών και περιορισμό των περιθωρίων τζάμπα εισοδήματος των συντεχνιών, ωσάν να μη τρέχει τίποτα...
Όλα αυτά θυμίζουν τσουνάμι ύψους δεκάδων μέτρων που έχει ξεκινήσει να κατευθύνεται προς τα εδώ, και τα κόμματα στην ελληνική παραλία μαλώνουν για το χώρο που καταλαμβάνουν οι ξαπλώστρες του καθενός.
Οι θρησκόληπτοι, οι κομμουνιστές και οι «ηλίθιοι» μοιάζουν οι τυχεροί της ιστορίας. Το γεγονός ότι πιστεύουν πως κατέχουν το κλειδί της αλήθειας και άρα του παραδείσου, τους απαλλάσσει από τα βάσανα και τις αγωνίες της αβεβαιότητας ενός κόσμου που αλλάζει και συντρίβει βεβαιότητες, ζωές και κοινωνίες ολόκληρες.

Ο Βασίλης Βιλιάρδος στην sofokleous10:

Όπως φαίνεται λοιπόν, η ώρα της αλήθειας πλησιάζει σύντομα - ενδεχομένως χωρίς εναλλακτικά σενάρια και χωρίς κανένα «προληπτικό μέτρο» εκ μέρους της πολιτικής ηγεσίας της χώρας (άρθρο μας). Χωρίς να επεκταθούμε σε περαιτέρω λεπτομέρειες, έχουμε την άποψη ότι, η κατάσταση είναι πολύ πιο σοβαρή, από αυτήν που πιστεύει η πλειοψηφία των Ελλήνων Πολιτών – ενώ οι λύσεις, οι οποίες είναι πάντοτε συνάρτηση της εκάστοτε χρονικής στιγμής (timing), κατά την οποία επιλέγονται, τείνουν πλέον να εκμηδενιστούν.